Ούτε κουβέντα επί της ουσίας για τις δαπάνες στα δύο προγράμματα, τα οποία χρηματοδοτήθηκαν κατά περίπου 80% από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας,
και ισχυρίζονται ότι υπόκεινται σε έλεγχο όχι στην Ελλάδα αλλά στη… Νέα Υόρκη!
Στο προηγούμενο μέρος της έρευνάς μας αναζητήσαμε ανεπιτυχώς απαντήσεις και από τη UNICEF για τα 69.003.631,25 ευρώ που πήρε από το υπουργείο Υγείας με την υπογραφή της αναπληρώτριας υπουργού Υγείας Ειρήνης Αγαπηδάκη, για δύο προγράμματα, τα οποία χρηματοδοτήθηκαν σε ύψος περίπου 80% από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ).
- Από τη Μαρία Παναγιώτου
Υπενθυμίζουμε πως με βάση τις σχετικές πράξεις, το γραφείο της UNICEF στην Ελλάδα χρηματοδοτήθηκε από την κυρία Αγαπηδάκη για το έργο «Εθνικό Πρόγραμμα Ασκησης και Υγιεινής Διατροφής / Αντιμετώπιση της Παιδικής Παχυσαρκίας», συνολικού ύψους 44.728.444 ευρώ (η συνεισφορά του Ταμείου Ανάκαμψης σε αυτό είναι 36.071.326 ευρώ), και «Προαγωγή Υγείας Παιδιού και Οικογένειας», ύψους 34.969.316 ευρώ (η συνεισφορά του Ταμείου Ανάκαμψης ήταν 21.791.250 ευρώ). Μάλιστα, οι εκταμιεύσεις των 69.003.631,25 έγιναν σε χρόνο ρεκόρ από τον Σεπτέμβριο του 2023 έως τον Δεκέμβριο του 2025.
Οπως αναφέραμε, για περίπου έναν μήνα στέλναμε ερωτήσεις στη UNICEF τόσο στο γραφείο Τύπου όσο και στον διπλωματικό εκπρόσωπο του γραφείου στην Ελλάδα, που εγκαινίασε τη λειτουργία του το φθινόπωρο του 2020, Dr. Ghassan Khalil, αναζητώντας ακριβώς πού έχουν δαπανηθεί έως τώρα τα χρήματα αλλά και πού πρόκειται να δαπανηθούν. Αρχικώς, λάβαμε από τον κ. Khalil σύντομες και γενικόλογες απαντήσεις ότι τα αποτελέσματα (τα ποιοτικά προφανώς) θα ανακοινωθούν μετά την ολοκλήρωση των προγραμμάτων. Για τις δαπάνες… κουβέντα.
Αντιφάσεις
Εν συνεχεία, μία μέρα πριν από την πρώτη μας δημοσίευση κι έπειτα από πιέσεις μας, λάβαμε πιο αναλυτικές αλλά επίσης γενικόλογες και κυρίως αντιφατικές απαντήσεις, που επίσης δεν περιείχαν κανένα οικονομικό στοιχείο. Από τη μία ο κ. Khalil υποστήριζε ότι η UNICEF εφαρμόζει τις «διαδικασίες χρηματοοικονομικής αναφοράς/ελέγχου/γνωστοποίησης» με βάση «το συμβατικό και θεσμικό πλαίσιο που ισχύει για τον αρμόδιο κρατικό ομόλογο και τις προβλεπόμενες Αρχές» αλλά χωρίς τη δυνατότητα άμεσης κοινοποίησης λεπτομερών οικονομικών πληροφοριών σε τρίτους.
Δηλαδή υποστήριζε ότι πρέπει να ακολουθούν τις διαδικασίες που προβλέπονται από την Ελλάδα και την Ε.Ε. Αλλά, από την άλλη, πως η UNICEF:
• «Δεν είναι ΜΚΟ, αλλά οργανισμός των Ηνωμένων Εθνών, ο οποίος λειτουργεί στην Ελλάδα στο πλαίσιο του διεθνούς νομικού πλαισίου που διέπει τους οργανισμούς των Ηνωμένων Εθνών, συμπεριλαμβανομένης της Σύμβασης για τα προνόμια και τις ασυλίες των Ηνωμένων Εθνών».
