Αλλάζει η όψη της παραλίας Θεσσαλονίκης με το ξύλινο ντεκ
- Από τον Νίκο Πετρουλάκη
Μπροστά σε ένα μεγάλο έργο, που θα αλλάξει την όψη της παλιάς παραλίας Θεσσαλονίκης, βρίσκονται οι κάτοικοι της πόλης και οι επισκέπτες, γιατί η τοποθέτηση του ξύλινου ντεκ που έχει επιλεγεί θα μεγαλώσει την παραλία προς τη θάλασσα και θα μπορούν να περπατούν πιο άνετα, να κάνουν ποδήλατο, ακόμη και skateboard, όσοι το επιθυμούν!
Σε δημόσια διαβούλευση τέθηκε στη σχετική πλατφόρμα του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας το έργο του ξύλινου ντεκ στην Παλιά Παραλία, και συγκεκριμένα η μελέτη περιβαλλοντικών επιπτώσεών του. Η διαβούλευση θα διαρκέσει ως τις 24 Οκτωβρίου, δίνοντας την ευκαιρία σε πολίτες και φορείς να εκφράσουν την άποψή τους γύρω από το έργο.
Υπενθυμίζεται ότι σκοπός του ντεκ είναι η αύξηση του ωφέλιμου δημόσιου χώρου από την πλευρά της θάλασσας. Το υφιστάμενο κρηπίδωμα κρίνεται ανεπαρκές στην πράξη για την κίνηση πεζών, ειδικά αφότου μεταφέρθηκε ξανά ο ποδηλατόδρομος από το οδόστρωμα στο πεζοδρόμιο.
Χαρακτηριστικά έργου
Σύμφωνα με τη Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, στο έργο συμπεριλαμβάνονται τα παρακάτω: ξύλινο κατάστρωμα, πλάτους 12,0 m και μήκους 1.100 m, το οποίο εδράζεται σε πασσάλους από σκυρόδεμα. Το ντεκ θα είναι στατικά ανεξάρτητο από το υφιστάμενο κρηπίδωμα. Ανάχωμα από φυσικούς ογκόλιθους και σε επαφή με το υφιστάμενο κρηπίδωμα για την ανάσχεση των κυμάτων και την προστασία του ξύλινου καταστρώματος, μήκους περίπου 1.100 m. Κρηπίδωμα από σκυρόδετους τεχνητούς ογκόλιθους και λιθορριπή στο ανατολικό άκρο της περιοχής επέμβασης (περιοχή Λευκού Πύργου), μήκους 21,0 m. Υφαλοι κυματοθραύστες από φυσικούς ογκόλιθους και λιθορριπή, μήκους 230 m. Ποδηλατόδρομος αμφίδρομης κίνησης, μήκους 1.100 m.
Αλλα συνοδά έργα (διαμόρφωση ζώνης όδευσης τυφλών επί του νέου δαπέδου του κρηπιδώματος, πλάτους 1,8 m, ανακατασκευή ηλεκτροφωτισμού υφιστάμενου κρηπιδώματος, ηλεκτροφωτισμός του ξύλινου καταστρώματος, τοποθέτηση πινακίδων, τοποθέτηση κλιμάκων διάσωσης στα άκρα του ξύλινου καταστρώματος προς τη θάλασσα, ανακατασκευή διαβάσεων πεζών στην παραλιακή λεωφόρο Νίκης, έργα ομβρίων σε Ιωνος Δραγούμη και Αριστοτέλους).
Το κόστος
Σύμφωνα με την προμελέτη, ο ενδεικτικός προϋπολογισμός ανέρχεται σε 35-40 εκατ. ευρώ, χωρίς ΦΠΑ, και προβλέπεται να συγχρηματοδοτηθεί από κοινοτικούς πόρους.
Η διάρκεια μελέτης και κατασκευής υπολογίζεται σε 26 μήνες, με τους 23 να αφορούν καθαρά την κατασκευή.
Το ιστορικό
Το ζήτημα της επέκτασης της Παλιάς Παραλίας Θεσσαλονίκης τέθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1990, με την πρόταση για δημιουργία ενός διευρυμένου θαλάσσιου μετώπου με κατασκευές αναψυχής και μαρίνα, σε συνδυασμό με δυνατότητες για υπόγειους χώρους στάθμευσης, η οποία συνάντησε αντιδράσεις τόσο από πολίτες όσο και από φορείς.
