Για πρώτη φορά ηγέτης που συμμετείχε σε κρίσιμες διαπραγματεύσεις τα πρώτα χρόνια της ευρωπαϊκής κρίσης καταγράφει όσα έζησε σε βιβλίο. Ο Χοσέ Λουίς Ροντρίγκεθ Θαπατέρο, πρώην πρωθυπουργός της Ισπανίας, κυκλοφορεί σήμερα το βιβλίο του με τίτλο «El Dilema» («To Δίλημμα»), αποσπάσματα του οποίου εξασφάλισε χθες το ειδησεογραφικό πρακτορείο Reuters. Μεταξύ άλλων, λοιπόν, ο Θαπατέρο περιγράφει τις δραματικές στιγμές που εκτυλίχθηκαν λίγο πριν από τη σύνοδο του G20 στις Κάννες τον Νοέμβριο του 2011. Εκεί, όπως αναφέρει, δέχτηκε τρομερές πιέσεις ώστε η χώρα του να υπογράψει μνημόνιο. Ηταν λίγο πριν από την έναρξη της συνόδου κορυφής του G20 και μόλις λίγες εβδομάδες πριν από τις βουλευτικές εκλογές στην Ισπανία, που έφεραν στην εξουσία τον αντίπαλο του σοσιαλιστή πρωθυπουργού, κεντροδεξιό Μαριάνο Ραχόι.
Εκεί, σύμφωνα με όσα διηγείται ο ίδιος, η Ανγκελα Μέρκελ τον αιφνιδιάζει. «Με χαιρέτησε ευγενικά και σχεδόν χωρίς καμία άλλη εισαγωγή έριξε την πρόταση (για μνημόνιο), για την οποία δεν είχαμε καμία πρότερη ένδειξη (…) Η Μέρκελ με ρώτησε αν ήμουν πρόθυμος να ζητήσω προληπτική χρηματοδότηση 50 δισ. ευρώ από το ΔΝΤ, καθώς άλλα 85 δισ. ευρώ θα πήγαιναν στην Ιταλία. Η απάντησή μου ήταν ένα ευθύ και ξεκάθαρο όχι» ισχυρίζεται ο Θαπατέρο. Οπως υποστηρίζει, εξήγησε στη Μέρκελ ότι η Ισπανία δεν είχε χάσει ακόμη τη δυνατότητα χρηματοδότησης από τις αγορές και ότι είχε λάβει όσα μέτρα είχαν συμφωνηθεί με την ευρωζώνη για να αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη των επενδυτών απέναντί της. Η χώρα, συμπλήρωσε, βρισκόταν εν μέσω προεκλογικής εκστρατείας. «Το μικρό χρονικό διάστημα που χρειάστηκε η διερμηνεία, έμοιαζε αιωνιότητα» γράφει. «Στο τέλος, είπε στα αγγλικά κοιτάζοντάς με στα μάτια: “ΟΚ. Καταλαβαίνω”». Ο Θαπατέρο αναφέρει επίσης ότι πιέσεις ασκήθηκαν και στον τότε πρωθυπουργό της Ιταλίας Σίλβιο Μπερλουσκόνι να δεχθεί δάνειο από το ΔΝΤ. Αναφερόμενος, μάλιστα, στη συντονισμένη πίεση που ασκήθηκε στη Ρώμη, ο Θαπατέρο ανακαλεί τα λόγια του τότε υπουργού Οικονομικών της Ιταλίας Τζούλιο Τρεμόντι, ο οποίος φέρεται ότι είπε: «Μπορώ να σκεφτώ καλύτερους τρόπους για να αυτοκτονήσω». Στη συνέχεια οι πιέσεις συνεχίστηκαν προς τον Ελληνα πρωθυπουργό Γιώργο Παπανδρέου, στις οποίες ήταν παρόντες, μεταξύ άλλων, ο τότε υπουργός Οικονομικών Ευάγγελος Βενιζέλος, ο Γερμανός ομόλογός του Βόλφγκανγκ Σόιμπλε και ο Αμερικανός πρόεδρος Μπαράκ Ομπάμα, προκειμένου να μην προχωρήσει σε δημοψήφισμα για το ελληνικό Μνημόνιο. Φυσικά, οι πιέσεις προς τον Ελληνα πρωθυπουργό έπιασαν τόπο.
Μαρία Παναγιώτου