• «Δεν υπόκειται στα εθνικά ρυθμιστικά πλαίσια που ισχύουν για τους κρατικά χρηματοδοτούμενους φορείς και δεν υποχρεούται να εγγραφεί στο εθνικό μητρώο» (σ.σ.: ο λόγος για το Εθνικό Μητρώο Επιχορηγούμενων οργανισμών».
• «Το σύστημα ελέγχου και πιστοποίησης των δαπανών της είναι ιδιαίτερα αυστηρό και υπόκειται σε περαιτέρω έλεγχο και έγκριση από την έδρα του οργανισμού στη Νέα Υόρκη».
Μας είπαν δηλαδή, εν ολίγοις, ότι ακολουθούν τις θεσμικές επιταγές της Ελλάδας, αλλά τελικά δεν τις ακολουθούν, γιατί δεν υπόκεινται σε έλεγχο εδώ, αλλά στη Νέα Υόρκη, που ακούγεται και κάπως ψαρωτικό στους ιθαγενείς, όπως… τα καθρεφτάκια.
Οπως εξηγήσαμε βέβαια και στο προηγούμενο μέρος της έρευνάς μας, με βάση το άρθρο 83 του ν. 4727/2020 «για ποσά επιχορηγήσεων άνω των 3.000,00 € κάθε επιχορηγούμενος φορέας οφείλει να αναρτά στο Μητρώο Επιχορηγούμενων Φορέων του Προγράμματος Διαύγεια τα στοιχεία των δαπανών οι οποίες αφορούν τα ποσά των επιχορηγήσεων».
Εξαίρεση σε αυτό δεν υπάρχει! Αρα θα έπρεπε να δίνουν αναφορά και σε τρίτους, σε όλους εμάς δηλαδή, για τα ευρωπαϊκά και εθνικά προγράμματα. Αξίζει επίσης να σημειώσουμε ότι σε όποιες δαπάνες κατορθώσαμε να βρούμε και οι οποίες με βία αγγίζουν το 10% των ποσών που εκταμιεύτηκαν προς τη UNICEF, τα χρήματα φαίνονται ότι δίνονται από τη UNICEF. Πάντως τα νούμερα δείχνουν πως εφαρμόστηκε η εξής τακτική: «Κάνε 2-3 δράσεις, δώσε περισσότερα χρήματα στα media για να τις προβάλουν ώστε να φαίνεται έντονη κινητικότητα, δώσε και άσκοπα στατιστικά και κανείς δεν θα ασχοληθεί με τα λεφτά».
Δαπάνες για το πρόγραμμα «Παιδικής Παχυσαρκίας»
Υπενθυμίζουμε πως ειδικώς γι’ αυτό το πρόγραμμα εκταμιεύτηκαν προς τη UNICEF 22.364.222 ευρώ στις 13/09/2023 και 13.418.533,20 ευρώ στις 16/12/2024. Δηλαδή σύνολο 35.782.755,20 ευρώ. Αν ξεπεράσουμε το γεγονός πως με βάση τα νούμερα που δόθηκαν, μάλλον τα Ελληνόπουλα είναι όλα υπέρβαρα και δεν το ξέραμε, ο μόνος που βλέπουμε να έχει ωφεληθεί από αυτά είναι η κυρία Αγαπηδάκη, που ταξιδεύει ανά την Ελλάδα, με εξτρά έξοδα του υπουργείου (εκτός αυτά των προγραμμάτων) για να ενδυναμώνει το εκλογικό της προφίλ.
