Προειδοποιήσεις για δύσκολο χειμώνα από τους ειδικούς
Ένας δύσκολος χειμώνας προμηνύεται για τα συστήματα υγείας παγκοσμίως, καθώς οι ειδικοί προειδοποιούν για αύξηση στις νοσοκομειακές εισαγωγές, πρόωρη έξαρση της γρίπης σε Ευρώπη και Ιαπωνία, αλλά και επανεμφάνιση της COVID-19 με νέα παραλλαγή.
Αν και ο χειμώνας δεν έχει ακόμη ξεκινήσει, τα πρώτα προειδοποιητικά σημάδια είναι ήδη ορατά. Το σήμα συναγερμού που προκύπτει από τα νοσοκομεία του ΕΣΥ δεν αφήνει περιθώρια εφησυχασμού, με τους γιατρούς να καλούν τις ευπαθείς ομάδες να εμβολιαστούν έγκαιρα.
Αυξημένος δείκτης SARI και άνοδος στις εισαγωγές
Σύμφωνα με την τελευταία επιδημιολογική έκθεση του ΕΟΔΥ για την εβδομάδα 42/2025, ο δείκτης σοβαρής οξείας λοίμωξης του αναπνευστικού (SARI) στα νοσοκομεία της χώρας παρουσιάζει αύξηση τόσο στον γενικό πληθυσμό όσο και στα παιδιά.
Οι συνολικές εισαγωγές για οποιαδήποτε αιτία στα νοσοκομεία που συμμετέχουν στο δίκτυο SARI ανήλθαν σε 7.893, ενώ οι νοσηλείες με πυρετό (≥38°C) και βήχα, δηλαδή σοβαρές αναπνευστικές λοιμώξεις, αυξήθηκαν αισθητά.
Η αύξηση αυτή, σύμφωνα με τους ειδικούς, αποτελεί ένα πρώιμο «καμπανάκι» που σηματοδοτεί την έναρξη της εποχής των ιών.
Παράλληλα, τα δεδομένα από το δίκτυο επτά μεγάλων ιδιωτικών νοσοκομείων (πέντε στην Αττική, ένα στη Θεσσαλία και ένα στη Θεσσαλονίκη) δείχνουν ότι από 257 δείγματα ασθενών με οξεία αναπνευστική λοίμωξη, 87 εντοπίστηκαν θετικά σε ρινοϊό ή εντεροϊό, γεγονός που υποδηλώνει ενεργή κυκλοφορία εποχικών ιών ήδη από τον Οκτώβριο.
COVID-19: Μικρή αλλά σταθερή άνοδος – 408 θάνατοι από το 2024
Αν και η πανδημία φαίνεται να έχει υποχωρήσει, ο κορονοϊός δεν έχει εξαφανιστεί. Την ίδια εβδομάδα (42/2025), καταγράφηκαν πέντε νέοι θάνατοι από COVID-19, έναντι μέσου όρου τεσσάρων τις προηγούμενες εβδομάδες.
Από την αρχή του 2024, οι καταγεγραμμένοι θάνατοι σε σοβαρά περιστατικά (διασωληνωμένους ή ασθενείς σε ΜΕΘ) έχουν φτάσει τους 408, γεγονός που δείχνει ότι ο ιός εξακολουθεί να προκαλεί βαριά νόσηση σε ευπαθείς ομάδες.
Το ECDC (Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νοσημάτων) επιβεβαιώνει ότι υπάρχει βραδεία αλλά σταθερή αύξηση της κυκλοφορίας του ιού στην Ευρώπη, ενώ νέες παραλλαγές έχουν ήδη εντοπιστεί σε αρκετές χώρες της ΕΕ.
Κυρίαρχη στην Ελλάδα, σύμφωνα με τα στοιχεία, είναι η παραλλαγή XFG ή «Stratus», που εντοπίζεται στα 8 στα 10 κρούσματα και προκαλεί έντονη βραχνάδα, σύμπτωμα που τη διαφοροποιεί από τις προηγούμενες εκδοχές του ιού.
Γρίπη: Πρώιμη έναρξη σε Ιαπωνία και Ευρώπη
Η εποχή της γρίπης ξεκίνησε νωρίτερα από το αναμενόμενο, τόσο στην Ιαπωνία όσο και σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες.
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι ειδικοί αναφέρουν πρώιμη κορύφωση της γρίπης, με αυξημένα κρούσματα σε σχολεία και έκκληση για άμεσο εμβολιασμό του πληθυσμού.
Το ECDC αναφέρει «ενεργή κυκλοφορία αναπνευστικών ιών» στην Ευρώπη, ενώ ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (WHO) επισημαίνει ότι η εποχή της γρίπης βρίσκεται “πλήρως σε εξέλιξη” στην ευρωπαϊκή περιφέρεια.
Οι κυρίαρχοι υποτύποι είναι οι A(H1N1), A(H3N2) και B/Victoria, ενώ η αποτελεσματικότητα του εμβολίου εκτιμάται ότι κυμαίνεται από 32% έως 56%, ανάλογα με τη χώρα και την ομάδα πληθυσμού.
«Τριπλή απειλή» για τον φετινό χειμώνα
Οι ειδικοί κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου για μια πιθανή «τριπλή επιδημιολογική απειλή» από τη γρίπη, την COVID-19 και τον αναπνευστικό συγκυτιακό ιό (RSV). Η ταυτόχρονη κυκλοφορία αυτών των ιών μπορεί να επιφέρει έντονη πίεση στο ΕΣΥ, αυξάνοντας τόσο τις νοσηλείες όσο και τις συν-λοιμώξεις, κυρίως στις ευπαθείς ομάδες.
Όπως τονίζουν λοιμωξιολόγοι, «η αύξηση του δείκτη SARI είναι το πρώτο σαφές μήνυμα ότι οι σοβαρές αναπνευστικές λοιμώξεις ανεβαίνουν ήδη. Αν συνδυαστεί με την πρόωρη έξαρση της γρίπης στην Ευρώπη, τότε πρέπει να προετοιμαστούμε για έναν απαιτητικό χειμώνα».
Εμβολιασμός: Το πιο ισχυρό όπλο
Η Εθνική Επιτροπή Εμβολιασμών έχει επικαιροποιήσει τις συστάσεις για τα εμβόλια ενηλίκων, παιδιών και εφήβων, δίνοντας έμφαση στις ευπαθείς ομάδες.
Σύμφωνα με τις οδηγίες του ΕΟΔΥ, για τη φετινή περίοδο συστήνεται:
- Εμβολιασμός κατά της γρίπης και της COVID-19 για όλους όσοι ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες.
- Χρήση του νέου επικαιροποιημένου εμβολίου COVID-19, σε δύο δόσεις.
- Έγκαιρη ανανέωση των εμβολίων πριν την κορύφωση των ιών.
- Προσοχή στα πρώτα συμπτώματα και άμεση επικοινωνία με γιατρό.
Οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι η πρόληψη παραμένει το αποτελεσματικότερο μέσο προστασίας απέναντι στη «τριπλή απειλή» που ήδη διαφαίνεται στον ορίζοντα.
