Ο ρόλος των πληροφοριών και των εφεδρειών σε μία σύρραξη και η επιτακτική ενίσχυση επιχειρησιακών δυνατοτήτων με drones και πυραυλικά συστήματα εδάφους εδάφους
- Γράφει ο Λάζαρος Καμπουρίδης
Η εξέλιξη του πολέμου στο Ιράν ανέδειξε δύο πολύ σημαντικούς παράγοντες οι οποίοι επηρεάζουν την έκβαση των επιχειρήσεων, τον ρόλο των πληροφοριών και των εφεδρειών, ενώ παράλληλα εξάγονται πολύ σημαντικά διδάγματα για την Ελλάδα.
Το Ιράν έδειξε πολύ ανθεκτικότερο από αυτό που ανέμεναν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ, σε σημείο μάλιστα που η ιρανική κυβέρνηση να θέτει τους δικούς της όρους έναντι των αξιώσεων των ΗΠΑ. Αυτό οφείλεται σε δύο πολύ σημαντικούς παράγοντες. Στον ρόλο των πληροφοριών και των εφεδρειών. Στο παρελθόν το πρόβλημα με τις πληροφορίες εντοπιζόταν στη συλλογή. Τα τελευταία χρόνια το πρόβλημα μετατοπίστηκε από τη συλλογή στην ανάλυση και ειδικότερα στο τελικό προϊόν που είναι η ορθή εκτίμηση, η οποία αποτελεί το βασικό συστατικό για τη λήψη της ορθής απόφασης.
Στο σημείο αυτό φαίνεται μια λανθασμένη εκτίμηση ως προϊόν της σχετικής ανάλυσης από πλευράς μυστικών υπηρεσιών του Ισραήλ. Το ιρανικό καθεστώς δεν έπεσε με την εξουδετέρωση των ηγετικών στελεχών της πολιτικής και στρατιωτικής ιεραρχίας. Ισως αυτό να αποτελεί μία σταθερά για τα αραβικά κράτη, όμως το Ιράν δεν ανήκει στον αραβικό κόσμο. Το ιρανικό καθεστώς φαίνεται ότι είχε κάνει σωστές εκτιμήσεις και είχε ετοιμαστεί γι’ αυτό το ενδεχόμενο. Για τον λόγο αυτό η Τεχεράνη είχε προχωρήσει σε θεσμική αποκέντρωση λήψης αποφάσεων και εκτέλεσης των σχετικών λειτουργιών. Αυτή η αποκέντρωση έδωσε τη δυνατότητα στο καθεστώς να παρουσιάζει μια συνεχή εικόνα δύσκολου αντιπάλου, ο οποίος είναι έτοιμος να αμυνθεί ακόμα και εν απουσία της κεντρικής αρχής λήψης των αποφάσεων.
Αυτό προϋποθέτει κατάλληλη προπαρασκευή και κυρίως κουλτούρα αποκέντρωσης. Το σημείο αυτό, αν και από τη μία πλευρά δημιουργεί καταστάσεις αρρυθμίας και ελλείψεως συντονισμού, από την άλλη πλευρά όμως αναδεικνύει ένα πλαίσιο συνεχούς λειτουργίας της κρατικής μηχανής και κυρίως των φορέων άμυνας και ασφάλειας. Αυτός είναι και ο λόγος που το αμυντικό σύστημα καθώς και οι υπηρεσίας εσωτερικής ασφάλειας του Ιράν συνέχισαν να λειτουργούν, έστω και με προβλήματα, ακόμα και όταν εξουδετερώθηκαν τα ηγετικά στελέχη ακόμα και σε κατώτερο – τοπικό επίπεδο. Επίσης, το Ιράν έδειξε ότι μπορεί να χειρίζεται πολύ καλά τον παράγοντα διαχείριση της επικοινωνίας, προβάλλοντας με πολύ καλό τρόπο τις επί του πεδίου επιτυχίες.
Επίσης το Ιράν, έχοντας πάρει τα σχετικά μαθήματα από τον 12ήμερο πόλεμο του περασμένου Ιουνίου, προχώρησε σε κλιμάκωση των εφεδρειών του είτε αυτό αφορά τη χρησιμοποίηση των proxies σε άλλες χώρες είτε αφορά τη σταδιακή αποκάλυψη νέων δυνατοτήτων στον τομέα της τεχνολογίας και των νέων όπλων, δίνοντας την εντύπωση ότι διατηρεί την πρωτοβουλία των κινήσεων. Χαρακτηριστικά αναφέρεται το γεγονός της ενεργοποίησης σε χρονική κλιμακωτή βάση της Χεζμπολάχ του Λιβάνου, στη συνέχεια των σιτικών πολιτοφυλακών του Ιράκ και ακολούθως των Χούθι, προκαλώντας αιφνιδιασμό σε ΗΠΑ και Ισραήλ. Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η σταδιακή εμφάνιση νέων οπλικών συστημάτων με αυξημένες δυνατότητες εκμεταλλευόμενης φυσικά και της συνδρομής της Ρωσίας και της Κίνας.