Αναλυτικά:
1η απάντηση της UNICEF: «Μέχρι σήμερα 133.786 παιδιά έχουν ωφεληθεί από τη συστηματική συμμετοχή τους σε δραστηριότητες που προωθούν την υγιεινή διατροφή, τη σωματική άσκηση και την πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας. Επιπλέον, 18.536 παιδιά έχουν ωφεληθεί από τη συνεργασία του υπουργείου Υγείας με την Ελληνική Ομοσπονδία Καλαθοσφαίρισης στο πλαίσιο της προσέγγισης “Sports for Development” (σ.σ.: S4D, δηλαδή Αθλητισμός για την Ανάπτυξη). Επιπλέον, περισσότεροι από 120.000 μαθητές έχουν επωφεληθεί από εκπαιδευτικά εργαλεία που περιέχουν διδακτικό, εμπειρικό και διαδραστικό υλικό σχετικά με τη διατροφή και τη σωματική δραστηριότητα, ενώ 10.656 γονείς και εκπαιδευτικοί έχουν συμμετάσχει σε εργαστήρια ευαισθητοποίησης και κατάρτισης σχετικά με τη μεθοδολογία S4D και/ή την αποτελεσματική χρήση εργαλείων».
Μετάφραση της «δημοκρατίας» σε νούμερα: Στοιχεία χωρίς αξία, δηλαδή κοστολόγηση, τα παραπάνω. Καταρχάς, η UNICEF, προφανώς αναφέρεται στο πρωτάθλημα καλαθοσφαίρισης «Healthy Hoops 4ALL», που γίνεται στο πλαίσιο του προγράμματος. Δεν μπορούμε όμως να σκεφτούμε τι είδους δαπάνες -εκτός από ψιλολόγια- έχουν γίνει γι’ αυτό το πρωτάθλημα, δεδομένου ότι τα γήπεδα ανά την Ελλάδα, που είναι και το βασικό, μεγάλο κόστος παραχωρούνται δωρεάν από τους δήμους. Μπορούμε να γεμίσουμε την Αθήνα (αλά φέιγ βολάν) με τέτοια παραχωρητήρια από δήμους.
Αναφέρεται ακόμη πιθανότατα η UNICEF στις περίπου 40 εκδηλώσεις ανά την Ελλάδα που έχουν γίνει ή έχουν προγραμματιστεί, με τίτλο η «Μεγάλη Γιορτή για Ασκηση και Διατροφή», όπου εμφανίζεται κυρίως η κυρία Αγαπηδάκη (για να βγάλει λόγο), ένας σεφ, ένας διατροφολόγος και κάποιοι ακόμη ελάχιστοι εργαζόμενοι για τα οργανωτικά και δίνεται ένα μικρό κουτάκι με υγιεινά σνακ στα τέλος.
Ενδεικτικά αναφέρουμε δαπάνη εργαζόμενης σε συγκεκριμένη γιορτή που αναφέρει: «Παραβρέθηκα στην εκδήλωση “Μεγάλη Γιορτή για άσκηση και διατροφή” της UNICEF στη Σούδα Χανίων». Ποια ήταν η αμοιβή της συγκεκριμένης εργαζόμενης; 123 ευρώ! Φυσικά και γι’ αυτές τις γιορτές οι χώροι παραχωρούνται δωρεάν.
Παραθέτουμε χαρακτηριστικά ανάρτηση του Δήμου Ορεστιάδας, στις 21 Ιανουαρίου 2026: «Εγκριση παραχώρησης για δράση της UNICEF σε συνεργασία με το υπουργείο Υγείας για χρήση του Νέου Κλειστού Γυμναστηρίου “ΝΙΚΟΣ ΣΑΜΑΡΑΣ” για τη φιλοξενία εκδήλωσης με θέμα την πρόληψη της παιδικής παχυσαρκίας». Στην έγκριση αναφέρεται ακόμη ότι «η εταιρεία OVAL ADVERTΙSING έχει αναλάβει την οργάνωση και παραγωγή της εκδήλωσης εκ μέρους της UNICEF.
