Το φάντασμα του Ανδρέα Παπανδρέου εξακολουθεί να πλανάται πάνω από το ΠΑΣΟΚ. Ο Νίκος Ανδρουλάκης τον επικαλείται συχνά, ιδίως σε περιόδους κρίσεων ή όποτε χρησιμοποιεί το πάντα άπιαστο όνειρο της «Αλλαγής» ως σύνθημα για να εμπνεύσει.
- Από τον Βασίλη Γαλούπη
Χθες, ανήμερα της επετείου από την Ιδρυτική Διακήρυξη του ΠΑΣΟΚ, ο πρόεδρός του ανάρτησε βίντεο στο TikTok εξηγώντας γιατί αφορά η 3η Σεπτέμβρη έναν νέο άνθρωπο σήμερα: «Γιατί την επόμενη πολιτική αλλαγή θα την κάνουμε μαζί. Με το ΠΑΣΟΚ και τον Ανδρέα Παπανδρέου η Ελλάδα έζησε μια μεγάλη Αλλαγή. Είμαστε εδώ για να προετοιμάσουμε την επόμενη (σ.σ.: Αλλαγή) για να μπορέσει η δική μου γενιά, αλλά πάνω απ’ όλα οι νεότερες να ζήσουν σε μια καλύτερη Ελλάδα. Γι’ αυτό η 3η Σεπτέμβρη αφορά κι εσένα».
Τεχνικά όλα σωστά τα κάνει ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ. Ομως δεν καταφέρνει να εμπνεύσει. Γιατί, ενώ ο ίδιος «διαφημίζει» ότι ο ήρωάς του είναι ο Ανδρέας Παπανδρέου, αποπνέει την αντιτουριστική βαρεμάρα που θυμίζει περισσότερο των Κώστα Σημίτη;
Ισως επειδή, αντίθετα με τον ιστορικό προκάτοχό του, που ασχολιόταν υποδειγματικά με την ηγεσία, ο Νίκος Ανδρουλάκης ασχολείται κυρίως με τη μικρο-επιβίωση. Η αλήθεια, βέβαια, είναι ότι το συστημικό πλαίσιο που περιβάλλει τον Ανδρουλάκη σήμερα είναι τελείως διαφορετικό. Ο Ανδρέας Παπανδρέου είχε τον πολιτικό χώρο να εκτελέσει μακροπρόθεσμες πολιτικές και «μεγάλες» αποφάσεις, άσχετα αν έκανε τα δικά του καταστροφικά λάθη.
Αντίθετα, ο Ανδρουλάκης δεν εστιάζει σε κανένα μεγάλο όραμα. Εστιάζει στο πώς θα επιβιώσει στις επόμενες εκλογές. Αν ο Ανδρέας είχε στη διάθεσή του μια ολόκληρη θάλασσα για να κολυμπήσει, ο Ανδρουλάκης έχει μόνο μια γούρνα με νερό. Οπότε, αδικείται ο Ανδρουλάκης απ’ τις συνθήκες; Μάλλον όχι. Επειδή συνήθως τα κάνει όλα σωστά «στα χαρτιά», αλλά στην πράξη δεν μπορεί να συνδεθεί με τους ψηφοφόρους. Είναι γραφειοκράτης, όχι ηγέτης.
Ούτε η τύχη φταίει. Αντιθέτως, τις ευκαιρίες τις έριχνε κυριολεκτικά στα πόδια του, αλλά ο Ανδρουλάκης δεν έλεγε να τις αρπάξει. Η καλή τύχη τον έφερε αντίπαλο με τον Γιώργο Παπανδρέου στις εσωκομματικές εκλογές τον Δεκέμβριο 2021. Μετά το «λεφτά υπάρχουν» και το Καστελόριζο ο Γ. Παπανδρέου ήταν βαρίδι. Και από λοταρία να διάλεγαν συνυποψήφιο, δεν είχε καμιά ελπίδα να επικρατήσει.
Οπότε ο Ανδρουλάκης πήρε το ΠΑΣΟΚ, ευκολούτσικα, αλλά «Αλλαγή» δεν ήρθε καμία. Αντιθέτως, το ΠΑΣΟΚ συνέχισε σαν ένα διαρκώς συρρικνούμενο κόμμα. Απ’ τον πολιτικό ύπνο τον έβγαλε το σκάνδαλο των υποκλοπών της πρωθυπουργικής ΕΥΠ, με τον ίδιο κεντρικό πρόσωπο. Το κουκούλωμα των υποκλοπών έγινε το απόλυτο τοτέμ για τον Μητσοτάκη.
«Με πολύ μεγάλη χαρά θα πάω στην ανεξάρτητη Αρχή για να μάθω τον λόγο που αποφάσισε το παρακράτος του Μαξίμου, την ώρα που έθεσα υποψηφιότητα για να ηγηθώ του ΠΑΣΟΚ, να με βαφτίσει πράκτορα» έλεγε ο Ανδρουλάκης στη Βουλή όταν το Συμβούλιο της Επικρατείας χαρακτήρισε αντισυνταγματικό τον νόμο του Μητσοτάκη (νόμος Τσιάρα) που επιχείρησε να μπλοκάρει την ΑΔΑΕ να ενημερώνει τον παρακολουθούμενο.
