Σημαντικά ερωτήματα για τις μακροπρόθεσμες επιπτώσεις της Τεχνητής Νοημοσύνης στη γνωστική λειτουργία εγείρει νέα μελέτη του Ινστιτούτου Τεχνολογίας της Μασαχουσέτης. Σύμφωνα με τα ευρήματα που παρουσιάζει η Nina Parage στο Psychologies.com, η εκτεταμένη εξάρτηση από εργαλεία όπως το ChatGPT ενδέχεται να προκαλεί αυτό που οι επιστήμονες ονομάζουν «γνωστικό χρέος». Η ερευνητική ομάδα παρακολούθησε επί τέσσερις μήνες πενήντα τέσσερις συμμετέχοντες, οι οποίοι χωρίστηκαν σε τρεις διακριτές ομάδες με αντικείμενο τη συγγραφή δοκιμίων. Η πρώτη ομάδα χρησιμοποίησε αποκλειστικά εργαλεία Τεχνητής Νοημοσύνης, η δεύτερη βασίστηκε σε παραδοσιακές μηχανές αναζήτησης, ενώ η τρίτη λειτούργησε χωρίς κανένα ψηφιακό βοήθημα. Η εγκεφαλική δραστηριότητα των εθελοντών καταγραφόταν συστηματικά μέσω ηλεκτροεγκεφαλογραφήματος, επιτρέποντας στους ερευνητές να συγκρίνουν με ακρίβεια τον βαθμό πνευματικής εμπλοκής σε κάθε μέθοδο εργασίας.
Όπως μεταδίδει το ertnewq.gr τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι οι χρήστες που βασίστηκαν στο ChatGPT παρουσίασαν τα χαμηλότερα επίπεδα εγκεφαλικής δραστηριότητας, καθώς διαπιστώθηκε πως όσο περισσότερες εργασίες αναλάμβανε το ψηφιακό εργαλείο, τόσο λιγότερο ενεργοποιούνταν ο εγκέφαλος. Επιπλέον, καταγράφηκε σημαντική αδυναμία ανάκλησης πληροφοριών, με πολλούς από τους χρήστες της Τεχνητής Νοημοσύνης να δηλώνουν ανίκανοι να θυμηθούν ακόμη και συγκεκριμένες φράσεις από τα κείμενα που μόλις είχαν παραδώσει. Το πλέον ανησυχητικό εύρημα αφορά τη φάση μετά τη χρήση του εργαλείου, καθώς όταν ζητήθηκε από τους χρήστες να γράψουν ξανά χωρίς βοήθεια, η εγκεφαλική τους δραστηριότητα παρέμεινε σε χαμηλότερα επίπεδα συγκριτικά με την ομάδα ελέγχου. Το γεγονός αυτό υποδηλώνει ότι η συνήθεια της ανάθεσης σκέψης στη μηχανή αφήνει ένα ίχνος γνωστικής αδράνειας που επιμένει ακόμα και μετά τη διακοπή της χρήσης του εργαλείου.
Με βάση τα στοιχεία της Incremys για το 2026, το ChatGPT αριθμεί πλέον εννιακόσια εκατομμύρια χρήστες παγκοσμίως, καθιστώντας τις εν λόγω παρατηρήσεις ιδιαίτερα επίκαιρες για τη δημόσια υγεία. Οι ερευνητές του MIT επισημαίνουν ότι αν και τα αποτελέσματα είναι προκαταρκτικά και απαιτείται περαιτέρω έρευνα, είναι αναγκαία η διατήρηση της κριτικής σκέψης και της ανθρώπινης δημιουργικότητας. Παρά την εξοικονόμηση χρόνου που προσφέρουν οι ψηφιακοί βοηθοί, η συστηματική αποφυγή πνευματικών εργασιών ενδέχεται να αποδυναμώνει τις δεξιότητες που χαρακτηρίζουν την ανθρώπινη νόηση, καθώς η Τεχνητή Νοημοσύνη συνδέει πιθανές λέξεις χωρίς να παράγει πραγματική σκέψη.
Πηγή: Psychologies.com, Ce qui arrive à votre cerveau après 4 mois d’utilisation de ChatGPT