Γκράντε εκδήλωση
Για την ιστορία η Oval Advertising, που σύμφωνα με το ΓΕΜΗ δημιουργήθηκε το 2007, ως «Γιώργος Μπότσης & ΣΙΑ ΕΕ» αλλά επανασυστήθηκε το 2023 ως «OVAL EE», έχει πάρει δεκάδες δουλειές από το Δημόσιο, όπως την γκράντε εκδήλωση, τον Ιούνιο του 2020 στη Σαντορίνη, για την επανεκκίνηση του ελληνικού τουρισμού μετά την πρώτη καραντίνα για τον κορονοϊό, καθώς, σύμφωνα με δημοσιεύματα, είναι η εταιρία που εμπιστεύεται ο πρωθυπουργός (!). Λέγεται, μάλιστα ότι είναι πίσω και από τη διοργάνωση του συνεδρίου/παρωδία που διοργανώνει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, αύριο και μεθαύριο για τα fake news.
Ισως, τέλος, η UNICEF να αναφέρεται στη σχετική ιστοσελίδα που έχει στηθεί για το πρόγραμμα με συμβουλές για την άσκηση και τη διατροφή (τύπου «σκόιλ ελικίκου») ή σε σχολικές ενημερώσεις άνευ κόστους. Πάντως δαπάνη άξια λόγου για όλα τα παραπάνω δεν υπάρχει.
2η απάντηση της UNICEF: «Ενα θεσμικό κληροδότημα του προγράμματος είναι η ίδρυση του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης της Παχυσαρκίας στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο. Το υπουργείο Υγείας λαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα για να εξασφαλίσει επαρκή χρηματοδότηση και βιωσιμότητα του Κέντρου, πέραν της περιόδου του προγράμματος».
Μετάφραση της «δημοκρατίας» σε νούμερα: Εδώ τα πράγματα είναι απλά: Η επιχορήγηση στο Χαροκόπειο, σύμφωνα με έγγραφο από τον περασμένο Μάρτιο που παρουσιάζουμε, είναι 3.994.439 ευρώ (μειώθηκε μάλιστα κατά 1.378.850,00, όπως προκύπτει από την ίδια απόφαση). Τώρα μαθαίνουμε ότι αυτά θα δώσει η UNICEF, που τα πήρε από το υπουργείο Υγείας, και η συνέχεια θα εξασφαλιστεί από το ελληνικό κράτος. Μάλιστα! Γιατί η αρχή από το ελληνικό κράτος δεν έγινε;
Και για να μην είμαστε άδικοι, έχουμε βρει και κάποια ποσά μερικών χιλιάδων ευρώ προς το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών και το Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών. Επίσης η UNICEF, στην απάντησή της, υποστηρίζει ότι έχουν δοθεί σε ευαίσθητα νοικοκυριά 20 τόνοι φρούτων. Δεν ξέρουμε πόσο στοιχίζουν τα φρούτα, αλλά φανταζόμαστε όχι 30.000.000 ευρώ. Οπότε το ερώτημα παραμένει: πού πήγαν τα 35.782.755,20 ευρώ αυτού του προγράμματος;
Γραφείο με κυβερνητική πρόσκληση!
Εξαιρετικό ενδιαφέρον παρουσιάζει στις απαντήσεις που μας έστειλε η UNICEF η πληροφορία ότι άνοιξε γραφείο στην Ελλάδα «κατόπιν επίσημης πρόσκλησης της ελληνικής κυβέρνησης». Οπως είχαμε επισημάνει και στην προηγούμενη δημοσίευσή μας, γραφείο η συγκεκριμένη οργάνωση διατηρεί στις υπό ανάπτυξη χώρες (κάτι που δεν συνέβη ούτε τα χρόνια της οικονομικής κρίσης στη χώρα μας), ενώ διατηρεί «εθνική επιτροπή» στις αναπτυγμένες. Ηταν ο σχεδιασμός αυτών των προγραμμάτων ο λόγος της πρόσκλησης; Γιατί τα λεφτά είναι πολλά και άφαντα!
