Για την Τουρκία η 24η Ιουλίου ήταν ταυτόχρονα η 103η επέτειος της Συνθήκης της Λωζάννης και η 6η επέτειος της μετατροπής της Αγίας Σοφίας από μουσείο σε τζαμί.
Του Νικόλαου Ταμουρίδη*
Οσον αφορά την Αγία Σοφία, ο Τούρκος πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν το «τερμάτισε» κι αυτό φαίνεται στο επίσημο πρόγραμμα που διοργάνωσε η διεύθυνση επικοινωνίας της τουρκικής προεδρίας με τίτλο «Το σύμβολο της κατάκτησης, η καρδιά του πολιτισμού: Αγία Σοφία, ένα ιερό που ξεπερνά τους αιώνες».
Κατά τη διάρκεια του προγράμματος, ο επικεφαλής της διεύθυνσης επικοινωνίας Μπουρχανετίν Ντουράν σε ομιλία του είπε, μεταξύ άλλων: «Για εμάς η επαναλειτουργία της Αγίας Σοφίας για λατρεία ήταν σαν ένα “κόκκινο μήλο”. Χάρη στην αποφασιστική ηγεσία του προέδρου Ερντογάν και την ισχυρή βούληση του έθνους, το μεγάλο τζαμί της Αγίας Σοφίας ανέκτησε την αρχική του ταυτότητα».
Σημειωτέον ότι «κόκκινο μήλο» είναι ένας συμβολικός στόχος, αφού και οι Τούρκοι έχουν τη δική τους «κόκκινη μηλιά – kızıl elma», και είναι το όραμα ως «υπέρτατος στόχος κατάκτησης», που επί εκατοντάδες χρόνια και μέχρι το 1453 ήταν η Κωνσταντινούπολη.
Βέβαια η Αγία Σοφία, ως γνωστόν, κατασκευάστηκε ως χριστιανικός ναός και φυσικά τέτοια είναι και η αρχική του ταυτότητα. Επιπλέον, συμφωνούμε ότι είναι η καρδιά του πολιτισμού, αλλά ποίου πολιτισμού; Οχι φυσικά της βαρβαρότητας των Τούρκων, αλλά του ελληνορθόδοξου πολιτισμού της ελληνίζουσας Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Συμφωνούμε ότι είναι ένα ιερό που ξεπερνά τους αιώνες, αλλά ό,τι και να κάνουν οι αμετανόητοι Τούρκοι η Αγία Σοφία είναι ιερός ναός-σύμβολο της ανατολικής ημών χριστιανικής Ορθοδόξου Εκκλησίας.
Οι Τούρκοι, εκτός αυτού του γεγονότος, τελευταία ασχολούνται ιδιαίτερα και με τον Ελπιδοφόρο, τον Αρχιεπίσκοπο Αμερικής, ο οποίος, κατά το τελευταίο χρονικό διάστημα, συχνά πυκνά τους «στενοχωρεί» με τις δηλώσεις του. Ετσι, έγιναν έξω φρενών αφενός επειδή αναγνώρισε τη 19η Μαΐου ως «ημέρα Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου», αφετέρου επειδή μίλησε για την «ακλόνητη αλληλεγγύη» του προς την Κύπρο και για «εισβολή» που πραγματοποίησε η Τουρκία το 1974 και «παράνομη κατοχή».
Ο Ελπιδοφόρος όμως δεν σταμάτησε εκεί τις δηλώσεις του εναντίον των Τούρκων. Σε εγκύκλιό του για την «Ημέρα μνήμης της Αγίας Σοφίας», που δημοσιεύτηκε στις 24 Ιουλίου, δήλωσε ότι «η Αγία Σοφία έχει διατεθεί για ξένο σκοπό», εννοώντας τη μετατροπή σε τζαμί, αλλά ότι «συνεχίζει να λάμπει μέσα από το Οικουμενικό Πατριαρχείο της Κωνσταντινούπολης», προσθέτοντας: «Παρόλο που στερούμαστε τη φυσική δομή της Αγίας Σοφίας, όλα όσα αυτή αντιπροσωπεύει υπάρχουν σε ένα ζωντανό σύμβολο, στο πρόσωπο του αγίου Πατριάρχη Βαρθολομαίου».
Εκείνο, βέβαια, που κάνει «Τούρκους» τους Τούρκους είναι η συνεχής άνοδος του γοήτρου του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου, για τον οποίο υποστηρίζουν ότι, σύμφωνα με τη Συνθήκη της Λωζάννης, είναι Τούρκος πολίτης, επικεφαλής του «ελληνορθόδοξου Πατριαρχείου Φαναρίου», ενός τουρκικού ιδρύματος και τίποτε παραπάνω. Δεν μπορούν βέβαια να «χωνέψουν» ότι, από όλη την υφήλιο, ο Οικουμενικός Πατριάρχης λογίζεται ως ο επικεφαλής των ανά την οικουμένη ορθόδοξων χριστιανών και καλείται παντού με σεβασμό και αναγνώριση του τίτλου και της αξίας των αρμοδιοτήτων του, καθώς και της ξεχωριστής σοφίας που τον διακρίνει.
