Πιέσεις για την ταχύτερη υλοποίηση της συμφωνίας του Δεκεμβρίου για την τραπεζική ένωση ασκούνται στην ελληνική προεδρία, την ώρα, μάλιστα, που φαίνεται να ξεκαθαρίζουν οι προθέσεις για τον τρόπο εκκαθάρισης των προβληματικών τραπεζών.
Με την πραγματική αγορά και τα νοικοκυριά να ζουν σε συνθήκες ασφυξίας εξαιτίας της πλέον ανύπαρκτης τραπεζικής χρηματοδότησης αλλά και τις ίδιες τις τράπεζες να ακροβατούν σε τεντωμένο σκοινί, το σκηνικό που διαμορφώνεται στον τραπεζικό τομέα δεν είναι «ειδυλλιακό»… Πολλοί ποντάρουν στην επίσπευση της τραπεζικής ένωσης και όσων συμφωνήθηκαν λίγο πριν από την αλλαγή του έτους στη Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε. Η ελληνική προεδρία και η κυβέρνηση Σαμαρά εν προκειμένω δέχονται ασφυκτικές πιέσεις από πολλές πλευρές για να οριστικοποιηθούν κατά τη διάρκεια αυτού του εξαμήνου οι κανόνες λειτουργίας του Ενιαίου Μηχανισμού Εξυγίανσης (Single Resolution Mechanism – SRM), ο οποίος θα λειτουργεί μαζί με τον Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό και θα είναι αρμόδιος για την εκκαθάριση των προβληματικών τραπεζών. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, πριν από τη διάλυσή του τον Απρίλιο για τις ευρωεκλογές του Μαΐου, θα πρέπει να εγκρίνει τη συμφωνία έτσι ώστε η τραπεζική ένωση να αρχίσει να εφαρμόζεται από τον Νοέμβριο του 2014. Αυτό σημαίνει ότι κατά τη διάρκεια της ελληνικής προεδρίας θα κορυφωθούν οι δύσκολες συνομιλίες για το θέμα.
Αυτό ζήτησε η ομοσπονδία των εργοδοτών BusinessEurope. «Η εύρυθμη λειτουργία της τραπεζικής ένωσης και μια αποτελεσματική οικονομική και νομισματική ένωση είναι απαραίτητες για τη βελτίωση της πρόσβασης στη χρηματοδότηση για τις επιχειρήσεις, την ενίσχυση της προσαρμοστικότητας στις οικονομικές κρίσεις, και την υποστήριξη του διασυνοριακού εμπορίου και των επενδύσεων», δήλωσε η πρόεδρος της BusinessEurope Εμα Μαρτσεγκάλια, σε επιστολή που δημοσιεύτηκε στις Βρυξέλλες.
Οπως χαρακτηριστικά επισήμανε στην επιστολή, οι Ελληνες αξιωματούχοι έχουν το καθήκον να ηγηθούν των διαπραγματεύσεων για λογαριασμό των 28 κρατών-μελών της Ε.Ε., καθώς θα επιδιώξουν έναν συμβιβασμό με το άμεσα εκλεγμένο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με τη μορφή ενός κεντρικού οργανισμού για τη διάσωση ή το κλείσιμο των τραπεζών της ευρωζώνης ως μέρος των προσπαθειών για να κοπεί ο δεσμός μεταξύ των δανειστών και των κρατών που τροφοδότησαν την κρίση χρέους της Ευρώπης.
Η επίτευξη μιας συμφωνίας σχετικά με τον Ενιαίο Μηχανισμό Εξυγίανσης αποτελεί προτεραιότητα για την Ελλάδα, όπως δήλωσε ο υπουργός Οικονομικών Γιάννης Στουρνάρας σε δημοσιογράφους στην Αθήνα στις 7 Ιανουαρίου. Το τελικό σύστημα θα πρέπει να διευκολύνει τη λήψη αποφάσεων για την εξυγίανση των τραπεζών και η διαδικασία «θα πρέπει να είναι γρήγορη και όχι υπερβολικά περίπλοκη», δήλωσε το BusinessEurope στη σημερινή επιστολή.
