Ανακατατάξεις στα σχήματα που τους διαχειρίζονται. Στην Αττική Οδό οι μέτοχοι παίρνουν το ποσοστό της Τρ. Πειραιώς. Αποχωρεί από την Ολυμπία η HochtiefΑπό τον
Φώτη Κόλλια
Εκτός από τους μεγάλους κατασκευαστικούς ομίλους, ορισμένοι από τους οποίους βρίσκονται σε φάση έντονων διοικητικών και μετοχικών διεργασιών, με κορυφαίο παράδειγμα τον όμιλο ΕΛΛΑΚΤΩΡ, σοβαρές ανακατατάξεις αναμένονται τους επόμενους μήνες και στις εταιρίες που διαχειρίζονται τους μεγαλύτερους οδικούς άξονες της χώρας. Οι αλλαγές έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία αυξάνεται η κυκλοφορία σε σχέση με τα χαμηλά επίπεδα που είχαν καταγραφεί το 2014, όταν, π.χ., στην Αττική Οδό είχαν μειωθεί οι διελεύσεις κατά 40% σε σύγκριση με το 2010. Την τελευταία διετία καταγράφεται συνεχής άνοδος της κυκλοφορίας και των εσόδων για τις εταιρίες διαχείρισης των οδικών αξόνων.
Στελέχη της κατασκευαστικής αγοράς προεξοφλούν την αύξηση του ποσοστού που ελέγχουν οι υφιστάμενοι μέτοχοι της Αττικής Οδού με την απόκτηση του 9,88% που πωλεί η Τράπεζα Πειραιώς αλλά και πιθανή περαιτέρω αύξηση του ποσοστού που κατέχει ο όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ στις εταιρίες που διαχειρίζονται την Ιόνια Οδό και τον Αξονα Κεντρικής Ελλάδας. Παράλληλα, οι Γερμανοί της Hochtief φαίνεται πως έχουν αποφασίσει να αποχωρήσουν από την Ολυμπία Οδό, ενώ κυκλοφορούν φήμες ότι θα διατηρήσουν και (πιθανώς) θα αυξήσουν το ποσοστό τους στην εταιρία που διαχειρίζεται τον οδικό άξονα Μαλιακός – Κλειδί.
Διαδικασία
Οι μετοχικές αλλαγές θα αρχίσουν από την Αττική Οδό, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες, η Τράπεζα Πειραιώς προωθεί τη μεταβίβαση του 9,88% που κατέχει στους δύο υφιστάμενους μετόχους, στην ΕΛΛΑΚΤΩΡ και την J & P ΑΒΑΞ, οι οποίοι ελέγχουν περί το 90%. Η Τράπεζα Πειραιώς άρχισε τη διαδικασία πώλησης προ τριμήνου, χωρίς να υπάρξει ενδιαφερόμενος, κυρίως γιατί οι υφιστάμενοι μέτοχοι έχουν δικαίωμα πρώτης άρνησης, δηλαδή μπορούν να προσφέρουν αντίστοιχο τίμημα με οποιονδήποτε τρίτο ώστε να αποκτήσουν το 9,88%.
Επειδή δεν εμφανίστηκε τρίτος ενδιαφερόμενος, η τράπεζα συζητά την πώληση του συγκεκριμένου ποσοστού σε ΕΛΛΑΚΤΩΡ και J & P ΑΒΑΞ με τίμημα 40.000.000-50.000.000 ευρώ. Η σύμβαση παραχώρησης της Αττικής Οδού λήγει τον Σεπτέμβριο του 2024, αλλά αναμένεται να δοθεί διετής παράταση από την κυβέρνηση. Ταυτόχρονα σχεδιάζονται οι επεκτάσεις του οδικού άξονα, σε συνδυασμό με αντίστοιχη επέκταση του προαστιακού προς Λαύριο και Ραφήνα.
Οι Γερμανοί
Σε σύντομο χρόνο αναμένονται και μετοχικές ανακατατάξεις στην Ολυμπία Οδό, με τις πληροφορίες να φέρνουν τη γερμανική Hochtief έτοιμη να αποχωρήσει, με πιθανό αντάλλαγμα την αύξηση του ποσοστού που κατέχει στην κοινοπραξία η οποία διαχειρίζεται τον οδικό άξονα Μαλιακός – Κλειδί. Ο τελευταίος, σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία, παρουσίασε και τη μεγαλύτερη αύξηση κυκλοφορίας (κοντά στο 15%) την περίοδο 2016- 2017 μεταξύ των οδικών αξόνων της χώρας.
