Φοβούνται περισσότερο από οτιδήποτε άλλο την κοινωνική αναταραχή και τις στρατιές ανέργων που μπαίνουν στο περιθώριο της ζωής. Γιατί γνωρίζουν καλά ότι η κρίση δεν τους αγγίζει. Μπορεί όμως να τους ισοπεδώσει μια μεγάλη ανατροπή. Με αυτό κατά νου προσήλθαν κροίσοι, μεγαλοεπενδυτές, CEO, μεγαλοστελέχη, πρόεδροι, πρωθυπουργοί, οικονομολόγοι και πολλά υποσχόμενα φιντάνια των επιχειρήσεων στο Νταβός της Ελβετίας για το 43ο συνέδριο του Παγκόσμιου Οικονομικού Φόρουμ (WEF). Ολη, δηλαδή, η παγκόσμια οικονομική ελίτ που συζητά μεταξύ καφέ και σαμπάνιας για το μέλλον. Κι αυτό ενώ, σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα της Oxfam, οι 100 πλουσιότεροι άνθρωποι στον πλανήτη κέρδισαν το 2012 τόσα που θα μπορούσαν να εξαλείψουν τέσσερις φορές τη φτώχεια στον πλανήτη! Αντ’ αυτού συγκεντρώνονται στις Αλπεις για να συζητήσουν ακαδημαϊκά περί οικονομίας και επιχειρήσεων.
Οπως κάθε χρόνο, τα φλας των φωτογράφων άστραψαν στην έλευση των ισχυρών της Γης, οι οποίοι επανέλαβαν τα ίδια και τα ίδια… Οπως πάντα, το Νταβός έχει προσελκύσει μια εντυπωσιακή λίστα συνέδρων, από την Ανγκελα Μέρκελ, τον Ντέιβιντ Κάμερον έως την Κριστίν Λαγκάρντ, και επιχειρηματίες όπως ο Μαρτίν Σορέλ, αφεντικό της μεγαλύτερης διαφημιστικής, της WPP, ο Μουχτάρ Κεντ της Coca-Cola και μεγαλοεπενδυτές όπως ο Τζορτζ Σόρος.
Πολλά έχουν αλλάξει από το 1971 έως σήμερα. Τότε ο Γερμανός ακαδημαϊκός Κλάους Σβαμπ σχεδίασε το Ευρωπαϊκό Συμπόσιο Διαχείρισης προκειμένου να προσφέρει στα ευρωπαϊκά στελέχη την ευκαιρία να κάνουν εισηγήσεις παράλληλα με μια ευχάριστη απόδραση στις Αλπεις. Σήμερα, τα μέλη του αριθμούν περίπου 1.200 επιχειρήσεις, οι περισσότερες με κύκλο εργασιών που μετριέται σε δισεκατομμύρια δολάρια. Τα θέματα του WEF είναι συνήθως νεφελώδη και ακαδημαϊκά και, κακά τα ψέματα, κάποιοι από τους συμμετέχοντες δεν παρακολουθούν τις συνεδρίες, αντίθετα κανονίζουν ραντεβού με πελάτες, καθώς το Νταβός προσφέρει μοναδικές ευκαιρίες επιχειρηματικών deals. Οσοι έχουν βαρεθεί, θα ρίξουν μια ματιά και στους εκατοντάδες καλλιτέχνες, εργαζομένους στη φιλανθρωπία και ακαδημαϊκούς, ενώ τα έξοδά τους καλύπτονται από τις εταιρείες…
Μεταξύ των ομιλητών ξεχώρισαν ο Ντέιβιντ Κάμερον, που, εκ των πραγμάτων, μετά την ομιλία του στο Λονδίνο για τη θέση της Βρετανίας στην Ε.Ε. συγκέντρωσε όλο το ενδιαφέρον. Η ομιλία του Βρετανού πρωθυπουργού επικεντρώθηκε στην προώθηση του ελεύθερου εμπορίου και της διαφάνειας στις συναλλαγές, καθώς και στην καταπολέμηση της φοροαποφυγής, στην οποία επιδίδονται ισχυρές πολυεθνικές επιχειρήσεις, εκμεταλλευόμενες ευεργετικές νομοθετικές ρυθμίσεις.
