Τρόπους για παράταση του 18μηνου ψάχνει ο πρωθυπουργός, ώστε να μπορεί να προσφύγει στις κάλπες χωρίς σταυρό προτίμησης!
Από τον
Ανδρέα Καψαμπέλη
[email protected]
Μετά τον εκλογικό νόμο, ένα δεύτερο λεπτό πολιτικό θέμα βρίσκεται στο τραπέζι προς επανεξέταση. Χωρίς να έχει υπάρξει μέχρι στιγμής κάποια δημόσια ανακοίνωση, σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες της «κυριακάτικης δημοκρατίας», απασχολεί σοβαρά την κυβέρνηση το ενδεχόμενο παράτασης της ισχύος της λίστας για τις βουλευτικές εκλογές έως την άνοιξη του 2017!
Εφόσον οριστικοποιηθεί μια τέτοια απόφαση, είναι προφανές ότι δεν επηρεάζονται μόνο τεχνικά ζητήματα, αλλά αποκαλύπτεται και μια πιο ολοκληρωμένη στρατηγική σε συνδυασμό με τις επιδιωκόμενες αλλαγές στο εκλογικό σύστημα.
Οσον αφορά το θέμα της λίστας, είναι γεγονός ότι ο αρμόδιος υπουργός Εσωτερικών Παναγιώτης Κουρουμπλής, απαντώντας σε σχετική ερώτηση στη Βουλή, είχε ανακοινώσει προ μηνών ότι κατά τη δική του ερμηνεία το 18μηνο αρχίζει από τον Ιανουάριο του 2015 και επομένως ολοκληρώνεται στις 25 Ιουλίου 2016. Με βάση αυτή την προσέγγιση, δηλαδή, από το επόμενο δεκαπενθήμερο, αν προκηρυχθούν εκλογές, θα διεξαχθούν με σταυρό.
Ωστόσο, το τελευταίο διάστημα διαμορφώνεται και μια γνωμάτευση, όπως αναφέρουν έγκυρες πηγές, σε νέα νομική βάση. Με δεδομένη την ασάφεια της ισχύουσας διατύπωσης, που αναφέρει αόριστα ότι σε περίπτωση πρόωρων εκλογών, οι οποίες διενεργούνται μέσα σε 18 μήνες από τις προηγούμενες, αυτές δεν γίνονται με σταυρό προτίμησης αλλά με λίστες, επιχειρείται ο σαφής επανακαθορισμός της διάταξης. Εως τώρα δεν είχε προκύψει τέτοια ανάγκη, καθώς είχε ενεργοποιηθεί η πρόβλεψη τον Ιούνιο του 2012, όταν στήθηκαν πάλι κάλπες σε διάστημα περίπου ενός μηνός από τις προηγούμενες, αλλά οι επόμενες εκλογές έγιναν ύστερα από σχεδόν δυόμισι χρόνια.
Τον περασμένο Σεπτέμβριο ίσχυσε και πάλι η λίστα, με μετέωρο όμως το ερώτημα τι θα συμβεί στην περίπτωση που οδηγηθεί σύντομα η χώρα σε νέες εκλογές. Ηδη αρκετοί θεωρούν ότι η παρούσα συγκυρία, που έχει όλα τα χαρακτηριστικά της πολιτικής ρευστότητας, προσφέρεται για να καλυφθεί το κενό και να αποσαφηνιστεί η σχετική διάταξη, ώστε να είναι ξεκάθαρο τι θα ισχύει στις περιπτώσεις που διεξαχθούν εκλογές εντός του αρχικού 18μήνου. Αν, δηλαδή, θα λογίζονται ως αφετηρία οι πρώτες κάλπες ή αν η προθεσμία θα υπολογίζεται κάθε φορά από την αρχή. Ενδεχομένως, όπως λέγεται, να χρειαστούν και κάποιες επιπρόσθετες διευκρινίσεις για τα χρονικά όρια που παρεμβάλλονται.
Το γεγονός ότι ο κ. Κουρουμπλής είχε πάρει παλαιότερα τη συγκεκριμένη θέση δεν θεωρείται δεσμευτικό, όπως φάνηκε άλλωστε και με τον εκλογικό νόμο αυτόν καθαυτόν. Πρόσφατα είχε υποστηρίξει δημοσίως ότι με την απλή αναλογική η χώρα δεν πρόκειται να κυβερνηθεί ποτέ και τώρα με την υπογραφή του εισάγεται στη Βουλή προς ψήφιση.
Αν, λοιπόν, θεωρηθεί αφετηρία η 20ή Σεπτεμβρίου 2015 τελευταία εκλογική αναμέτρηση, το 18μηνο θα παραταθεί έως τις 20 Μαρτίου 2017. Η χρονική σύμπτωση προσδίδει τεράστια πολιτική σημασία σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο, καθώς το επόμενο διάστημα έως τις αρχές της επόμενης χρονιάς θεωρείται καθοριστικό για τις εξελίξεις σε όλα τα μέτωπα.