Αναφερόμαστε στην παρά τις μέχρι τότε αντίθετες πληροφορίες εμφάνιση πυραύλων με βεληνεκή 4 χιλ. χλμ., στη χρησιμοποίηση νέου τύπου πυραύλων στερεού καυσίμου και διασποράς, καθώς επίσης και των αντιαεροπορικών συστημάτων, τα οποία έπληξαν πολεμικά αεροσκάφη και Μη Επανδρωμένα Αεροσκάφη (ΜΕΑ) των ΗΠΑ, προκαλώντας μούδιασμα σε ΗΠΑ και Ισραήλ και μάλιστα σε μία περίοδο όπου είχε δημιουργηθεί η εντύπωση ότι η πολεμική αεροπορία ΗΠΑ και Ισραήλ έλεγχαν πλήρως των εναέριο χώρο του Ιράν.
Τα παραπάνω προκάλεσαν ερωτήματα στην αμερικανική και την ισραηλινή πλευρά, με αποτέλεσμα ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ν. Τραμπ να κάνει δεύτερες σκέψεις για το χρονοδιάγραμμα επίτευξης του πολιτικού αλλά και του επιχειρησιακού αντικειμενικού σκοπού. Αυτό οδήγησε στην αναζήτηση μιας επιλογής διαπραγματεύσεων με το καθεστώς του Ιράν, δίνοντας την εντύπωση ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχει νικητής και ηττημένος.
Στη βάση αυτή η Ελλάδα θα πρέπει να εξαγάγει πολύτιμα συμπεράσματα για τη σημασία του ρόλου των πληροφοριών και της σωστής εκτίμησης, της χρήσης των εφεδρειών, καθώς επίσης και της αλλαγής της φύσης των σύγχρονων συγκρούσεων. Ζούμε στην εποχή της πληροφορίας και της επικοινωνίας και είναι απαραίτητο ένα άρτια στελεχωμένο σύστημα συλλογής και ανάλυσης πληροφοριών σε όλα τα επίπεδα. Επίσης, θα πρέπει να υπάρχει ένα άρτια οργανωμένο σύστημα διαχείρισης της επικοινωνίας, με δεδομένο ότι έχουμε απέναντί μας την Τουρκία, η οποία από το 2019 διαθέτει τη Διεύθυνση Επικοινωνίας (Προπαγάνδας), η οποία υπάγεται άμεσα στην Προεδρία της Δημοκρατίας.
Στον τομέα των εφεδρειών θα πρέπει να υπάρχουν όχι μόνο νέες και φρέσκες δυνάμεις, οι οποίες να εμφανίζονται κλιμακωτά στην περιοχή των επιχειρήσεων, αλλά και νέες μη αναμενόμενες επιχειρησιακές δυνατότητες, οι οποίες θα προκαλούν αιφνιδιασμό του αντιπάλου, παρά την αριθμητική του υπεροχή και μία πιθανή τεχνολογική του ανωτερότητα.
Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στον τομέα των τακτικών εφεδρικών δυνάμεων, αφού ο πόλεμος στην Ουκρανία και αυτός στο Ιράν αποκάλυψαν περίτρανα ότι αυτός που κατέχει το έδαφος έχει και τον πρώτο λόγο στις ακολουθούμενες διαπραγματεύσεις.
Στον τομέα της φύσης των σύγχρονων επιχειρήσεων, θα πρέπει να εστιάσουμε στην εξασφάλιση εξοπλισμών drones και πυραυλικών συστημάτων εδάφους εδάφους. Δεν αρκούν μόνο τα ΜΕΑ επιτήρησης και τα αντι-drones συστήματα, καθώς καθοριστικό παράγοντα στην εξασφάλιση της νίκης διαδραματίζουν τα εξοπλισμένα drones, τα οποία λειτουργούν ως ουσιαστικός παράγοντας αποτροπής ενάντια ακόμα και ενός αντιπάλου ο οποίος διαθέτει αριθμητική και ποιοτική υπεροχή.
