«Οργανωμένο από τα πάνω προς τα κάτω» το σκάνδαλο ΟΠΕΚΕΠΕ

Δήλωση «βόμβα» από τον διάδοχο της Λάουρα Κοβέσι, Αντρές Ρίτερ, λίγο πριν την αποστολή της δεύτερης δικογραφίας

Ενώ έχει αρχίσει να κυλά αντίστροφα ο χρόνος για την αποστολή της δεύτερης δικογραφίας από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO) για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, μια δήλωση «βόμβα» από τον νέο Ευρωπαίο εισαγγελέα Αντρές Ρίτερ προσγειώνει απότομα όσους θεωρούσαν -ή και προεξοφλούσαν- ότι ο διάδοχος της Λάουρα Κοβέσι θα είναι πιο διαλλακτικός, πιο ήπιος ή πιο «συμπονετικός» απέναντι στην ελληνική πλευρά.

Τις αμέσως προηγούμενες ημέρες το δεύτερο κανάλι της γερμανικής δημόσιας τηλεόρασης (ZDF), που έχει ιδιαίτερο κύρος και επιρροή σε όλη την Ευρώπη, μετέδωσε ένα εκτενές ρεπορτάζ για το σκάνδαλο αυτό στη χώρα μας, σε άμεσο συνδυασμό με το ανάλογο θέμα που υπάρχει στη Σλοβακία. Η εκπομπή Frontal προβλήθηκε στις 10 Μαρτίου 2026, με τίτλο «Betrug mit Agrarsubventionen: Missbrauch von EU-Millionen» («Μεγάλη απάτη με αγροτικές επιδοτήσεις: Κατάχρηση εκατομμυρίων της Ε.Ε.») και ήταν του δημοσιογράφου Reinhard Laska.

Στο πλαίσιο αυτό, ο κ. Ρίτερ ρωτήθηκε από τον δημοσιογράφο του καναλιού για την έρευνα που διεξάγει η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία σε χώρες όπως η δική μας και απάντησε απερίφραστα, βασισμένος στα έως τώρα ευρήματα της εισαγγελικής έρευνας: «Οταν κοιτάξουμε τις υποθέσεις στην Ελλάδα, τότε μιλάμε όντως για κάτι πολύ μεγαλύτερο: η ζημιά δεν είναι σε μερικά ευρώ εδώ κι εκεί -δεν είναι ο απλός αγρότης που έκανε λάθος στη δήλωσή του, αλλά πρόκειται για ένα σύστημα καθοδηγημένο και οργανωμένο από τα πάνω προς τα κάτω».

Συστηματικές απάτες

Εχοντας επισκεφτεί και τη χώρα μας και παίρνοντας συντενεύξεις από πρόσωπα όπως η Β. Τυχεροπούλου, ο R. Laska στο ρεπορτάζ περιγράφει με λεπτομέρειες πώς έχουν αποκαλυφθεί συστηματικές απάτες μεγάλης κλίμακας: ψευτο-κτηνοτρόφοι δηλώνουν χιλιάδες ζώα που δεν υπάρχουν (δεκάδες χιλιάδες πρόβατα και κατσίκες σε περιοχές χωρίς βοσκήσιμη γη), εκτάσεις βοσκής δηλώνονται σε απόκρημνα βουνά, βράχους, δάση ή ακόμα και περιοχές όπου δεν μπορεί να βόσκει τίποτα, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις εμπλέκονται και υπάλληλοι του ΟΠΕΚΕΠΕ που ενέκριναν αιτήσεις χωρίς πραγματικούς ελέγχους. Και δεν σταματά εκεί: οι έρευνες της EPPO αποκαλύπτουν ότι σε πολλές περιπτώσεις εμπλέκονται εθνικές Αρχές, κρατικές υπηρεσίες, δημόσιοι υπάλληλοι και υπουργεία – όχι μόνο ιδιώτες.

Η δήλωση αυτή του κ. Ρίτερ, που προφανώς δεν έγινε τυχαία -και μάλιστα παραμονές της διαβίβασης της νέας δικογραφίας-, αποκτά πρόσθετο βάρος διότι ακυρώνει πλήρως τη συστηματική προσπάθεια της κυβέρνησης και του κ. Μητσοτάκη προσωπικά να εμφανιστούν αθώοι για τις διαστάσεις και το μέγεθος του σκανδάλου κατά την τελευταία εξαετία της «γαλάζιας» διακυβέρνησης.

Δεν στερείται επίσης σημασίας το γεγονός ότι ο κ. Ρίτερ είναι Γερμανός – και μάλιστα έκανε αυτές τις δηλώσεις ενώ δεν έχει αναλάβει ακόμη τα καθήκοντά του ως Ευρωπαίος Εισαγγελέας. Είναι επί του παρόντος Αναπληρωτής Γενικός Εισαγγελέας της EPPO (Deputy European Chief Prosecutor από το 2020), η επιλογή του έγινε στις αρχές Δεκεμβρίου του περασμένου έτους και μεσολαβούν ακόμη πάνω από επτά μήνες έως ότου –την 1η Νοεμβρίου 2026– πάρει τα ηνία από την κυρία Κοβέσι.

