Η Ευρωπαϊκή Ένωση ετοιμάζεται να τερματίσει τη διπλωματική απομόνωση της Συρίας, επενδύοντας στη νέα μεταβατική πραγματικότητα της χώρας. Έγγραφο-ντοκουμέντο που αποκάλυψε το Reuters δείχνει ότι η ΕΕ σχεδιάζει την πλήρη επανενεργοποίηση της συμφωνίας συνεργασίας του 1978 και την έναρξη επίσημου πολιτικού διαλόγου υψηλού επιπέδου στις 11 Μαΐου.
Η Συρία ως στρατηγικός κόμβος
Η ανατροπή του Μπασάρ αλ Άσαντ στα τέλη του 2024 και η ανάληψη της εξουσίας από τη μεταβατική κυβέρνηση του Άχμεντ αλ Σάραα άνοιξε τον δρόμο για τον επαναπροσδιορισμό των σχέσεων. Η ΕΕ σκοπεύει να «αναδιαμορφώσει» το καθεστώς των κυρώσεων, στοχεύοντας πλέον μόνο σε όσους υπονομεύουν τη μετάβαση, ενώ παράλληλα προωθεί την ένταξη της Συρίας σε μεγάλα περιφερειακά έργα.
Οι βασικοί πυλώνες της νέας στρατηγικής περιλαμβάνουν:
Ενεργειακή διέξοδος: Λόγω του κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ, η Συρία μετατρέπεται σε κρίσιμη δίοδο για το ιρακινό πετρέλαιο. Το λιμάνι της Μπανιάς έχει ήδη ξεκινήσει τη φόρτωση δεξαμενόπλοιων με αργό που μεταφέρεται οδικώς από το Ιράκ.
Δίκτυα μεταφορών: Τουρκία, Συρία και Ιορδανία αναβαθμίζουν τα σιδηροδρομικά τους δίκτυα για τη σύνδεση της νότιας Ευρώπης με τον Κόλπο.
Οικονομικός Διάδρομος: Η Συρία προορίζεται να αποτελέσει κόμβο για τον Οικονομικό Διάδρομο Ινδίας–Μέσης Ανατολής–Ευρώπης (IMEC), ενισχύοντας τις ψηφιακές και ενεργειακές διασυνδέσεις.
Προσφυγικό και Ασφάλεια
Για την Ευρώπη, η αποκατάσταση των σχέσεων αποτελεί το «κλειδί» για τη διαχείριση του προσφυγικού. Το σχέδιο προβλέπει τη διευκόλυνση της «ασφαλούς και αξιοπρεπούς επιστροφής» των Σύρων προσφύγων, οι οποίοι ξεπερνούν το ένα εκατομμύριο σε ευρωπαϊκό έδαφος.
Στον τομέα της ασφάλειας, η ΕΕ προσανατολίζεται στην εκπαίδευση της συριακής αστυνομίας και στη συνεργασία για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και του οργανωμένου εγκλήματος. Παράλληλα, στηρίζει την ενσωμάτωση των Κούρδων της βορειοανατολικής Συρίας στις κρατικές δομές, μια διαδικασία που ήδη ξεκίνησε με τον διορισμό στελεχών του YPG στην ηγεσία του υπουργείου Άμυνας για τις ανατολικές περιοχές.