Ακολούθησε το εγχείρημα της υποθαλάσσιας αρτηρίας, ιδέα που ξεκίνησε το 1968, μέσω χωροταξικής μελέτης αλλά απέκτησε υπόσταση το 1985, όταν το έργο εντάχθηκε στο Ρυθμιστικό Σχέδιο Θεσσαλονίκης και εν συνεχεία ενσωματώθηκε στη Γενική Κυκλοφοριακή Μελέτη Θεσσαλονίκης (όπως δημοσιεύτηκε το 2001 από το τ. ΥΠΕΧΩΔΕ, σε συνεργασία με τον Οργανισμό Ρυθμιστικού Θεσσαλονίκης), προκειμένου να δημιουργηθεί μια υποθαλάσσια ελεύθερη λεωφόρος για την παράκαμψη του κέντρου της πόλης, σε συνδυασμό με πρόβλεψη πεζοδρόμησης της παραλιακής λεωφόρου Νίκης. Το έργο συμβασιοποιήθηκε το 2006, χωρίς αποτέλεσμα και με ρήτρες για το Ελληνικό Δημόσιο, λόγω πληθώρας προσφυγών και δικαστικών διενέξεων.
Ο Δήμος Θεσσαλονίκης, λαμβάνοντας υπόψη τη σύνθετη φύση του έργου και επιθυμώντας την υλοποίηση ενός έργου που θα χαίρει γενικής αποδοχής, προκήρυξε το 2022 Αρχιτεκτονικό Διαγωνισμό Ιδεών, με στόχο τη διατύπωση ιδεών που να εξασφαλίζουν σχεδιασμό υψηλής ποιότητας, πρωτότυπο αρχιτεκτονικό χαρακτήρα και ταυτότητα, που θα εναρμονίζονται με την κλίμακα, τα αστικά χαρακτηριστικά και τα λοιπά δεδομένα του ευρύτερου χώρου και θα συνδυάζονται με τεκμηρίωση ως προς τον προτεινόμενο τρόπο κατασκευής και την εν γένει λειτουργία, επιλύοντας παράλληλα τη συνύπαρξη μιας επαρκούς ποδηλατικής διαδρομής με έναν διευρυμένο χώρο πεζών κατά μήκος του παραλιακού μετώπου.
Ο διαγωνισμός
Στον Αρχιτεκτονικό Διαγωνισμό Ιδεών υποβλήθηκαν 15 προτάσεις και μετά την αξιολόγησή τους απονεμήθηκαν τρία βραβεία και υπήρξαν και τρεις εξαγορές. Τον Αύγουστο του 2023 προκηρύχθηκε ανοιχτός διαγωνισμός για την οριστική μελέτη του έργου, ο οποίος ακυρώθηκε το 2024 για οικονομικούς λόγους. Στη συνέχεια ο Δήμος Θεσσαλονίκης προχώρησε στη σύναψη Προγραμματικής Σύμβασης με την Αναπτυξιακή Μείζονος Αστικής Θεσσαλονίκης (ΜΑΘ ΑΕ ΑΟΤΑ) για την ωρίμανση του έργου προς δημοπράτηση με το σύστημα μελέτη – κατασκευή και την ένταξή του σε χρηματοδοτούμενο πρόγραμμα. Στις αρχές του 2025 έγιναν κάποιες δοκιμαστικές τομές στον βυθό της θάλασσας, ώστε να ελεγχθεί η στατικότητά του.
Τα επόμενα βήματα
Η προμελέτη και η οριστική μελέτη θα κοστίσουν ένα ποσό γύρω στα 450.000 ευρώ, όταν το αρχικό ποσό για την προμελέτη και μελέτη ήταν 2,8 εκατομμύρια ευρώ, και με την έκπτωση ήταν να μειωθεί στο 1,8 εκατ. ευρώ.
Οσον αφορά τη δημοπράτηση, το έργο θα δημοπρατηθεί ως μελέτη κατασκευής και η μελέτη εφαρμογής θα γίνει από τον εργολάβο.
Η χρηματοδότηση, όπως διαβεβαιώνει ο δήμος, είναι εξασφαλισμένη από το ΕΣΠΑ, μέσω της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας.
Σε αναμονή, λοιπόν, για εξελίξεις από τα τέλη Οκτωβρίου και μετά, με τη διοίκηση Αγγελούδη να ελπίζει ότι θα ανοίξει ο δρόμος για τη δρομολόγηση της κατασκευής και το 2028 να κυκλοφορούν οι Θεσσαλονικείς πάνω από τη… θάλασσα.
