H Αλβανία αναγνωρίζει δικαιώματα περιουσίας της ελληνικής μειονότητας
Με ευρεία πλειοψηφία υπερψηφίστηκε στην Ολομέλεια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου η Έκθεση για την Αλβανία 2025. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, στην τελική μορφή ενσωματώθηκαν οι τροπολογίες που υπέβαλε ο ευρωβουλευτής της ΝΔ και του ΕΛΚ, Φρέντης Μπελέρης, σε συνεργασία με τους ευρωβουλευτές του ΕΛΚ Βαγγέλη Μεϊμαράκη και Andrey Kovachev.
Σημειώνεται ότι αυτές οι τροπολογίες ανέδειξαν κρίσιμα προβλήματα στην Αλβανία σε θέματα κράτους δικαίου, ανθρωπίνων δικαιωμάτων και δικαιωμάτων μειονοτήτων, και για πρώτη φορά στην ιστορία της έκθεσης υπάρχει σαφής αναφορά στην ελληνική εθνική μειονότητα. Τονίζεται ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αναγνωρίζει επισήμως τόσο την ιστορική παρουσία της μειονότητας όσο και τα περιουσιακά της δικαιώματα.
Η Έκθεση καλεί την Αλβανία να προχωρήσει αποφασιστικά στην πρώτη εγγραφή των περιουσιών και να διασφαλίσει δίκαιη, κοινώς αποδεκτή αποζημίωση, βελτιώνοντας τη διαφάνεια του κρατικού κτηματολογίου και την ποιότητα των δεδομένων του μητρώου ακινήτων, καθώς και να διασφαλίσει το δικαίωμα σε δίκαιη δίκη και σε αποτελεσματική ένδικη προστασία σε υποθέσεις απαλλοτρίωσης και αφαίρεσης ακινήτων.
Παράλληλα, επισημαίνει ότι το δικαστικό σώμα εξακολουθεί να υπόκειται σε πολιτικές πιέσεις και απειλές που απειλούν την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης. Η έκθεση υπενθυμίζει ότι η βουλευτική ασυλία αποτελεί συνταγματικό θεσμό που αποσκοπεί στην ορθή λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών και επισημαίνει πως οποιεσδήποτε αποφάσεις σχετικά με αυτήν πρέπει να λαμβάνονται αυστηρά σύμφωνα με το Σύνταγμα και τις νομικές διαδικασίες, χωρίς πολιτικές παρεμβάσεις και χωρίς αδικαιολόγητες καθυστερήσεις.
Επιπλέον, η Έκθεση ζητά αυξημένη διαφάνεια, μέτρα για την αντιμετώπιση σύγκρουσης συμφερόντων, αξιολογήσεις κινδύνου για την ακεραιότητα και στοχευμένες προληπτικές ενέργειες σε τομείς υψηλού κινδύνου, ιδίως στις δημόσιες συμβάσεις, τις συμβάσεις παραχώρησης, την αδειοδότηση, τις επιθεωρήσεις, τις κατασκευές και τον χωροταξικό σχεδιασμό. Εκφράζει επίσης ανησυχία για σοβαρές παρατυπίες που διαπίστωσε η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης κατά την εφαρμογή του προγράμματος IPARD II για την αγροτική ανάπτυξη στην Αλβανία και υπογραμμίζει την ανάγκη για πλήρη διαφάνεια, λογοδοσία και αποτελεσματικούς ελέγχους στη χρήση της χρηματοδοτικής βοήθειας της ΕΕ, ώστε να προστατευθούν τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης και η εμπιστοσύνη των πολιτών.
Κατά την ομιλία του στην Ολομέλεια, ο κ. Μπελέρης επιτέθηκε στην Επίτροπο, κατηγορώντας την για αδυναμία στην ανάδειξη των προβλημάτων, και υπογράμμισε ότι η Έκθεση αναγνωρίζει την επιθυμία της Αλβανίας να ενταχθεί στην ΕΕ και την πρόθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να τη στηρίξει. Ωστόσο, επισήμανε ότι οι Αλβανοί πολίτες διαμαρτύρονται για την υποβάθμιση της δημοκρατίας και της ευημερίας, την παραβίαση της ιδιοκτησίας, τη χειραγώγηση της δικαιοσύνης, τη σύνδεση κυβέρνησης και οργανωμένου εγκλήματος και, τελικά, τη φυγή των νέων από τη χώρα.
Τόνισε ότι αυτά τα προβλήματα επιβαρύνουν δυσανάλογα τις μειονότητες, ιδίως την ελληνική, που αποτελεί τη μεγαλύτερη. Ο κ. Μπελέρης κατήγγειλε την προσπάθεια ωραιοποίησης της κατάστασης και τη συχνή ταύτιση της Επιτρόπου με τον Αλβανό πρωθυπουργό, την οποία, όπως είπε, μεγάλο μέρος της αλβανικής κοινωνίας ερμηνεύει όχι ως στήριξη προς τον λαό για την εκπλήρωση του ευρωπαϊκού του ονείρου, αλλά ως στήριξη προς τον Ράμα. Κατέληξε ότι ναι στην ένταξη, αλλά όχι με εκπτώσεις στο ευρωπαϊκό κεκτημένο.