Σε δημοσίευμα του Bloomberg γίνεται λόγος για έγγραφο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, στο οποίο αναφέρεται: «Τα κριτήρια κατάταξης του επισφαλούς χρέους στην ευρωζώνη παρουσιάζουν σημαντικές διαφορές, οι οποίες, εάν δεν ληφθούν υπόψη, θα μπορούσαν να επηρεάσουν σημαντικά τη συνέπεια και την αξιοπιστία του ελέγχου». Οπως τονίζεται στο «εσωτερικό, αχρονολόγητο έγγραφο» εκφράζεται η ανησυχία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας «από την έλλειψη κοινών κριτηρίων στον καθορισμό του επισφαλούς χρέους στην ευρωζώνη, η οποία θα μπορούσε να δυσχεράνει τον έλεγχο που ασκεί στις ευρωπαϊκές τράπεζες».
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, το συγκεκριμένο έγγραφο συντάχθηκε στα τέλη Νοεμβρίου και εμπεριέχει τις τρέχουσες απόψεις της ΕΚΤ περί του θέματος. Ο εκπρόσωπος της ΕΚΤ αρνήθηκε να σχολιάσει το έγγραφο.
Στη συνέχεια, τονίζεται ότι η χρήση ενός σαφούς καθορισμού του επισφαλούς χρέους θα μπορούσε να απειλήσει τις τράπεζες που επλήγησαν περισσότερο από την ευρωπαϊκή κρίση χρέους, ενώ τα πιο χαλαρά κριτήρια θα μπορούσαν να αποκρύψουν την πραγματική κατάσταση του χρηματοπιστωτικού συστήματος της ευρωζώνης. Ακόμη σημειώνεται ότι, σύμφωνα με το εσωτερικό έγγραφο της ΕΚΤ, ένας πιο αυστηρός καθορισμός του επισφαλούς χρέους θα προσέδιδε περισσότερη αξιοπιστία στον έλεγχο για την ποιότητα των περιουσιακών στοιχείων των τραπεζών, ο οποίος αναμένεται να ολοκληρωθεί με τη διεξαγωγή των stress tests σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (ΕΑΤ).
Οπως επισημαίνει το εσωτερικό έγγραφο που επικαλείται το πρακτορείο όλες οι χώρες δεν είναι σε θέση να συμμορφωθούν με τα απλουστευμένα κριτήρια που έθεσε τον Οκτώβριο η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών για τον καθορισμό των μη εξυπηρετούμενων δανείων, μολονότι η ευθυγράμμιση προς αυτά κρίνεται ουσιαστική.
Μεταξύ άλλων, αναφέρεται ότι τράπεζες όπως η ισπανική Banco Santander και η ελληνική Alpha Bank θα υπαχθούν στην εποπτεία της ΕΚΤ, στο πλαίσιο της δημιουργούμενης τραπεζικής ένωσης που έχει στόχο να μετριάσει μελλοντικές οικονομικές αναταράξεις.
«Το χρηματοοικονομικό σύστημα είναι ευάλωτο -όπως, άλλωστε, και η ευρωζώνη- και το πιθανότερο είναι ότι θα καταλήξει σε ακόμη δυσμενέστερη κατάσταση. Σε αυτήν την περίπτωση, αυτές οι πρώτες ενδείξεις οικονομικής ανάκαμψης μπορεί να αποδειχθούν ψευδαίσθηση» έγραφε στους «Financial Times» ο Στέφεν Κινγκ, επικεφαλήςοικονομολόγος στην HSBC. «Αντί, λοιπόν, η ταχύτερη ανάπτυξη να οδηγήσει σε υψηλότερο πληθωρισμό, ο χαμηλότερος πληθωρισμός θα οδηγήσει τελικά σε βραδύτερη ανάπτυξη. Εν τω μεταξύ, το πιστωτικό σύστημα πεθαίνει αργά από ασφυξία».
Στέλλα Θεοδώρου