Στο στόχαστρο των τουρκικών Αρχών δεν είναι μόνο ο Ελπιδοφόρος, αλλά και ο δρ Αντώνιος Λυμπεράκης, ιατρός ακτινολόγος από την Πενσιλβανία των ΗΠΑ, που είναι ο «εθνικός διοικητής του Τάγματος των Αρχόντων του Αγίου Ανδρέα του Οικουμενικού Πατριαρχείου», το οποίο, όπως γράφουν οι Τούρκοι, αποτελεί ένα μοντέλο «κράτους/κυβέρνησης» που στοχεύει στην υλοποίηση της Μεγάλης Ιδέας της Ελλάδας. Ο δρ Λυμπεράκης πρωτοστάτησε, εκτός των άλλων, σε μια εκστρατεία συλλογής υπογραφών για το άνοιγμα της Αγίας Σοφίας, την οποία οι Ελληνες και οι Κύπριοι θεωρούν «δεύτερη Ιερουσαλήμ», για λατρεία και για να τεθεί αυτό ως προϋπόθεση για την ένταξη της Τουρκίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση.
Οι άρχοντες, υπό τον δρα Λυμπεράκη, υπέβαλαν συνοπτικά τα ακόλουθα αιτήματα στο υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ, στο Κογκρέσο των ΗΠΑ και στην Επιτροπή Θρησκευτικής Ελευθερίας, σχετικά με την Αγία Σοφία, το Πατριαρχείο και τη Θεολογική Σχολή της Χάλκης:
«Η Αγία Σοφία καθαγιάστηκε το 537 μ.Χ. κατά τη διάρκεια της βασιλείας του αυτοκράτορα Ιουστινιανού ως ο καθεδρικός ναός της Κωνσταντινούπολης και το κέντρο του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Για 916 χρόνια -σχεδόν μια χιλιετία- πριν να μετατραπεί σε τζαμί από τον σουλτάνο Μωάμεθ Β΄ μετά την κατάκτηση της Κωνσταντινούπολης το 1453 παρέμεινε η κύρια εκκλησία του ανατολικού χριστιανισμού. Επομένως, η χριστιανική της ταυτότητα προηγείται της οθωμανικής της ταυτότητας κατά σχεδόν χίλια χρόνια.
Είναι, λοιπόν, απορίας άξιο πώς μια χώρα σύμμαχος του ΝΑΤΟ και υποψήφια για ένταξη στην Ε.Ε., η Τουρκία, αντιμετωπίζει έτσι τον παλαιότερο συνεχώς λειτουργούντα χριστιανικό θεσμό εντός των συνόρων της.
Οσον δε αφορά τον Οικουμενικό Πατριάρχη, ο οικουμενικός τίτλος του δεν αναγνωρίζεται από την τουρκική νομοθεσία, ενώ ο τίτλος “Οικουμενικός” για τον Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως χρονολογείται από τις αρχές του 6ου αιώνα μ.Χ. Επιπλέον η Τουρκία επιβάλλει περιορισμούς στις διαδικασίες εκλογής και εθνικότητας του Πατριάρχη και της Ιεράς Συνόδου, ενώ παράλληλα υφίστανται ανεπίλυτες διαφορές σχετικά με κατασχεμένες εκκλησιαστικές περιουσίες του Πατριαρχείου από το τουρκικό κράτος».
Αυτά γνωστοποίησαν στις ανώτατες Αρχές των ΗΠΑ οι άρχοντες του Πατριαρχείου και ας δούμε τώρα, διερωτώνται οι ίδιοι οι Τούρκοι, τι θα κάνει ο Τούρκος πρόεδρος στα παράπονα του «άρχοντα» του Βαρθολομαίου στις ΗΠΑ για την Τουρκία σχετικά με την Αγία Σοφία και το Πατριαρχείο. Δεν ξεχνούμε ότι ο ίδιος ο Τραμπ έχει ήδη ζητήσει από τον Ερντογάν να ανοίξει τη Θεολογική Σχολή της Χάλκης.
Οι Τούρκοι, τους οποίους διακρίνει μια διαχρονική αρπακτική νοοτροπία και μια ανεκδιήγητη αλαζονεία, πρέπει να γνωρίζουν πως ό,τι και να κάνουν η Αγία Σοφία του Θεού δεν ακυρώνετε με μια υπογραφή του κάθε Ερντογάν. Το ξεχωριστό πάθος του προέδρου της Τουρκίας με τις Αγίες Σοφίες (Κωνσταντινούπολη, Τραπεζούντα και Νίκαια), αλλά και την ανυπέρβλητη μονή της Χώρας στην Πόλη, που τις μετέτρεψε με μια υπογραφή από μουσεία σε τζαμιά, δεν θα του βγει σε καλό, ούτε στον ίδιο ούτε στη χώρα του. Ο «αχώρητος εν παντί», ο δίκαιος κριτής, ο Κύριος των πάντων και απάντων θα τους κατατροπώσει!
*Αντγος (ε.α.), επίτιμος Α’ υπαρχηγός ΓΕΣ