Στο κυβερνητικό στρατόπεδο επικρατούσε η ελπίδα -και μάλιστα η αισιοδοξία- ότι με την αποχώρηση της «σκληρής» κυρίας Kοβέσι θα κυριαρχούσαν πιο ήπιες τάσεις στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία απέναντι στην ελληνική πλευρά.

Eγκληματική οργάνωση

Η αποστροφή του κ. Ρίτερ περί «συστήματος από πάνω», όμως, αποτελεί πραγματικό κόλαφο για την κυβερνητική ηγεσία, διότι θεωρείται ισοδύναμη με τη διαπίστωση περί «εγκληματικής οργάνωσης» που είχε καταγράψει στο προηγούμενο διαβιβαστικό της η κυρία Κοβέσι. Και δείχνει ξεκάθαρα ότι ο κ. Ρίτερ είναι αποφασισμένος να κινηθεί στην ίδια άτεγκτη γραμμή με την προκάτοχό του – ούτε βήμα πίσω. Ούτε θεωρείται τυχαίο ότι το γερμανικό κανάλι απευθύνθηκε σε αυτόν για να δώσει απαντήσεις -και όχι στην κυρία Κοβέσι-, αποδίδοντας ιδιαίτερη σημειολογία σε αυτή την επιλογή. Και η ίδια η κυρία Kοβέσι έριξε, στο μεταξύ, από την πλευρά της τη δική της βόμβα αυτές τις ημέρες, δηλώνοντας από το βήμα του Ευρωκοινοβουλίου ότι «ερευνώνται και άλλες υποθέσεις γεωργικών επιδοτήσεων των οποίων την ευθύνη είχε ο ΟΠΕΚΕΠΕ».

Μπούμερανγκ η ταφόπλακα της εξεταστικής

Η «κυριακάτικη δημοκρατία» έχει αποκαλύψει από τις αρχές του περασμένου μήνα ότι η 15η Φεβρουαρίου θα ήταν αφετηρία για την αντίστροφη μέτρηση όσον αφορά την αποστολή της δεύτερης δικογραφίας στην ελληνική Βουλή. Η κυρία Kοβέσι, πέραν του μεγάλου όγκου του προς αξιοποίηση υλικού, ήθελε να ολοκληρωθούν προηγουμένως οι διαδικασίες μέσω της Βουλής της χώρας μας, ώστε να μην είναι σε θέση κανείς να την κατηγορήσει για παρεμβάσεις ή προσπάθεια επηρεασμού. Το κλείσιμο της εξεταστικής επιτροπής μέσω της φαρσοκωμωδίας έλυσε τα χέρια της για να προχωρήσει απρόσκοπτα.

Η ελπίδα της κυβέρνησης τώρα είναι ότι ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή θα επισκιάσει την υπόθεση αυτή – όπως και τα άλλα σκάνδαλα. Ωστόσο, η ελπίδα αυτή κινδυνεύει να αποδειχθεί φρούδα, εάν επιβεβαιωθεί και ότι ο αριθμός των εμπλεκόμενων «γαλάζιων» πολιτικών προσώπων ίσως είναι και διψήφιος. Μάλιστα, κατά τις πληροφορίες που είχε φέρει στο φως η εφημερίδα μας, στο «κάδρο» των εμπλεκόμενων πολιτικών προσώπων βρίσκεται και ο σημερινός γραμματέας της Νέας Δημοκρατίας Κώστας Σκρέκας για την περίοδο κατά την οποία διετέλεσε υφυπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης (2019-2021, με υπουργό τον Μάκη Βορίδη), χωρίς ο ίδιος έως σήμερα να έχει δώσει πειστικές εξηγήσεις. Το επίμαχο σημείο που δημιουργεί ζήτημα για τον κ. Σκρέκα αφορά έναν διάλογο που είχε με τον Δημήτρη Μελά, τότε αντιπρόεδρο του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Ο κ. Μελάς, ενώ χαρακτήριζε την έγκριση ενός αιτήματος ότι «είναι παράνομη», ο τότε υφυπουργός φέρεται ότι τον παρότρυνε να προχωρήσει (μάλιστα χαμογελώντας), απαντώντας «κάνε το!». Και παρότι το όνομά του έχει αναφερθεί επανειλημμένα σε σχετικά ρεπορτάζ και συζητήσεις, ο κ. Σκρέκας, όταν δεχόταν ερωτήσεις από συναδέλφους του και άλλους συνομιλητές του, υποστήριζε ότι δεν υπάρχει κάτι που να τον αφορά – χωρίς όμως περαιτέρω αποσαφηνίσεις ή λεπτομέρειες.