Ο Γ. Στουρνάρας, στην ανάλυση της ΤτΕ, υιοθετεί το κυβερνητικό αφήγημα «περί κύκλου της οικονομίας» για την έκρηξη ανόδου των τιμών
Εφιαλτικές παραμένουν οι αυξήσεις τιμών στα τρόφιμα, παρά τις κυβερνητικές διαβεβαιώσεις πως ο πληθωρισμός μειώνεται. Τα μέτρα που έχει λάβει το οικονομικό επιτελείο τα τελευταία χρόνια αποδεικνύονται κάτι παραπάνω από ανεπαρκή, αφήνοντας τους καταναλωτές στο έλεος της ακρίβειας και της αισχροκέρδειας.
Τα νέα στοιχεία από τη μελέτη «Inflation monitor», που δημοσιεύει η Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ), δείχνουν διψήφια αύξηση των τιμών στα νωπά τρόφιμα τον Ιανουάριο και ακόμη υψηλές αυξήσεις στις τιμές των υπηρεσιών.
Οι δείκτες
Η πρώτη εκτίμηση της Eurostat στις αρχές του μήνα ήταν ότι ο πληθωρισμός στην Ελλάδα, με βάση τον εναρμονισμένο δείκτη τιμών, έτρεχε με ετήσιο ρυθμό 2,8%, έναντι 2,9% τον Δεκέμβριο του 2025, αλλά η αναφορά της ΤτΕ δείχνει ότι τα τελικά στοιχεία αναθεωρήθηκαν στο 2,9%.
Οι τιμές των νωπών τροφίμων αυξήθηκαν 10,2% τον Ιανουάριο, έναντι αύξησης 8,5% τον Δεκέμβριο του 2025, ενώ των επεξεργασμένων τροφίμων σημείωσαν πολύ μικρότερη αύξηση (0,9%, έναντι 0,7%, αντίστοιχα), όπως συμβαίνει όλους τους τελευταίους μήνες. Οι τιμές των υπηρεσιών αυξήθηκαν 4,1% έναντι αύξησης 4,6%, ενώ οι τιμές της ενέργειας μειώθηκαν 4,4% ύστερα από μείωση 1,2% τον Δεκέμβριο του 2025.
Ο δομικός πληθωρισμός, που δεν περιλαμβάνει τις τιμές των τροφίμων και της ενέργειας, αυξήθηκε ελαφρά στο 3,3% από 3,2%, ενώ στην ευρωζώνη μειώθηκε στο 2,2%, από 2,3%. Στην ευρωζώνη ο πληθωρισμός διαμορφώθηκε στο 2,1% σε μέσα επίπεδα το 2025 και τον Ιανουάριο υποχώρησε στο 1,7%.
Στην ανάλυσή της η Τράπεζα της Ελλάδος αποδίδει τον υψηλότερο πληθωρισμό στην Ελλάδα σε σχέση με τη ζώνη του ευρώ στο ότι η οικονομία κάνει κύκλους, δηλαδή τον οποίο μάλλον θυμούνται όλοι όταν πρόκειται για τις αυξήσεις τιμών και όχι για τις μειώσεις. Ωστόσο, φαίνεται πως ο διοικητής της ΤτΕ Γιάννης Στουρνάρας επιχειρεί με αυτή την ανάλυση να στρώσει το έδαφος για μια νέα θητεία στο πόστο του κεντρικού τραπεζίτη, επιχειρώντας να δικαιολογήσει το κυβερνητικό αφήγημα περί κύκλου της οικονομίας, μια δικαιολογία που έπεται του «εισαγόμενου πληθωρισμού».
Σε κάθε περίπτωση, όμως, οι ανατιμήσεις αποκαλύπτουν πως στην Ελλάδα η ακρίβεια είναι προϊόν αισχροκέρδειας την οποία η κυβέρνηση είναι ανίκανη να αντιμετωπίσει. Το 2025 ο πληθωρισμός στην Ελλάδα διαμορφώθηκε στο 2,9%, με τα μη επεξεργασμένα τρόφιμα και τις υπηρεσίες να αποτελούν τους βασικούς παράγοντες συμβολής. Ο δομικός πληθωρισμός ανήλθε στο 3,6%, αποτυπώνοντας τις επίμονες πιέσεις πέραν των ευμετάβλητων κατηγοριών. Από τις αρχές του 2025 ο εναρμονισμένος δείκτης τιμών καταναλωτή (HICP) ακολουθεί πτωτική πορεία, αν και με αυξημένη μεταβλητότητα, φτάνοντας στο 2,9% τον Ιανουάριο του 2026.
Η αγορά εργασίας
Σύμφωνα με την ανάλυση, η αύξηση των μισθών τόσο στη ζώνη του ευρώ όσο και στην Ελλάδα έχει επιβραδυνθεί σε σχέση με τα προηγούμενα έτη. Ωστόσο, η στενότητα στην αγορά εργασίας συνεχίζει να λειτουργεί ως παράγοντας διατήρησης πληθωριστικών πιέσεων, κυρίως στον κλάδο των υπηρεσιών. Η εξέλιξη αυτή αντανακλά τη δυσκολία ταχείας αποκλιμάκωσης των τιμών σε τομείς που συνδέονται με το εργατικό κόστος, παρά τη γενικότερη επιβράδυνση των μισθολογικών αυξήσεων.
Οι τιμές της ενέργειας ακολούθησαν καθοδική πορεία από τις αρχές του 2025, συμβάλλοντας στη συνολική αποκλιμάκωση του πληθωρισμού στην ευρωζώνη. Ωστόσο, τους τελευταίους μήνες παρατηρείται νέα άνοδος, η οποία αποδίδεται σε γεωπολιτική αβεβαιότητα και στις επιπτώσεις της στις διεθνείς αγορές ενέργειας. Το στοιχείο αυτό ενισχύει τη μεταβλητότητα των τιμών και δημιουργεί πρόσθετους κινδύνους για την πορεία του πληθωρισμού το επόμενο διάστημα.
Συνολικά, η εικόνα που αποτυπώνεται στο δελτίο καταδεικνύει ότι, παρά την ευρύτερη τάση αποκλιμάκωσης, οι πληθωριστικές πιέσεις παραμένουν επίμονες, ιδίως σε τομείς που σχετίζονται με την εγχώρια ζήτηση και την αγορά εργασίας, με την Ελλάδα να παρουσιάζει διαφοροποίηση λόγω της φάσης του οικονομικού της κύκλου.
