Αγώνα δρόμου για να ξεπεράσει τα εμπόδια στη συμφωνία για τη δανειακή σύμβαση της Κύπρου κάνει ο πρόεδρος της χώρας Νίκος Αναστασιάδης, ο οποίος για πρώτη φορά από την ανάληψη των καθηκόντων του παρέστη σε Σύνοδο Κορυφής της Ε.Ε. Και ενώ τα χρονικά περιθώρια στενεύουν, δίνεται μάχη για το «κούρεμα» των καταθέσεων, καθώς το Βερολίνο επικεντρώνει το πρόβλημα, και κατ’ επέκταση την όλη διαπραγμάτευση, στις τράπεζες. Ανοικτά παραμένουν επίσης τα ζητήματα της αύξηση του φόρου που επιβάλλεται στις επιχειρήσεις κατά 2,5 μονάδες, στο 12,5%, καθώς και της φορολογίας στις χρηματοπιστωτικές συναλλαγές. Τα σενάρια περιλαμβάνουν και την επιβολή φόρου στις καταθέσεις, ύψους 5%, και μικρότερο πακέτο διάσωσης απ’ ό,τι είχε αρχικά εκτιμηθεί, καθώς η κυβέρνηση θα μπορούσε να αυξήσει τα έσοδα με την επιβολή εισφοράς στις καταθέσεις και άλλους έκτακτους φόρους.
«Το ποσό έχει πέσει, τώρα κυμαίνεται μεταξύ 10-13 δισ. ευρώ αντί για 15-17 δισ. ευρώ που ήταν αρχικά, κι αυτό οφείλεται σε ένα κάπως διαφορετικό σενάριο και ορισμένες διαφορετικές υποθέσεις σχετικά με το πόσα χρήματα μπορούν να αντληθούν στην ίδια την Κύπρο από έκτακτους φόρους» ανέφερε αξιωματούχος της ευρωζώνης στο Reuters. To σενάριο του μικρότερου πακέτου επιβεβαιώθηκε από τον επικεφαλής του Συμβουλίου Εθνικής Οικονομίας Χριστόφορο Πισσαρίδη, ο οποίος δήλωσε ότι το κυπριακό πρόγραμμα αναμένεται να είναι πιο κάτω από τα 17,5 δισ. ευρώ και ενδεχομένως πιο κοντά στα 10 δισ. Ευρώ.
«Να μιλήσουμε για την αιτία του προβλήματος πριν συμφωνήσουμε» λέει ο Βόλφγκανγκ Σόιμπλε προμηνύοντας καθυστερήσεις και επαναλαμβάνει τα περί υπέρογκου τραπεζικού τομέα της Κύπρου, καθώς και τις κατηγορίες περί ξεπλύματος μαύρου χρήματος. Ο διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου Πανίκος Δημητριάδης απηύθυνε έκκληση στους Ευρωπαίους ηγέτες να καταλήξουν σε συμφωνία διάσωσης της Κύπρου, προειδοποιώντας ότι τυχόν αποτυχία των 27 να καταλήξουν σε συμφωνία θα αποτελούσε «συστημικό κίνδυνο» για την ευρωζώνη.
Γερμανοί αξιωματούχοι, οι οποίοι υποστηρίζονται από την Ολλανδία και τη Φινλανδία, όπως και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ), ασκούν πιέσεις ώστε οι καταθέτες στις κυπριακές τράπεζες, πολλοί από τους οποίους είναι Ρώσοι και Βρετανοί επιχειρηματίες, να συμβάλουν στην κάλυψη του κόστους της διάσωσης. Ωστόσο η Κύπρος φοβάται ότι οποιαδήποτε τέτοια συμμετοχή του ιδιωτικού τομέα θα πυροδοτήσει την ταχεία απόσυρση κεφαλαίων από τη χώρα και θα υπονομεύσει ολόκληρο το επιχειρηματικό της μοντέλο, καθιστώντας την οικονομική κατάσταση ακόμη χειρότερη.
Πάντως, στις διαπραγματεύσεις για το μνημόνιο φαίνεται ότι το ΔΝΤ επιμένει σε ακραίες λύσεις για περιορισμό του χρέους στο 100% του ΑΕΠ έως το 2020, ενώ αξιωματούχοι της Ε.Ε. δεν απέκλεισαν ακόμη και τη μη συμμετοχή του Ταμείου στο κυπριακό μνημόνιο.
