Η επίσημη στάση της Ε.Ε. τα τελευταία τέσσερα χρόνια είναι ότι μπορεί κάλλιστα να παριστάνει πως η Ρωσία όχι μόνο δεν υπάρχει, αλλά κι ότι αυτό δεν θα έχει καμιά απολύτως συνέπεια στην οικονομία και πολιτική της Ευρώπης. Ομως, απ’ όταν οι ΗΠΑ γύρισαν απροκάλυπτα την πλάτη στην Ευρώπη, φούντωσε η κουβέντα ότι απομείναμε χωρίς αμερικανική στήριξη και στρατηγική στο θέμα της Ρωσίας, οπότε θα πρέπει να αρχίσουμε να «ξαναμιλάμε» με τη Μόσχα.
- Βασίλης Γαλούπης
Ολα αυτά, βέβαια, άρχισαν να λέγονται ιδιωτικά και πίσω από κλειστές πόρτες, όχι δημόσια. Μέχρι το περασμένο Σάββατο, που ο πρωθυπουργός του Βελγίου Μπαρτ ντε Βέβερ έδωσε συνέντευξη στην εφημερίδα «L’ Echo» δηλώνοντας πως πρέπει να τα βρούμε με το Κρεμλίνο: «Μια συμφωνία με τη Ρωσία φαίνεται να είναι η μόνη πιθανή λύση».
Ο Βέλγος θεωρεί τη συνέχιση της ευρωπαϊκής πολιτικής αδιέξοδη και, ειδικά με το έμφραγμα στο πετρέλαιο λόγω του Ιρανικού, θα οδηγήσει την Ε.Ε. σε οικονομικό μαρασμό. Ο Μπαρτ ντε Βέβερ πιστεύει ότι η Ε.Ε. δεν είναι σε θέση να αναγκάσει τη Ρωσία να υποχωρήσει στον πόλεμό της κατά της Ουκρανίας και δηλώνει πως ήρθε η ώρα που πρέπει να λάβει εντολή από τα κράτη-μέλη της για να διαπραγματευτεί με τη Μόσχα. Βήμα επίσης απαραίτητο για την αποκατάσταση της πρόσβασης στη φθηνή ρωσική ενέργεια, που γίνεται σήμερα επειγόντως απαραίτητη.
«Κατ’ ιδίαν, οι Ευρωπαίοι ηγέτες συμφωνούν μαζί μου, αλλά κανείς δεν τολμά να το πει δυνατά. Πρέπει να τερματίσουμε τη σύγκρουση προς το συμφέρον της Ευρώπης, χωρίς να είμαστε αφελείς απέναντι στον Πούτιν» δήλωσε ανοιχτά. «Εφόσον δεν μπορούμε να απειλήσουμε τον Πούτιν στέλνοντας όπλα στην Ουκρανία και δεν μπορούμε να στραγγαλίσουμε οικονομικά τη Ρωσία χωρίς την υποστήριξη των ΗΠΑ, απομένει μόνο μία μέθοδος: να κάνουμε μια συμφωνία» ξεκαθάρισε ο Φλαμανδός συντηρητικός πολιτικός στην «L’ Echo».
Η κεντρική ιδέα των δηλώσεών του είναι: «Το να γονατίσει η Ρωσία θα ήταν, ίσως, δυνατό μόνο με 100% υποστήριξη από τις Ηνωμένες Πολιτείες, αλλά αυτές δεν είναι καθόλου υπέρ της Ουκρανίας, μάλιστα μερικές φορές νομίζω ότι είναι πιο κοντά στον Πούτιν παρά στον Ζελένσκι».
«Χωρίς εντολή για διαπραγμάτευση της Ε.Ε. στη Μόσχα δεν βρισκόμαστε στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων όπου οι Αμερικανοί θα πιέζουν την Ουκρανία να αποδεχτεί μια συμφωνία. Και μπορώ ήδη να πω ότι αυτή θα είναι μια κακή συμφωνία για εμάς».
«Πρέπει να εξομαλύνουμε τις σχέσεις με τη Ρωσία και να ανακτήσουμε την πρόσβαση σε φθηνή ενέργεια. Αυτό είναι κοινή λογική. Η διπλή στρατηγική της Ευρώπης να στηρίζει στρατιωτικά την Ουκρανία και να συμπιέζει τη ρωσική οικονομία έχει καταστεί ανυπόφορη, αφότου η Αμερική απέσυρε την υποστήριξή της».
Στην πραγματικότητα η Ε.Ε. κάνει ήδη προσπάθειες να «γυρίσει το καράβι» όσον αφορά τη Ρωσία. Ο Εμανουέλ Μακρόν ζητεί απευθείας συνομιλίες με τη Μόσχα, το ίδιο και η Ιταλίδα πρωθυπουργός Μελόνι, όπως και ο Ορμπαν της Ουγγαρίας. Μάλιστα, αυτό έγινε προτού ο πόλεμος στο Ιράν δημιουργήσει τη νέα ενεργειακή κρίση. «Η Ευρώπη πρέπει να δημιουργήσει ένα πλαίσιο για να ξεκινήσει η άμεση συνεννόηση με το Κρεμλίνο τις επόμενες εβδομάδες» έλεγε ο Μακρόν από τον περασμένο Δεκέμβριο. «Ηρθε η ώρα η Ε.Ε. να ξαναρχίσει τον διάλογο υψηλού επιπέδου με τη Ρωσία» δήλωνε η Μελόνι τον Ιανουάριο.