Υποτονική και μια από τα ίδια χαρακτηρίστηκε η ομιλία της Ανγκελα Μέρκελ. Η Γερμανίδα καγκελάριος προειδοποίησε για τους κινδύνους που ενέχει η χαλάρωση των επίπονων μεταρρυθμίσεων στην Ευρώπη, τονίζοντας ότι η Ε.Ε. πρέπει να διασφαλίσει πως αξιοποιεί πλήρως την κρίση για να εκσυγχρονιστεί και να ενισχύσει την ανταγωνιστικότητά της. Η ίδια υποστήριξε ότι το μεγαλύτερο πρόβλημα της Ευρώπης είναι το μεγάλο ποσοστό ανεργίας στους νέους. Επικαλούμενη μάλιστα το παράδειγμα των Ισπανίας, Πορτογαλίας και Ελλάδας, τόνισε ότι μπορεί να είναι αναγκαία η «εφαρμογή γεφυρωτικών μέτρων, μέχρι να δουλέψουν οι δομικές μεταρρυθμίσεις». Η Μέρκελ όμως εξέφρασε για πρώτη φορά επίσημα από το βήμα μιας σημαντικής διοργάνωσης την ανησυχία της για τη νέα νομισματική πολιτική της Ιαπωνίας, που, σύμφωνα με ορισμένους αναλυτές, μπορεί να οδηγήσει σε «νομισματικό πόλεμο».
Ο Ιταλός πρωθυπουργός Μάριο Μόντι, αν και τεχνοκράτης, μίλησε περισσότερο σαν πολιτικός. Αναφέρθηκε στο οικονομικό πρόγραμμα που ακολούθησε η κυβέρνησή του την τελευταία διετία για να αναστείλει τον κατήφορο της ιταλικής οικονομίας, εστίασε όμως την ομιλία του στο δημοψήφισμα για την παραμονή ή όχι της Βρετανίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση, που προανήγγειλε ο Ντέιβιντ Κάμερον. Ο Μόντι εξέφρασε την εκτίμηση ότι οι Βρετανοί ψηφοφόροι, αν εν τέλει τους ζητηθεί, θα αποφασίσουν την παραμονή της χώρας τους στην ευρωπαϊκή οικογένεια. «Αρκεί απλώς να αναλογιστούν τα οφέλη που αποκομίζουν από τη συμμετοχή τους στην Ε.Ε.» είπε χαρακτηριστικά. Ο Μόντι, ωστόσο, πρόσθεσε ότι «η Ε.Ε. χρειάζεται πρόθυμα κράτη-μέλη», αποδεικνύοντας με την αποστροφή του αυτή όχι μόνο την ευρωπαϊκή συνείδησή του αλλά και το ότι διαθέτει μαεστρία πολιτικού.
O επικεφαλής της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι δήλωσε ότι πρέπει να γίνουν «πολλά ακόμη» για την ανάκαμψη της ευρωπαϊκής οικονομίας, καθώς «δεν έχουμε διαπιστώσει την ίδια πρόοδο σε επίπεδο πραγματικής οικονομίας». Ο ίδιος χαρακτήρισε το 2012 το έτος της ανάκαμψης του ευρώ.