Τα… μη στοιχεία για το «Προαγωγή Υγείας Παιδιού και Οικογένειας»
Δαπάνες για το πρόγραμμα «Προαγωγή Υγείας Παιδιού και Οικογένειας»: Εκταμιεύτηκαν 17.484.657,50 ευρώ στις 7/11/2024 και 15.736.191,25 ευρώ στις 23/12/2025. Συνολικά δηλαδή 33.220.848,75 ευρώ. Καταρχάς, στις απαντήσεις της η UNICEF μας ενημερώνει ότι είναι τρεις οι πυλώνες του προγράμματος: η έγκαιρη αναγνώριση αναπτυξιακών και ψυχικών προβλημάτων υγείας παιδιών και γονέων, η προαγωγή της υγείας έφηβων κοριτσιών με έμφαση στην επαρκή πρόσβαση σε προϊόντα εμμηνορροϊκής υγιεινής και η ενίσχυση της ψυχικής υγείας νέων 17-24 ετών, που αυτοτραυματίζονται.
Οι απαντήσεις της UNICEF για καθέναν από τους πυλώνες:
1 «Υλοποιείται πρόγραμμα υποστήριξης γονικών δεξιοτήτων. Για πρώτη φορά στην Ελλάδα εφαρμόζεται το πρόγραμμα Triple P (Positive Parenting Programma) […], το οποίο αναπτύχθηκε από Αυστραλούς εμπειρογνώμονες. […]. Μέχρι σήμερα έχουν υλοποιηθεί 212 ομαδικές παρεμβάσεις σε γονείς, έχουν συμμετάσχει 2.424 γονείς κι έχουν εκπαιδευτεί και πιστοποιηθεί 128 επαγγελματίες από την αυστραλιανή ομάδα».
2 «Το πρόγραμμα προβλέπει τη διανομή περίπου 18 εκατομμυρίων σερβιετών σε όλα τα κορίτσια από την πέμπτη δημοτικού έως την τρίτη γυμνασίου (συνολικά 125.000 μαθήτριες για τουλάχιστον τέσσερις μήνες».
3 «Ενα πρότυπο κοινοτικό κέντρο ψυχικής υγείας για νέους λειτουργεί για να καλύψει αυτή την ανάγκη. […]. Μέχρι σήμερα: 1.079 επαγγελματίες υγείας έχουν συμμετάσχει σε προγράμματα κατάρτισης, έχουν πραγματοποιηθεί αξιολογήσεις αναγκών, έχουν πραγματοποιηθεί 111 ατομικές θεραπευτικές συνεδρίες, έχουν διεκπεραιωθεί 161 αιτήματα για πληροφορίες/παραπομπές».
Μετάφραση της «δημοκρατίας» σε νούμερα: Επίσης άσκοπα στοιχεία, χωρίς κοστολόγηση κι αυτά. Αυτό που μπορεί κανείς να βρει είναι ότι πράγματι έχουν δοθεί στο ΕΚΠΑ 922.411 ευρώ για σχετικό πρόγραμμα, 14.000 ευρώ στο Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής κι έχουν γίνει και κάποια σεμινάρια με δωρεάν παραχωρήσεις αιθουσών. Τα δωρεάν προϊόντα στα κορίτσια για τέσσερις μήνες δεν ξέρουμε πόσο θα στοιχίσουν, αλλά φανταζόμαστε όχι 30.000.000 ευρώ (εάν δεν προσφερθούν και κάποιες ποσότητες δωρεάν από ιδιωτικές εταιρίες).
Εξάλλου, όπως επισήμαναν ακόμη και φιλοκυβερνητικά, γυναικεία σάιτ, η διάρκεια των τεσσάρων μηνών είναι σταγόνα στον ωκεανό, προφανώς κατά το «δείξε ότι κάνεις πολλά, χωρίς να κάνεις». Οπότε το ερώτημα παραμένει: που πήγαν τα 33.220.848,75 ευρώ και αυτού του προγράμματος;