Αυτό που πολλοί προειδοποιούσαν ως έναν επικίνδυνο «μαγνήτη» για νέα κύματα παράνομης μετανάστευσης, εξελίσσεται πλέον σε μια εφιαλτική πραγματικότητα για την Ισπανία. Η απόφαση της σοσιαλιστικής κυβέρνησης του Πέδρο Σάντσεθ να προχωρήσει στη μαζική νομιμοποίηση 500.000 ατόμων δεν προκάλεσε απλώς πολιτική θύελλα, αλλά μια άνευ προηγουμένου υστερία στις τάξεις των μεταναστών από τη Βόρεια Αφρική, οι οποίοι σπεύδουν κατά χιλιάδες να «εξαργυρώσουν» την κυβερνητική γενναιοδωρία.
Τα τελευταία εικοσιτετράωρα, οι εικόνες έξω από τα προξενεία και τα γραφεία μετανάστευσης σε όλη τη χώρα παραπέμπουν σε κατάσταση εκτάκτου ανάγκης. Μόνο στην Αλμερία, στο προξενείο του Μαρόκου, πάνω από 8.000 άτομα δημιούργησαν ουρές εκατοντάδων μέτρων, ενώ παρόμοια εικόνα καταγράφηκε στη Μαδρίτη και το Μπιλμπάο. Η βιασύνη των χιλιάδων αυτών ανθρώπων να αποκτήσουν έγγραφα επιβεβαιώνει την κριτική ότι τέτοιου είδους κινήσεις λειτουργούν ως ανοιχτή πρόσκληση, πυροδοτώντας αντανακλαστικά μαζικής μετακίνησης από την Αφρική προς την ιβηρική χερσόνησο.
Το σύστημα, ωστόσο, φαίνεται να καταρρέει κάτω από το βάρος της κυβερνητικής προχειρότητας. Οι υπάλληλοι των γραφείων μετανάστευσης, βλέποντας το φόρτο εργασίας να ξεπερνά κάθε όριο χωρίς την παροχή των απαραίτητων πόρων, προειδοποιούν με απεργία από τις 21 Απριλίου. Ο συνδικαλιστής Cesar Perez υπήρξε καταπέλτης, τονίζοντας πως «το κράτος εφαρμόζει μια νέα νομιμοποίηση χωρίς να δίνει τα οικονομικά μέσα για τη διαχείρισή της».
Ενώ ο Σάντσεθ επιχειρεί να ντύσει την απόφασή του με το μανδύα της «οικονομικής αναγκαιότητας» και της στήριξης του ασφαλιστικού λόγω γήρανσης του πληθυσμού, η αντιπολίτευση και διεθνείς παρατηρητές βλέπουν κάτι πολύ πιο κυνικό. Το Λαϊκό Κόμμα και το Vox κάνουν λόγο για «ανεύθυνη εισβολή» και «αλλοίωση της εθνικής ταυτότητας», ενώ η κόντρα πήρε διεθνείς διαστάσεις με την παρέμβαση του Έλον Μασκ. Ο ισχυρός άνδρας της τεχνολογίας δεν δίστασε να χαρακτηρίσει το σχέδιο ως «εκλογική μηχανική», με στόχο τη δημιουργία μιας τεράστιας, πιστής δεξαμενής ψηφοφόρων για την αριστερά.
Πέρα από το ιδεολογικό σκέλος, η απόφαση αυτή απειλεί να τινάξει στον αέρα την κοινωνική συνοχή, με την έλλειψη στέγης να αποτελεί την «ωρολογιακή βόμβα» στα θεμέλια της ισπανικής κοινωνίας. Σε μια χώρα όπου χτίζονται μόλις 80.000 σπίτια ετησίως για 140.000 νέα νοικοκυριά, η ξαφνική νομιμοποίηση μισού εκατομμυρίου ανθρώπων αναμένεται να εκτοξεύσει τα ενοίκια στα ύψη.
Όπως επισημαίνουν επικριτές του προγράμματος και διεθνή μέσα όπως η Daily Mail, ο ανταγωνισμός για μια κατοικία στη Βαρκελώνη και τη Μαδρίτη θα γίνει αμείλικτος, στρέφοντας τους ντόπιους εναντίον των νεοεισερχομένων με το «στοίχημα» του Σάντσεθ να μοιάζει πλέον με ένα επικίνδυνο άλμα στο κενό.