Τώρα που ο πόλεμος κατά του Ιράν δείχνει να είναι η αρχή μιας τεράστιας κλίμακας πολιτικής και οικονομικής αποσταθεροποίησης κάποιες χώρες, όπως οι βαλτικές ή η Πολωνία, συνεχίζουν να μπλοκάρουν κάθε διάλογο με τη Ρωσία. Η δε Κάγια Κάλας, ύπατη εκπρόσωπος της Ε.Ε. για τις Εξωτερικές Υποθέσεις, επιμένει ότι η Ευρώπη πρέπει πρώτα να διατυπώσει «μαξιμαλιστικές απαιτήσεις» από το Κρεμλίνο, όπως να αποσύρει στρατεύματα, να μειώσει τον στρατό του κ.λπ.
Αυτές τις παραχωρήσεις, όμως, η Μόσχα ούτε που τις σκέφτεται. Δεν πρόκειται ποτέ να τις δεχτεί, ούτε η Ε.Ε. είναι σε θέση να την αναγκάσει. Η Ρωσία δεν έχει λόγο να υποχωρήσει σε τίποτα από τη στιγμή που έχει διασφαλίσει τα κερδισμένα εδάφη της στην Ουκρανία, ενώ οι δυτικές κυρώσεις δεν της έχουν προκαλέσει σοβαρά προβλήματα.
Ο Βέλγος πρωθυπουργός πρακτικά λέει ότι η Ε.Ε. δεν μπορεί να υποστηρίζει οικονομικά έναν χαμένο πόλεμο επ’ άπειρον. Η Αμερική, αφού εργαλειοποίησε την Ευρώπη, τώρα την αγνοεί. Αρα δεν μένει άλλη ρεαλιστική λύση από το να αρχίσει η Ευρώπη διαπραγματεύσεις με τη Μόσχα για λήξη του πολέμου. Επίσης, από κάπου πρέπει να βρει ενέργεια, επαρκή και σε λογικές τιμές.
Οταν προτάθηκε να χρησιμοποιήσει η Ε.Ε. τα παγωμένα 170 δισ. ευρώ της ρωσικής κεντρικής τράπεζας που βρίσκονται στο αποθετήριο Euroclear του Βελγίου για να χρηματοδοτήσει ένα μεγάλο δάνειο για την Ουκρανία -ιδέα του καγκελάριου Μερτς-, ο Ντε Βέβερ αρνήθηκε, επειδή η χώρα του θα αντιμετώπιζε τα αντίποινα: «Να πάρετε τα λεφτά του Πούτιν και να αφήσετε τους κινδύνους σε εμάς; Αυτό δεν πρόκειται να συμβεί, επιτρέψτε μου να είμαι πολύ σαφής γι’ αυτό».
Η «ρωσική» στρατηγική της Ε.Ε. ήταν υποκριτική από την αρχή. Βλέπει τη Μόσχα, αλλά όχι τη διαρκή επιθετικότητα της Τουρκίας με την κατοχή της Κύπρου και την απαίτηση για το μισό Αιγαίο. Τώρα βιάζεται να ομαλοποιήσει ξανά τις σχέσεις με το Κρεμλίνο, διότι το κόστος γίνεται αφόρητο και η συνθηκολόγηση της Ουκρανίας αναπόφευκτη.
Μπαρτ Ντε Βέβερ – Πρωθυπουργός του Βελγίου
Γεννήθηκε το 1970 στο Βέλγιο. Σπούδασε Ιστορία στο πανεπιστήμιο της Αμβέρσας και στο KU Leuven. Ακολούθησε καριέρα ακαδημαϊκού και το 2004 έγινε αρχηγός της συντηρητικής Νέας Φλαμανδικής Συμμαχίας (N-VA), που τότε ήταν ένα μικρό κόμμα με μόνο έναν ομοσπονδιακό βουλευτή.
Στα 20 χρόνια που κατείχε την αρχηγία κατέστησε το κόμμα τη μεγαλύτερη πολιτική δύναμη της χώρας. Από το 2004 κατείχε διάφορες θητείες ως Φλαμανδός βουλευτής, μέλος του Κοινοβουλίου και γερουσιαστής. Το 2013 έγινε δήμαρχος Αμβέρσας, θέση στην οποία έμεινε ως τον Φεβρουάριο του 2025. Είναι πρωθυπουργός του Βελγίου από τις 3 Φεβρουαρίου 2025. Εχει πάρει μέρος στον Μαραθώνιο της Αθήνας.