Από την πλευρά της, η διευθύντρια του ΔΝΤ Κριστίν Λαγκάρντ κάλεσε τους Ευρωπαίους να αποφασίσουν συλλογικά, να διαθέσουν «λίγο περισσότερο χρόνο» για να μειώσουν τα ελλείμματά τους. «Πρέπει οι Ευρωπαίοι να διανύσουν μαζί τον δρόμο» είπε και πρόσθεσε: «Δεν πρέπει μόνη της η Γαλλία, μόνη της η Ισπανία, μόνη της η Ελλάδα να πει “είναι πολύ δύσκολο για μένα, θα το κάνω πιο σιγά”». Ενώ οι τελευταίες προβλέψεις του ΔΝΤ προβλέπουν ύφεση το 2013 στη ζώνη του ευρώ, η κυρία Λαγκάρντ παραδέχθηκε και πάλι ότι «οι επιπτώσεις των σχεδίων λιτότητας επί της ανάπτυξης είναι πιο ισχυρές απ’ ό,τι είχαμε προβλέψει πριν από τρία – τέσσερα χρόνια». Ηταν μια «εσφαλμένη προσδοκία» είπε η κυρία Λαγκάρντ, η οποία υπογράμμισε ωστόσο ότι τα σχέδια αυτά ήταν αναγκαία, αλλά έπρεπε να εφαρμοστούν «λίγο πιο ήπια», για να μη θυσιαστεί η ανάπτυξη.
Σημαντική ήταν η παρέμβαση του Ολι Ρεν, ο οποίος αποκάλυψε σε συνέντευξη που παραχώρησε στη «Wall Street Journal» ότι το πρόγραμμα διάσωσης της Κύπρου προϋποθέτει «κούρεμα» του χρέους.
Μεγαλύτερο ενδιαφέρον είχαν η ομιλία και οι συνεντεύξεις που παραχώρησε ο Τζορτζ Σόρος. Ο μεγαλοεπενδυτής έκανε λόγο για νομισματικό πόλεμο που βρίσκεται προ των πυλών, άφησε αιχμές για τη στάση της Γερμανίας και είπε ότι αν και η τρικυμία στην ευρωζώνη έχει περάσει, τα επόμενα δύο χρόνια θα είναι δύσκολα.
Βασιλική δεξίωση με 10.000 σάντουιτς
Το Νταβός είναι διάσημο για τα πάρτι του, τα οποία φέτος είναι πιο «μαζεμένα». Οι διοργανωτές αποφάσισαν να περιορίσουν στο ελάχιστο τις ψυχαγωγικές δραστηριότητες, προφανώς για να μην προκαλούν. Μεταξύ των πιο «ανάλαφρων» εκδηλώσεων με την παρουσία αστέρων που είχαν προγραμματιστεί να λάβουν χώρα παράλληλα με το συνέδριο στο Νταβός ήταν η δεξίωση για την καταπολέμηση του AIDS, της φυματίωσης και της ελονοσίας με χορηγό την Coca-Cola, όπου παραβρέθηκε η Σαρλίζ Θέρον. Πάρτι έκανε και η Pepsi με επίτιμο καλεσμένο τον παίκτη θρύλο των New York Yankees Ντέρεκ Τζέτερ. Η μεγαλύτερη δεξίωση ήταν της Βρετανίας, με οικοδεσπότη τον δευτερότοκο γιο της βασίλισσας Ελισάβετ, πρίγκιπα Αντριου, στο ξενοδοχείο «Steigenberger Belvedere». Σύμφωνα με τον βρετανικό Τύπο, το ξενοδοχείο έχει παραγγείλει γι’ αυτό το γεγονός 10.000 σάντουιτς και καναπεδάκια, 15.000 κούπες καφέ, 2.000 μπουκάλια κόκκινο κρασί, 1.600 μπουκάλια λευκό κρασί και 550 μπουκάλια σαμπάνια. Το μεσημέρι της Παρασκευής, οι σύνεδροι του Νταβός είχαν την ευκαιρία να τα πουν με τους συγγραφείς Πάολο Κοέλιο και Χένινγκ Μανκέλ.
Η αυλαία του WEF πέφτει σήμερα. Θεωρητικά θα αφήσει τροφή για σκέψη, η οποία όμως θα καταναλωθεί γρήγορα στο άγριο σκηνικό του Realpolitik.