Καταρχάς, η παράταση του καθεστώτος της λίστας διευκολύνει απόλυτα την εσωκομματική νηνεμία και αποτρέπει τις φυγόκεντρες τάσεις στο κυβερνητικό στρατόπεδο σε μια περίοδο έντονων αναταράξεων λόγω των αντιδράσεων στον οικονομικό Αρμαγεδδώνα. Αναλογικά αυτό ισχύει και για το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης, όπου ο Κ. Μητσοτάκης δεν έχει εδραιώσει ακόμη το εσωτερικό του imperium.
Επίσης, ενισχύονται καθημερινά οι πιθανότητες για προσφυγή σε κάλπες είτε το φθινόπωρο είτε στη διάρκεια του ερχόμενου χειμώνα, πριν χρειαστεί να ενεργοποιηθεί ο «κόφτης» -την άνοιξη του 2017-, που κατά κοινή ομολογία θα αποτελέσει το βατερλό της κυβέρνησης. Επομένως, οι εκλογές σε μια τέτοια περίπτωση θα γίνουν με λίστα, η οποία θα επιτρέψει στον κ. Τσίπρα και στην ηγετική ομάδα να διαμορφώσουν κατάλληλα τα ψηφοδέλτια εν όψει της επόμενης μέρας στον ΣΥΡΙΖΑ, που κατά τις δημοσκοπήσεις οδηγείται στη δεύτερη θέση.
Μάλιστα, με δεδομένη την επιδίωξη να συγκεντρωθούν οι απαιτούμενες 200 ψήφοι τις επόμενες μέρες στη Βουλή, για να μπορέσει να ισχύσει άμεσα ο νέος εκλογικός νόμος, ο κύκλος των αλλεπάλληλων διεργασιών που αναμένεται να ανοίξει στο πολιτικό σκηνικό διευκολύνεται με την ισχύ της λίστας. Αλλά, ακόμη και αν δεν βρεθούν οι 200 βουλευτές τη μεθεπόμενη εβδομάδα και ο νόμος μείνει προς εφαρμογή για την επόμενη φορά, πάλι δεν διαφοροποιείται η κατάσταση, καθώς η ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ ελπίζει σε απανωτές εκλογές -με φόντο το σενάριο της «δεξιάς παρένθεσης», που πρώτη είχε αποκαλύψει με πρωτοσέλιδο η «κυριακάτικη δημοκρατία»– και στην εφαρμογή εν τέλει της απλής αναλογικής. Σε αυτά τα πολιτικά παίγνια, η λίστα είναι πανίσχυρο όπλο στα χέρια των κομματικών ηγεσιών.
Είναι προφανές ότι όλα αυτά παραπέμπουν σε ένα σπιράλ πολιτικής περιπέτειας για τη χώρα, που σε συνδυασμό με τις οικονομικές και τις κοινωνικές εξελίξεις είναι άγνωστο πού μπορεί να οδηγήσει. Σε κάθε περίπτωση, όμως, το κρίσιμο χρονικό διάστημα ξεκινά από το φθινόπωρο και απλώνεται έως την άνοιξη του 2017.
Τα σχέδια Κυριάκου απέναντι στις μεθοδεύσεις του ΣΥΡΙΖΑ
Στον βαθμό που οι εξελίξεις περιπλακούν τόσο πολύ, πρέπει να ληφθούν υπόψη, πάντως, και οι πιθανές αντιδράσεις των άλλων κομμάτων. Ηδη, σύμφωνα με πληροφορίες της «κυριακάτικης δημοκρατίας», ο κ. Μητσοτάκης επεξεργάζεται το δικό του σχέδιο για να εξουδετερώσει τη μεθόδευση του κ. Τσίπρα για τον εκλογικό νόμο. Εφόσον γίνουν εκλογές και η Ν.Δ. είναι πρώτο κόμμα, θα θέσει ως άμεση προτεραιότητά της την ακύρωση του σχεδίου που φέρνει προς ψήφιση την άλλη εβδομάδα η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝ.ΕΛ. Αυτό, όπως λέγεται, θα επιδιωχθεί να γίνει έστω και με μια κυβέρνησης ανοχής. Σκοπός θα είναι -ακόμη και αν χρειαστεί να μεσολαβήσει μια αναμέτρηση με την απλή αναλογική, που δεν θα δώσει κυβέρνηση- να ακολουθήσει πολύ γρήγορα επαναληπτική εκλογή, ώστε με άλλο, πιο ενισχυμένο σύστημα (ανάλογο με το σημερινό) να μπορέσει να κυβερνηθεί η χώρα.
