Αν ήμουν Σκοτσέζος –ή «Σκώτος», κατά τα παλαιότερα ελληνικά- θα ψήφιζα «Ναι» στο δημοψήφισμα της 18ης Σεπτεμβρίου. Θα υπερασπιζόμουν την ανεξαρτησία της Σκοτίας από τη Μεγάλη Βρετανία, διότι ιστορικά, εθνολογικά και πολιτιστικά ο σκοτσέζικος λαός είναι διαφορετικός. Αγωνίζεται για ανεξάρτητο κράτος από το 1297-1305, όταν είχε αρχηγό τον περίφημο Γουίλιαμ Γουάλας, τον Braveheart, τον οποίο ενσάρκωσε στη βραβευμένη ταινία ο Μελ Γκίμπσον. Οι Σκοτσέζοι έχουν δική τους σημαία, δική τους εθνική ομάδα ποδοσφαίρου που μετέχει σε όλες τις διεθνείς διοργανώσεις και δεν αισθάνονται Αγγλοι. Αλλά και ως Ελληνας θα χαρώ αν υπερψηφιστεί το «Ναι». Προτιμώ τα εθνικά κράτη και όχι τις πολυεθνικές μικρές αυτοκρατορίες, που διαιωνίζουν ιδεολογίες του παρελθόντος. Οπως οι Τσέχοι και οι Σλοβάκοι χώρισαν ειρηνικά, έτσι δικαιούται και η Σκοτία να χαράξει ανεξάρτητη πορεία.
Τα εθνικά κράτη είναι το μέλλον – οι πολυεθνικές οντότητες ανήκουν στο παρελθόν. Οι Αγγλοι δυσαρεστούνται με την πιθανότητα να χάσουν εδάφη, πληθυσμό και πετρέλαια που θα ανήκουν πλέον στη Σκοτία. Ομως, σε βάθος χρόνου και οι Αγγλοι θα ωφεληθούν από μια πιθανή σκοτσέζικη ανεξαρτησία: Θα προσγειωθούν στην πραγματικότητα, και ως λαός και ως πολιτική ηγεσία, και θα κατανοήσουν ότι η εποχή των αυτοκρατοριών παρήλθε οριστικά. Κάποτε οι Αγγλοι διέτασσαν και οι Ινδοί ή οι Αυστραλοί εφονεύοντο στον πόλεμο για λογαριασμό του Βρετανικού Στέμματος. Τώρα, κάθε λαός πρέπει να αποφασίζει μόνος του αν και πότε θα μετάσχει σε πόλεμο.
Ο πρώην πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου Πατ Κοξ έγραψε σε πρόσφατο άρθρο του ότι μια ανεξάρτητη Σκοτία μπορεί να γίνει μέλος της Ευρωπαϊκής Ενωσης με απλές διαπραγματεύσεις και χωρίς δυσκολία. Η τελική ανεξαρτητοποίηση προβλέπεται για τον Μάρτιο του 2016, δηλαδή 18 μήνες μετά το δημοψήφισμα, και μέχρι τότε η Ευρωπαϊκή Ενωση είναι σε θέση να λύσει τα προβλήματα της ένταξης -ουσιαστικά, παραμονής- του νέου, 29ου μέλους.
Ορισμένοι φοβούνται το φαινόμενο του «ντόμινο». Αν αποσχιστεί η Σκοτία από το Ηνωμένο Βασίλειο, θα αποσχιστούν οι Καταλανοί από την Ισπανία, οι Κορσικανοί από τη Γαλλία κ.ά. Ομως, δεν πρόκειται για παρόμοιες περιπτώσεις. Το δημοψήφισμα της Σκοτίας διενεργείται στο πλαίσιο της βρετανικής νομοθεσίας και προετοιμάζεται επί 40 χρόνια. Προς το παρόν, ας περιμένουμε το αποτέλεσμα!
Κωνσταντίνος Χολέβας – Πολιτικός Επιστήμων
