Ληξιπρόθεσμες οφειλές άνω του 1,6 δισ. ευρώ και υπέρογκο clawback απειλούν τη διάθεση νέων θεραπειών – Πρόταση για συμψηφισμό από τη φαρμακοβιομηχανία
Σοβαρούς κινδύνους για την ομαλή τροφοδοσία των νοσοκομείων με φάρμακα επισημαίνει η φαρμακοβιομηχανία, καθώς οι πληρωμές των δημόσιων νοσοκομείων παραμένουν «παγωμένες» για σχεδόν έναν χρόνο, ενώ το clawback –οι υποχρεωτικές επιστροφές των εταιρειών προς το Δημόσιο– έχει φτάσει σε εξοντωτικά επίπεδα.
Χρέη που ξεπερνούν το 1,6 δισ. ευρώ
Σύμφωνα με τα στοιχεία του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, οι ληξιπρόθεσμες οφειλές των νοσοκομείων προς τους προμηθευτές ανέρχονταν στα 1,6 δισ. ευρώ στο τέλος Αυγούστου, με το 1,2 δισ. να αφορά μόνο φάρμακα. Οι καθυστερήσεις στις πληρωμές φτάνουν πλέον τους 10 μήνες, προκαλώντας ασφυξία ρευστότητας σε πολλές φαρμακευτικές εταιρείες.
Σήμα κινδύνου από τη φαρμακοβιομηχανία
Σε επιστολή του προς τον υπουργό Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη, ο Σύνδεσμος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΣΦΕΕ) προειδοποιεί ότι η κατάσταση έχει φτάσει σε οριακό σημείο: «Διαφαίνεται ο κίνδυνος άρνησης εισόδου νέων φαρμάκων στην αγορά, καθώς και διακοπής διάθεσης υπαρχόντων προϊόντων», τονίζεται χαρακτηριστικά.
Οι εταιρείες επισημαίνουν ότι το clawback για το δεύτερο εξάμηνο του 2024 αναμένεται να φτάσει το 75,5%, παρά τις διαβεβαιώσεις για ανώτατο όριο 69%. Για τα φάρμακα αξίας άνω των 30 ευρώ, η επιβάρυνση το πρώτο εξάμηνο του 2024 άγγιξε το 79%, πλήττοντας κυρίως τα πρωτότυπα φάρμακα που προστατεύονται από πατέντα.
Κίνδυνος ελλείψεων και αποσύρσεων
Η έλλειψη ρευστότητας έχει αρχίσει να προκαλεί καθυστερήσεις στις παραδόσεις και φόβους για ελλείψεις σε νοσοκομειακά φάρμακα, καθώς οι εταιρείες αδυνατούν να καλύψουν τις προμήθειες χωρίς πληρωμή. Παράλληλα, όπως σημειώνεται, ορισμένες πολυεθνικές εξετάζουν το ενδεχόμενο να αποσύρουν προϊόντα από την ελληνική αγορά, εάν η κατάσταση δεν εξομαλυνθεί.
Πρόταση για συμψηφισμό
Ο ΣΦΕΕ ζητά από το υπουργείο Υγείας:
Συμψηφισμό των ληξιπρόθεσμων οφειλών των νοσοκομείων με τα ποσά του clawback έως το 2023,
Άμεση εξόφληση μέσω της ΕΚΑΠΥ (Εθνική Κεντρική Αρχή Προμηθειών Υγείας),
Και καταβολή έστω ενός τριμήνου πληρωμών μέσα στο διάστημα Δεκέμβριος 2024 – Φεβρουάριος 2025, για να αποσυμπιεστεί η κρίση ρευστότητας.
Επιπλέον, ζητούν διαφανή λογιστικό έλεγχο μέσω ορκωτών ελεγκτών, ώστε να αποτυπωθούν με ακρίβεια οι φαρμακευτικές δαπάνες και οι πραγματικές οφειλές του Δημοσίου.
Ένα σύστημα στα όριά του
Η φαρμακοβιομηχανία προειδοποιεί ότι αν δεν υπάρξει άμεση παρέμβαση, η Ελλάδα κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με σοβαρές ελλείψεις θεραπειών, ειδικά σε ακριβά καινοτόμα φάρμακα. Παράλληλα, η πρόθεση του υπουργείου να δημιουργήσει ξεχωριστούς προϋπολογισμούς για φάρμακα εντός και εκτός πατέντας προκαλεί ανησυχία για νέα ανισότητα στη χρηματοδότηση.
Η αγορά περιμένει τώρα από το υπουργείο Υγείας σχέδιο εξόφλησης και συμψηφισμού, πριν το φαινόμενο πάρει διαστάσεις κρίσης που θα επηρεάσει νοσοκομεία, γιατρούς και ασθενείς.