Τελικώς όμως, ποτέ δεν του αποκάλυψαν τους λόγους της παρακολούθησής του. Παρά τις δικαστικές αποφάσεις και τις προσπάθειες, η ΕΥΠ αρνήθηκε να δώσει εξηγήσεις. Η ΑΔΑΕ δεν παρέλαβε ποτέ τον φάκελο και ο Ανδρουλάκης δεν έμαθε ποτέ τον πραγματικό λόγο για τον οποίο είχε τεθεί υπό παρακολούθηση.
Αλλά ενώ είχε τον πρωταγωνιστικό ρόλο στο σκάνδαλο των υποκλοπών, ο Ανδρουλάκης δεν το χειρίστηκε όσο αποφασιστικά είχε κάθε δικαίωμα -αλλά και κάθε ευθύνη- να πράξει. Σύρθηκε και σε μια αψυχολόγητη συνάντηση με τον πρωθυπουργό, που λειτούργησε ως επικοινωνιακό ξέπλυμα του Μητσοτάκη, και η μετριότητα του «στάσιμου» ΠΑΣΟΚ επανήλθε. Η τύχη ήταν που έκανε τον Ανδρουλάκη και αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης, αλλά οι χαμηλές πτήσεις συνεχίστηκαν.
«Παιδί» του κόμματος, τα εσωκομματικά στη Χαριλάου Τρικούπη τα παίζει στα δάχτυλα. Παραέξω, όμως, στην επικοινωνία με τον κόσμο, ο Ανδρουλάκης χάνει. Στο βιντεάκι του στο TikTok εμφανίζεται σαν την ενσάρκωση της παρακαταθήκης του ΠΑΣΟΚ «της Αλλαγής» στο σήμερα. Αλλά ούτε ο ίδιος το πιστεύει.
Από τη μια επικαλείται ευκαιριακά τον Ανδρέα Παπανδρέου, απ’ την άλλη παραμένει εγκλωβισμένος στο ΠΑΣΟΚ του Σημίτη, στην πράξη αποδεικνύεται κατώτερος των απαιτήσεων της χώρας. Εχει απέναντί του τον πιο ανυπόληπτο πρωθυπουργό όλων των τελευταίων ετών και αποτελεί «επιτυχία» και του Ανδρουλάκη που ο Μητσοτάκης συνεχίζει να επιβιώνει πολιτικά.
Ο δημοσκοπικός γρίφος Μητσοτάκη, το πώς δηλαδή παραμένει κυρίαρχος ενώ η πλειονότητα της χώρας τον αποστρέφεται, οφείλεται εν πολλοίς και στον Ανδρουλάκη, που η τύχη τού καθάρισε ολόκληρο διάδρομο μπροστά του, αλλά εκείνος δεν απογειώνεται με τίποτα. Μέχρι και η πολυσυζητημένη επανεμφάνιση Τσίπρα έγινε πάλι με τρόπο που θα συνέφερε τον Ανδρουλάκη. Ο «νέος» Τσίπρας δεν είναι ο παλιός, είναι άλλος. Μέχρι στιγμής μοιάζει περισσότερο με το γενόσημο Μητσοτάκη, αλλά ούτε κι αυτή η σύγκριση ξεκολλάει τον Ανδρουλάκη από τις επιδόσεις της χρυσής μετριότητας.
Οσοι ψηφίζουν ΠΑΣΟΚ δεν το κάνουν λόγω Ανδρουλάκη. Ο ίδιος προφανώς το γνωρίζει και προσπαθεί επικοινωνιακά να μετατρέψει τον ιστορικό ηγέτη του ΠΑΣΟΚ σε κάτι που η «νέα γενιά» μαθαίνει από ένα βίντεο στο TikTok. Το βασικό πρόβλημα του Ανδρουλάκη παραμένει. Λες και αποπνέει την άνοστη «γοητεία» του Σημίτη. Αυτό που τελικά καταφέρνει να εμπνέει είναι η… αδιαφορία.
ΝΙΚΟΣ ΑΝΔΡΟΥΛΑΚΗΣ
Πρόεδρος ΠΑΣΟΚ
ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ
Γεννήθηκε το 1979 στην Αθήνα και μεγάλωσε στο Ηράκλειο Κρήτης. Σπούδασε πολιτικός μηχανικός στο Δημοκρίτειο Θράκης, με μάστερ στο περιβάλλον. Το 2001 έγινε μέλος στο Κεντρικό Συμβούλιο Νεολαίας ΠΑΣΟΚ και το 2008 μέλος της Κεντρικής Επιτροπής του κόμματος. Το 2013, επί Βενιζέλου, εκλέχθηκε γραμματέας της Κεντρικής Επιτροπής. Από το 2014 ήταν ευρωβουλευτής και από τις 12 Δεκεμβρίου 2021 είναι πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, μετά και την επανεκλογή του. Από τις 21 Νοεμβρίου 2024 είναι αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης, έπειτα από τις ανεξαρτητοποιήσεις βουλευτών του ΣΥΡΙΖΑ.