Το κλίμα υπό όλες τις συνθήκες είναι εξαιρετικά βαρύ και είναι ενδεικτική η παρέμβαση του Αρχιεπισκόπου Χρυσόστομου, ο οποίος εκτίμησε ότι απώτερος στόχος της τρόικας είναι ο θαλάσσιος πλούτος στην κυπριακή ΑΟΖ και η άσκηση πίεσης σε ό,τι αφορά το Κυπριακό. Ο αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος δήλωσε ότι «εθελοτυφλούν, γιατί δεν θα το επιτύχουν». Ο κ. Χρυσόστομος, μιλώντας σε τηλεοπτική εκπομπή του ΡΙΚ, χαρακτήρισε τραγική την κατάσταση στην οικονομία. Είπε ότι τα πράγματα δεν πάνε καθόλου καλά και πρόσθεσε ότι δεν πίστευε ποτέ ότι η συμπεριφορά της τρόικας θα ήταν «τόσο απαράδεκτη, σκληρή και εξουθενωτική». Επανέλαβε ότι «αν η Ευρώπη εμμένει στον στραγγαλισμό της οικονομίας μας και δεν θα μπορούμε να ζούμε ικανοποιητικά, καλύτερα να φύγουμε από το ευρώ». «Τουλάχιστον», είπε, «θα σώσουμε την αξιοπρέπειά μας». Ο Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος ανέφερε ότι ένα τέτοιο ενδεχόμενο σίγουρα δεν θα είναι εύκολο για την Κύπρο. Ομως πρόσθεσε ότι πρέπει να καταλάβουν οι Ευρωπαίοι ότι «όταν φύγει ένας πόντος από το πουλόβερ, τότε θα ξηλωθεί ολόκληρο» και ότι, αν βγει η Κύπρος από το ευρώ, θα ακολουθήσουν κι άλλες χώρες.
Η κυπριακή κυβέρνηση πάντως αναζητεί διεξόδους και στη Ρωσία. Είναι ενδεικτικό ότι πιθανότατα αύριο αναχωρεί για τη Μόσχα ο Κύπριος υπουργός Οικονομικών Μιχάλης Σαρρής, ο οποίος θα συναντηθεί με τον Ρώσο υπουργό Οικονομικών Αντόν Σιλουάνοφ. Στο τραπέζι των συνομιλιών θα βρίσκεται το αίτημα της Κύπρου για επιμήκυνση του χρόνου αποπληρωμής του δανείου των 2,5 δισ. ευρώ και οι τρόποι συμμετοχής της Μόσχας στο πρόγραμμα για στήριξη της κυπριακής οικονομίας. Δεν αποκλείεται επίσης το ενδεχόμενο ο κ. Σαρρής να μεταφέρει και μήνυμα του Προέδρου Ν. Αναστασιάδη στον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν και να καθοριστεί και η ημερομηνία επίσκεψής του στη Μόσχα.
Στο μεταξύ, σε τεχνοκρατικό επίπεδο προχωρά η αποτίμηση επτά ημικρατικών οργανισμών από τον οίκο KPMG, που ορίστηκε από το υπουργείο Οικονομικών με όρο εντολής να ετοιμάσει προκαταρκτικές εκτιμήσεις ως τα μέσα Απριλίου. Παράλληλα, σε συμφωνία για τους όρους εντολής προς τον ανεξάρτητο οίκο, προκείμενου να διερευνήσει την εφαρμογή της νομοθεσίας για το «ξέπλυμα» χρήματος στη Κύπρο, κατέληξαν οι διαπραγματεύσεις του κυπριακού υπουργείου Οικονομικών με τους εκπρόσωπους της τρόικας.
Μέσα στη δύσκολη συγκυρία θετική θεωρείται η εκτίμηση ότι σε πέντε χρόνια -από το 2018- η Κυπριακή Δημοκρατία θα εξάγει φυσικό αέριο στις διεθνείς αγορές, κυρίως σε κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Τη δήλωση έκανε στο πρακτορείο Reuters ο υπουργός Εμπορίου – Ενέργειας Γιώργος Λακκοτρύπης, ο οποίος δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο προπώλησης φυσικού αερίου ή αξιοποίησης εσόδων από τη διάθεσή του για ενίσχυση των προσπαθειών του κράτους στην εξασφάλιση χρηματοδοτικής βοήθειας.
