Οσο παράξενο κι αν φαίνεται, στην εποχή μας δεν χρειάζεται κάτι ή κάποιος να είναι ή να φαίνεται σαν κατιμάς για να αποκτήσει δημοφιλία.
Η «κυριακάτικη δημοκρατία» αποκτά μια σπουδαία συντροφιά. Από την Κυριακή 10 Νοεμβρίου θα συνοδεύεται από μια πολύτιμη και πολυτελή έκδοση: έναν σκληρόδετο τόμο με τεύχη από το πρωτοπόρο παιδικό περιοδικό «Η Διάπλασις των Παίδων»! Πρόκειται για ένα έντυπο που δεν επηρεάστηκε, αλλά επηρέασε. Δεν αντέγραψε, το αντέγραψαν. Αρχικά σχεδιάστηκε ως ένα «παιδικό περιοδικό», αλλά κατέληξε να διαβάζεται από όλες τις ηλικίες, όλες τις κοινωνικές και τις οικονομικές τάξεις, από όλους όσοι απαιτούσαν ο Τύπος να ανεβάζει τον πήχη του πνεύματος ψηλά και όχι να το ρίχνει στα τάρταρα. Ενας από τους ανθρώπους που θήτευσαν στη διεύθυνση της «Διάπλασης» ήταν ο λογοτέχνης Γρηγόριος Ξενόπουλος, ο οποίος έχει αφήσει έντονα τα ίχνη του στις βιβλιοθήκες των Ελλήνων. Αυτός ο άνθρωπος πλούτισε με γνώσεις και χάρισε υπέροχες αναμνήσεις στο κοινό του περιοδικού, το οποίο διαμόρφωσε συνειδήσεις επί σχεδόν έναν αιώνα! Η «Διάπλαση» δεν ήταν περιοδικό μονοσήμαντης ενημέρωσης. Αλληλεπιδρούσε με τους αναγνώστες, οι οποίοι συνδιαμόρφωναν την ύλη της αλλά έρχονταν και -μέσω του περιοδικού- σε επαφή μεταξύ τους! Κάτι σαν αναλογικό, τυπωμένο facebook του προηγούμενου αιώνα…
Επίκαιρο χθες
Ο στόχος του περιοδικού, όπως αναφερόταν στη δεύτερη σελίδα του πρώτου φύλλου του, ήταν σαφής: «Το μεγαλείον και η ευημερία του έθνους» – κάτι το οποίο στην εποχή όπου κυριαρχούν οι ρεπουσισμοί φαντάζει αδιανόητο. Το εικαστικό μέρος, η διάταξη της ύλης στις σελίδες, η εικονογράφηση της «Διάπλασης» θεωρούνται από πολλούς δημιουργούς εντύπων, περιοδικών, εκδότες βιβλίων και από επαγγελματίες του χώρου αξεπέραστα!
Η αναφορά για τη σπουδαία προσφορά της εφημερίδας μας θα κλείσει με κάτι που δυστυχώς σήμερα φαντάζει επίκαιρο: τον ξενιτεμό των Ελλήνων. Ιδού ένα απόσπασμα από επιστολή κοριτσιού, που δημοσιεύτηκε τον Σεπτέμβριο του 1947 και απευθύνεται σε μια φίλη της που έφυγε για να ζήσει στο εξωτερικό: «Μας άφησες για να πας σε μια άλλη χώρα. Βέβαια, έφυγες χωρίς τη θέλησή σου, με δάκρυα στα μάτια που θ’ άφηνες τη χώρα που μεγάλωσες κι όλα τα αγαπημένα σου πρόσωπα. […] Ο γαλάζιος ουρανός της πατρίδας μας, τα γραφικά τοπεία της θα σου μείνουν βαθιά ριζωμένα στη μνήμη. Είναι τα πρώτα που αντίκρυσες και δε θα μπορείς να τα ξεχάσεις. Κι ακόμα πιστεύω πως θα θυμάσαι την πρώτη σου φίλη, που πάντα σε περιμένει».
Παναγιώτης Λιάκος
