Οι ασχολούμενοι επί μακρόν με θέματα εθνικής ασφάλειας θυμούνται, λίγες ημέρες πριν από την κλιμάκωση της κρίσης των Ιμίων τον Ιανουάριο του 1996, τους Ελληνες διπλωμάτες να αναφωνούν ότι οι Τούρκοι συνάδελφοί τους θα πρέπει να έψαξαν πολύ βαθιά στα αρχεία τους και να έδειξαν μεγάλη εφευρετικότητα ανοίγοντας «από το πουθενά» θέμα βραχονησίδων.
Η Αγκυρα, μαζί με την ως τότε τακτική αμφισβήτησης της υφαλοκρηπίδας των νησιών του Αιγαίου και του εύρους των ελληνικών χωρικών υδάτων, προχωρούσε και στους ισχυρισμούς περί μη καθορισμένων θαλάσσιων συνόρων Ελλάδας – Τουρκίας και περί αδιευκρίνιστης κυριαρχίας σε δεκάδες νησίδες και βραχονησίδες. Η τουρκική τακτική μετατράπηκε σύντομα στη θεωρία των γκρίζων ζωνών σε ολόκληρο το αρχιπέλαγος, δημιουργώντας νέα δεδομένα και δυσχεραίνοντας την ελληνική τακτική.
Κατά παρόμοιο τρόπο μόλις προ εννέα δέκα μηνών, το φθινόπωρο του 2014, τα στελέχη της ελληνικής πρεσβείας της Αγκυρας βρέθηκαν ενώπιον ανυπόστατων ισχυρισμών του υπουργείου Εξωτερικών της Τουρκίας, ότι το Λιμενικό Σώμα-Ελληνική Ακτοφυλακή άλλοτε πολυβολούσε πλοία με παράνομους μετανάστες και άλλοτε τους αποβίβαζε σε ακατοίκητες βραχονησίδες. Οι ίδιοι ισχυρισμοί επαναλήφθηκαν και προς τον τότε υπουργό Εξωτερικών Ευ. Βενιζέλο τις παραμονές του Ανώτατου Συμβουλίου Συνεργασίας Ελλάδας-Τουρκίας, τον Δεκέμβριο του 2014. Το ευφάνταστο σενάριο ξεπερνούσε ακόμη και το γνωστό, παλαιότερο, περί σκόπιμων παραβιάσεων του τουρκικού εναέριου χώρου από ελληνικά μαχητικά.
Ομως ξαφνικά οι ανυπόστατοι ισχυρισμοί της Αγκυρας κερδίζουν (αν είναι ποτέ δυνατόν και αν μπορούσε να το φανταστεί ποτέ κανείς!) σφραγίδα γνησιότητας ή εικόνα αληθοφάνειας από τον τέως πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα και τον πρώην κυβερνητικό εκπρόσωπό του Γαβριήλ Σακελλαρίδη. Αναφερόμενος στα κύματα προσφύγων, ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ δήλωσε προχθές στη ΔΕΘ: «Μας έκαναν κριτική ότι δήθεν ανοίξαμε τα σύνορα. Ποια σύνορα; Εχει σύνορα η θάλασσα και δεν το ξέραμε;» Ο δε υποψήφιος βουλευτής του επαναλάμβανε και τρεις και τέσσερις φορές σε τηλεοπτική εκπομπή με τον Κυρ. Μητσοτάκη (που του ζητούσε να αναιρέσει) ότι επί κυβέρνησης Σαμαρά το Λιμενικό πολυβολούσε και βύθιζε πλοιάρια με μετανάστες!
Ουσιαστικά, ο τέως πρωθυπουργός αποκάλυψε ότι επί επτά μήνες στο Μαξίμου δεν διάβασε ούτε διαγωνίως τους ενημερωτικούς φακέλους του υπουργείου Εξωτερικών για τις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Προφανέστατα δεν είναι σε θέση να διαπραγματευτεί με έναν Τούρκο αξιωματούχο ούτε τα στοιχειώδη ελληνικά δικαιώματα στο Αιγαίο. Ο κύριος Τσίπρας δεν έχει ακούσει τίποτε για Δίκαιο της Θάλασσας, δεν έχει δει χάρτες με τη θαλάσσια οριοθετική γραμμή, δεν έχει ενημερωθεί για τον ανθρώπινο κόπο και τις οικονομικές δαπάνες του Πολεμικού Ναυτικού για τη διασφάλιση των συνόρων.
Είναι δε απορίας άξιο, αν υποτεθεί ότι ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ θα εκπροσωπούσε ξανά την ελληνική κυβέρνηση σε κάποιο διεθνές τηλεοπτικό δίκτυο για το μεταναστευτικό, τι θα απαντούσε σε ισχυρισμούς ότι η χώρα του είναι υπεύθυνη για δολοφονίες ή απόπειρες δολοφονιών (όπως ο ίδιος είπε) ανήμπορων ανθρώπων. Αλήθεια, ο κύριος Σακελλαρίδης έχει το παραμικρό στοιχείο για όσα ισχυρίστηκε; Και η κυβέρνησή του πώς αντιμετώπισε το θέμα; Εξέδωσε διαταγή ανάκλησης του «επίσημου σχεδίου» δολοφονιών και τιμώρησε τους αυτουργούς τους; Επιεικώς γελοία πράγματα που ξεπερνούν και τις μεγαλύτερες προσδοκίες της Αγκυρας!
Η διεθνής διάσταση της υπόθεσης θα ξεδιπλώνεται μπροστά μας επί μακρύ χρονικό διάστημα στα τουρκικά υπομνήματα που θα περιέχουν τις δηλώσεις Τσίπρα και Σακελλαρίδη. Στο δε εσωτερικό πολιτικό πεδίο και εν όψει εκλογών γίνεται σαφές ότι, αν ο τέως πρωθυπουργός απέτυχε μία φορά στη διαπραγμάτευση για την οικονομία χρεώνοντας τη χώρα με επιπλέον 60 δισ. σε επτά μήνες, θα αποτύγχανε χίλιες φορές σε μια κρίσιμη διπλωματική διαβούλευση. Ευτυχώς, μέχρι στιγμής συνάντησε τον Τούρκο πρωθυπουργό Α. Νταβούτογλου μόνο πέρυσι υπό την ιδιότητα του αρχηγού της αξιωματικής αντιπολίτευσης.
Αλέξανδρος Τάρκας
* Εκδότης του περιοδικού «Αμυνα & Διπλωματία» και σύμβουλος ξένων εταιριών μελέτης επιχειρηματικού ρίσκου για τη ΝΑ Ευρώπη.
