Σοβαρό όφελος μόνο εάν υποχωρήσει σημαντικά το κόστος δανεισμού (το οποίο σήμερα είναι γύρω στο 2%) και τείνει προς το μηδέν θα έχει η χώρα μας, από το επικρατέστερο σχέδιο ελάφρυνσης του ελληνικού δημόσιου χρέους που είδε το φως της δημοσιότητας την περασμένη εβδομάδα. Κι αυτό διότι, ακόμη και αν το χρέος «κουρευόταν», δεν θα υπήρχε σημαντικό όφελος εάν δεν υποχωρούσε το επιτόκιο και εάν η χώρα συνέχιζε να δανείζεται με κόστος γύρω στο 5%, όπως έκανε πρόσφατα με την προσφυγή της στις αγορές έπειτα από τέσσερα χρόνια.
Το σχέδιο, όπως το επεξεργάζονται οι αρμόδιοι παράγοντες, οδηγεί μεν σε μείωση των τοκοχρεολυσίων αλλά δεν καθιστά ευκολότερη τη διαχείριση του δημόσιου χρέους, διότι προβλέπει μικρή πτώση του επιτοκίου. Το σχέδιο που εξετάζεται προβλέπει τα εξής:
1. Επιμήκυνση των λήξεων όλων των δανείων της ευρωζώνης προς την Ελλάδα από τα 30 στα 50 χρόνια. «Σπρώχνοντας» την ωρίμανση των εν λόγω δανείων 20 χρόνια πιο πίσω, αναπροσαρμόζονται οι ετήσιες ανάγκες αναχρηματοδότησης του ελληνικού χρέους κατά τρόπο που διευκολύνει την εξυπηρέτησή του. Σήμερα η μέση υπολειπόμενη φυσική διάρκεια του χρέους φτάνει τα 16 με 17 έτη, ενώ στα περισσότερα κράτη της ευρωζώνης δεν ξεπερνά τα επτά χρόνια.
Η αποπληρωμή των διμερών δανείων που έλαβε η Ελλάδα από τους Ευρωπαίους εταίρους της βάσει του πρώτου Μνημονίου (συνολικά 52,9 δισ. ευρώ) ξεκινά το 2020, ενώ τρία χρόνια αργότερα αρχίζει η αποπληρωμή της δανειακής βοήθειας από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Στήριξης (EFSF), η οποία συνάφθηκε με το δεύτερο Μνημόνιο (συνολικά 144,7 δισ. ευρώ). Ετσι, η εξοικονόμηση που προκύπτει έως το 2022 -έτος το οποίο έχει τεθεί ως ορόσημο για τη δραστική μείωση του ελληνικού χρέους από το ΔΝΤ- δεν είναι μεγάλη. Ομως από το 2023 και εξής η επιμήκυνση εκτιμάται ότι θα περιορίσει τις ετήσιες ανάγκες αναχρηματοδότησης του χρέους μεσοσταθμικά κατά 3,5 με 4 δισ. ευρώ.
2. Μείωση του επιτοκίου του πρώτου δανείου από τις χώρες της ευρωζώνης (52,9 δισ. ευρώ) κατά 50 μονάδες βάσης, δηλαδή 0,5%. Η κίνηση αυτή θα ελαφρύνει τις δαπάνες της Ελλάδας για τόκους κατά περίπου 270.000.000-300.000.000 ευρώ ετησίως, ποσό που σε βάθος δεκαετίας μπορεί να αγγίξει τα 3 δισ. ευρώ.
Στο δάνειο των 52,9 δισ. ευρώ το σημερινό επιτόκιο είναι αυτό του Euribor τριμήνου προσαυξημένο κατά 50 μονάδες βάσης (δηλαδή συνολικά περίπου 0,80%).
Περιθώριο μείωσης του επιτοκίου δεν υπάρχει όμως για το δάνειο των 144,7 δισ. ευρώ από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Στήριξης (EFSF), διότι η Ελλάδα πληρώνει ήδη επιτόκιο ίσο με το επιτόκιο δανεισμού του ίδιου του EFSF (κυμαίνεται γύρω στο 2%).
Στέλιος Κράλογλου