Οι Γερμανοί ελέγχουν σήμερα το 17% της εταιρίας διαχείρισης της Ολυμπίας Οδού, ενώ μεγαλύτερος μέτοχος είναι η γαλλική Vinci (ηγείται της κοινοπραξίας διαχείρισης της ζεύξης Ρίου – Αντιρρίου) με 29,9%. Ακολουθεί η J & P ΑΒΑΞ με 19,1%, ενώ οι όμιλοι ΕΛΛΑΚΤΩΡ και ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ κατέχουν καθένας από 17%. Η Hochtief είναι, όμως, ο μεγαλύτερος μέτοχος, με ποσοστό 35%, στην εταιρία Αυτοκινητόδρομος Αιγαίου που διαχειρίζεται τον οδικό άξονα Μαλιακός – Κλειδί. Οι Γερμανοί φέρονται ως ενδιαφερόμενοι για την αύξηση του ποσοστού τους στον συγκεκριμένο άξονα. Οι υπόλοιποι μέτοχοι είναι ο όμιλος ΕΛΛΑΚΤΩΡ (20%), ο όμιλος J & P ΑΒΑΞ με 21,25%, η Vinci με 13,75%, ενώ μεταξύ των υφιστάμενων μετόχων μοιράζεται το ποσοστό 10% που κατείχε η ΑΕΓΕΚ.
Επιπλέον, και οι Ισπανοί της Ferrovial, που ελέγχουν μειοψηφικά ποσοστά στις εταιρίες παραχώρησης της Ιονίας Οδού και του Αξονα Κεντρικής Ελλάδας, αναζητούν τρόπους εξόδου. Ο όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ κατέχει σήμερα ποσοστό 78,59% του μετοχικού κεφαλαίου της παραχωρησιούχου εταιρίας Νέα Οδός Ανώνυμη Εταιρία (Ιόνια Οδός και τμήμα Μεταμόρφωση – Σκάρφεια του ΠΑΘΕ) και το 66,66% του μετοχικού κεφαλαίου της παραχωρησιούχου εταιρίας Αυτοκινητόδρομος Κεντρικής Ελλάδας Ανώνυμη Εταιρία Παραχώρησης.
Ο όμιλος ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ είχε αυξήσει τα ποσοστά του, καθώς ξεκίνησε ως μέτοχος μειοψηφίας στις συγκεκριμένες κοινοπραξίες, αγοράζοντας τις μετοχές που είχε αρχικά ο επίσης ισπανικός όμιλος ACS. Στην αγορά κατασκευών πιθανολογούν ότι υπάρχει μεγάλη πιθανότητα να αποκτήσει και το ποσοστό της Ferrovial. Οι επικείμενες μετοχικές αλλαγές σε εταιρίες διαχείρισης οδικών αξόνων προαναγγέλλονται και στην παρουσίαση που κάνει τις τελευταίες ημέρες σε επενδυτές και χρηματιστές η πλευρά των Λ. Μπόμπολα και Δ. Κούτρα, στο πλαίσιο της διαμάχης με τους αδερφούς Καλλιτσάντση. Για να κατανοήσει κάποιος τη σημασία των συμβάσεων παραχώρησης επισημαίνουμε πως ο τομέας των κατασκευών συνεχίζει να συνεισφέρει το μεγαλύτερο μέρος των εσόδων (περίπου 80%) του ομίλου ΕΛΛΑΚΤΩΡ, όμως το μεγαλύτερο μέρος της λειτουργικής κερδοφορίας (EBITDA) προέρχεται κυρίως από τις εταιρίες που διαχειρίζονται συμβάσεις παραχώρησης (περίπου το 70%).
Ετοιμάζονται να έλθουν και νέα πρόσωπα
Εκτός των μετοχικών αλλαγών, οι νέοι διαγωνισμοί για έργα με συμβάσεις παραχώρησης, όπως η Εγνατία Οδός και ο Βόρειος Οδικός Αξονας Κρήτης (ΒΟΑΚ), φέρνουν στην Ελλάδα και νέους διεθνείς ομίλους.
Σε αυτούς περιλαμβάνεται και η Roadis, η θυγατρική του καναδικού ομίλου PSP (ελέγχει το 45% και τη διοίκηση της ΔΑΑ, που διαχειρίζεται το Αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος» στα Σπάτα).
Η Roadis, που διεκδικεί την Εγνατία Οδό μαζί με τον όμιλο ΕΛΛΑΚΤΩΡ στον διαγωνισμό του Ταμείου Ιδιωτικοποιήσεων (ΤΑΙΠΕΔ), διαχειρίζεται σήμερα αυτοκινητοδρόμους σε Ινδία (710 χλμ.), Βραζιλία (681 χλμ.), Μεξικό (155 χλμ.) και Ισπανία (64 χλμ.). Στα μέσα Δεκεμβρίου η θυγατρική του ομίλου PSP εξαγόρασε δύο εταιρίες που διαχειρίζονται 290 χλμ. οδικών αξόνων στην Πορτογαλία.
Ομως και η γαλλική Egis Projects, επί χρόνια μικρομέτοχος της εταιρίας που διαχειρίζεται τα διόδια της Αττικής Οδού, είναι τώρα συνεταίρος του ομίλου ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ στην κοινοπραξία διεκδίκησης της παραχώρησης της Εγνατίας Οδού.
