Η ανησυχία ότι ο κόσμος οδεύει προς μια νέα γενικευμένη σύγκρουση ενισχύεται σημαντικά στις δυτικές κοινωνίες. Σύμφωνα με τα ευρήματα του The POLITICO Poll, ολοένα και περισσότεροι πολίτες στις ΗΠΑ, τον Καναδά, το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία και τη Γερμανία θεωρούν πως η διεθνής κατάσταση γίνεται πιο επικίνδυνη και πως το ενδεχόμενο ενός Γ΄ Παγκοσμίου Πολέμου μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια δεν μπορεί να αποκλειστεί.
Η έρευνα, που πραγματοποιήθηκε από την εταιρεία δημοσκοπήσεων Public First σε περισσότερους από 2.000 ψηφοφόρους σε κάθε χώρα μεταξύ 6 και 9 Φεβρουαρίου, αποτυπώνει μια αξιοσημείωτη μεταστροφή της κοινής γνώμης σε σχέση με τον Μάρτιο του 2025, όταν είχε τεθεί το ίδιο ερώτημα.
Ο Seb Wride, επικεφαλής δημοσκοπήσεων της Public First, σημείωσε ότι μέσα σε λιγότερο από έναν χρόνο έχει καταγραφεί «δραματική μετάβαση σε έναν πιο ανασφαλή κόσμο», όπου ο πόλεμος θεωρείται πλέον πιθανό σενάριο και οι διεθνείς συμμαχίες λιγότερο σταθερές.
Πόσο πιθανός θεωρείται ο πόλεμος
Στο Ηνωμένο Βασίλειο, το 43% των ερωτηθέντων θεωρεί «πιθανό» ή «πολύ πιθανό» να ξεσπάσει παγκόσμια σύγκρουση έως το 2031, έναντι 30% τον Μάρτιο του 2025. Στις ΗΠΑ, το αντίστοιχο ποσοστό φτάνει το 46%, αυξημένο από 38% πέρυσι.
Αντίστοιχα υψηλά επίπεδα ανησυχίας καταγράφονται σε Καναδά και Γαλλία. Μόνο στη Γερμανία η πλειοψηφία εκτιμά ότι ένας τρίτος παγκόσμιος πόλεμος δεν είναι πιθανός εντός της επόμενης πενταετίας.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει και η εκτίμηση για άμεση εμπλοκή των ίδιων των χωρών. Οι Αμερικανοί εμφανίζονται οι πιο πεπεισμένοι ότι η χώρα τους θα εμπλακεί σε πόλεμο τα επόμενα πέντε χρόνια, ακολουθούμενοι από Βρετανούς και Γάλλους.
Παράλληλα, τουλάχιστον ένας στους τρεις πολίτες σε ΗΠΑ, Ηνωμένο Βασίλειο, Γαλλία και Καναδά θεωρεί πιθανή τη χρήση πυρηνικού όπλου σε μελλοντική σύγκρουση μέσα στην ίδια περίοδο.
Στήριξη στην άμυνα, αλλά με όρους
Παρότι σε θεωρητικό επίπεδο καταγράφεται ευρεία αποδοχή της ανάγκης ενίσχυσης των αμυντικών δαπανών σε Ηνωμένο Βασίλειο, Γαλλία, Γερμανία και Καναδά, η στήριξη αυτή υποχωρεί όταν οι πολίτες καλούνται να αποδεχθούν συγκεκριμένο κόστος.
Η προοπτική αύξησης φόρων, διόγκωσης του δημόσιου χρέους ή περικοπών σε κοινωνικές υπηρεσίες μειώνει αισθητά την προθυμία των ψηφοφόρων να στηρίξουν επιπλέον στρατιωτικές δαπάνες. Όπως επισημαίνει ο Wride, η αυξανόμενη ανησυχία δεν ισοδυναμεί με «λευκή επιταγή» προς τις κυβερνήσεις για μαζικές επενδύσεις στην άμυνα.
Το εύρημα αυτό δημιουργεί ένα σύνθετο πολιτικό περιβάλλον για τους ηγέτες του ΝΑΤΟ, οι οποίοι καλούνται να ενισχύσουν την ασφάλεια σε μια περίοδο δημοσιονομικών περιορισμών και κοινωνικής πίεσης.
Η Ρωσία καταγράφεται ως η μεγαλύτερη απειλή για την ειρήνη στην Ευρώπη. Ωστόσο, η εικόνα διαφοροποιείται σε ορισμένες χώρες. Στον Καναδά, σημαντικό ποσοστό ερωτηθέντων θεωρεί ότι οι ΗΠΑ υπό τον Donald Trump συνιστούν τον μεγαλύτερο κίνδυνο για την ασφάλεια.
Σε Γαλλία, Γερμανία και Ηνωμένο Βασίλειο, οι ΗΠΑ αναδεικνύονται ως δεύτερη μεγαλύτερη απειλή, με σαφώς υψηλότερη αναφορά από την Κίνα. Το στοιχείο αυτό υποδηλώνει ρήγματα στην αντίληψη περί διατλαντικής συνοχής, σε μια περίοδο όπου συνεχίζεται ο πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας και η αμερικανική στρατιωτική δραστηριότητα εκτείνεται σε περιοχές όπως το Ιράν, η Συρία, η Βενεζουέλα και η Αφρική.
Τα ευρήματα αναμένεται να επηρεάσουν τις συζητήσεις στη Διάσκεψη Ασφαλείας του Μονάχου, όπου πολιτικοί και αναλυτές θα επιχειρήσουν να χαρτογραφήσουν τη νέα αρχιτεκτονική ασφάλειας σε ένα διεθνές περιβάλλον που, σύμφωνα με την κοινή γνώμη, μοιάζει πιο ασταθές από ποτέ.
