➤Σαν σήμερα το 1861 δημοσιεύτηκε στην εφημερίδα «Φως» (βλ. εικόνα), η οποία κυκλοφορούσε τέσσερις ημέρες την εβδομάδα, το πρώτο κείμενο που έπαιρνε ανοιχτά θέση υπέρ της αναρχίας.
➤Αυτό το άρθρο, το οποίο τιτλοφορείτο «Αναρχία», αποδόθηκε στον Δημήτριο Παπαρρηγόπουλο (βλ. εικόνα 2), γιο του εθνικού ιστορικού της Ελλάδος Κωνσταντίνου Παπαρρηγόπουλου (1815-1891). Ο Δημήτριος Παπαρρηγόπουλος στον σύντομο βίο του (γεν. 1843, απεβ. 1873) μπόρεσε να κάνει μια σημαντική πνευματική παραγωγή (θεατρικά και λογοτεχνικά έργα, ιστορικές και κοινωνιολογικές μελέτες, πολιτικά και νομικά δοκίμια κ.ά.).
➤Στο άρθρο του όπου εγκωμίαζε την αναρχία, μεταξύ άλλων, διαβάζουμε: «Διατί μερικοί τόσο πολύ φοβούνται την αναρχίαν; Διατί και η Γεν. Εφημερίς και όλα τα υπουργικά όργανα τόσους εξορκισμούς κάμνουσι κατ’ αυτής, και οι πολίται τούς ακούουν και δεν γελώσι; Είναι τάχα τόσο μέγα κακόν η αναρχία, ώστε να τρέμομεν όλοι και να την εξορκίζωμεν;
➤»Εν πρώτοις, η κύρια σημασία της λέξεως είναι: Οταν ένα έθνος μείνη χωρίς αρχάς, χωρίς υπουργεία, δηλονότι, χωρίς αστυνομίαν, χωρίς κλητήρας και χωροφύλακας, χωρίς νομάρχας και επάρχους, χωρίς δημάρχους, εισπράκτορας στρατιώτας, χωρίς αρχάς εν ενί λόγω;
➤»Α! Και είναι κακή η κατάστασις αυτή; Είναι κακόν να ευρεθούν τα έθνη μίαν ημέραν απηλλαγμένα από όλας τα αρπυίας αυτάς; Συλλογισθείτε πόσα πληρώνουν οι ταλαίπωροι λαοί διά να διατηρούν τα στοιχεία αυτά, τα οποία καλούνται αρχαί.
➤»Εις την Ελλάδα, π.χ., πληρώνομεν 30.000.000 χωρίς τα δημοτικά∙ θα γίνουν 40.000.000. Θα ήτο κακόν, λοιπόν, αν ήτο ποτέ δυνατόν να ευρεθή τρόπος να μην πληρώνωμεν τα εκατομμύρια ταύτα;»
➤Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Δημήτριος Παπαρρηγόπουλος δεν έγραφε τα παραπάνω ως ένας άθεος υπερσοσιαλίζων ζηλωτής, αλλά ως αρμόζοντα περισσότερο στον χαρακτήρα των πιστών χριστιανών, όπως ήταν ο ίδιος.
➤Η τότε κυβέρνηση δεν συγκινήθηκε ιδιαίτερα από το άρθρο του Παπαρρηγόπουλου. Το φύλλο της εφημερίδας κατασχέθηκε και της ασκήθηκε δίωξη.
π
