Το Διεθνές Δίκαιο καταλύεται α λα καρτ και είναι πλέον ανόητο να το επικαλούμαστε για να βρούμε το δίκιο μας. Στις διεθνείς σχέσεις επικρατούν ο νόμος της ζούγκλας και το δίκιο του ισχυρού. Οσο πιο γρήγορα το καταλάβουμε τόσο καλύτερα
Η εικόνα του Μαδούρο με καλυμμένα μάτια και χειροπέδες μέσα σε κάποιο αμερικανικό μεταγωγικό έφερε ασυναίσθητα σε πολλούς από εμάς την οπτική παράσταση του Οτσαλάν με την γκρίζα ταινία τυλιγμένη γύρω από το πρόσωπό του και τους άνδρες της τουρκικής ΜΙΤ να ποζάρουν θριαμβευτικά δίπλα από το «τρόπαιό» τους.
Βέβαια, στις δύο περιπτώσεις δεν υπάρχουν αναλογίες, εκτός ίσως από την απόλυτη αυθαιρεσία της σύλληψης και της απαγωγής στο έδαφος ξένης χώρας. Αλλά ο Οτσαλάν ήταν ένας λαϊκός αγωνιστής, εθνικό σύμβολο για τους Κούρδους ομοεθνείς του, ενώ ο Μαδούρο ένας δικτάτορας που καλοπερνούσε την ώρα που η χώρα του βυθιζόταν στη φτώχεια.
Δεν είμαι σε θέση να ξέρω αν ο απαχθείς πρόεδρος της Βενεζουέλας στερείτο παντελώς λαϊκού ερείσματος καθώς τα καθεστώτα Τσάβες – Μαδούρο ήταν τυπικά υποδείγματα πελατειακού κράτους. Οι ενδείξεις μαρτυρούν πως και ο δεύτερος μπορεί να αντλούσε μία σχετική υποστήριξη στις τάξεις των ψηφοφόρων, πιθανότατα και σε ποσοστό μεγαλύτερο του 25%, όσο περίπου και αυτό δηλαδή που διαθέτουν κάποιοι εκλεγμένοι ηγέτες σε ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας. Πάντως, είμαι βέβαιος ότι δεν πρόσφερε υπηρεσίες στον λαό του γιατί, όταν κυβερνάς μία χώρα με τα μεγαλύτερα πετρελαϊκά αποθέματα στον κόσμο και φτάνεις να δίνεις καύσιμα με το δελτίο στον ίδιο τον πληθυσμό της, σίγουρα κάνεις κάτι λάθος.
Ο άνθρωπος ήταν ακατάλληλος, λαοπλάνος πιθανότατα και διεφθαρμένος, αλλά αυτό δεν αναιρεί το γεγονός ότι η αρπαγή του ήταν ενέργεια οφθαλμοφανώς πειρατική. Γι’ αυτό και προκαλεί εντύπωση η δήλωση του Ελληνα πρωθυπουργού, ο οποίος κατά τα άλλα κόπτεται για το Διεθνές Δίκαιο, πλην όμως στη συγκεκριμένη περίπτωση έκρινε ότι «δεν είναι ώρα να σχολιάσουμε την νομιμότητα των ενεργειών!». Η δήλωση αυτή, που ήταν γραπτή (επομένως απολύτως ζυγισμένη και επεξεργασμένη), προδίδει ανεπίτρεπτη ανακολουθία θέσεων και εν τέλει απόλυτη διπλωματική ασχετοσύνη, ειδικά όταν επικαλείσαι διαρκώς τη διεθνή νομιμότητα στην περίπτωση της Ουκρανίας και πολύ περισσότερο στην περίπτωση της τουρκικής εισβολής στη Κύπρο!
Ανεξάρτητα, ωστόσο, από τις τραγικές παλινωδίες Μητσοτάκη που εκθέτουν τη χώρα αποδεικνύοντας και τον ετεροπροσδιορισμό του ανδρός, η επιχείρηση της αρπαγής Μαδούρο που ήταν καταφανώς παράνομη (αλλά και πολύ… ιδανική για να είναι αληθινή) προκαλεί κάποια ερωτήματα.
Το πρώτο αφορά τη φύση αυτής καθαυτής της επιδρομής. Με δεδομένες τις απειλές Τραμπ είναι προφανές ότι ο Μαδούρο θα είχε μετατρέψει το κατάλυμά του σε πραγματικό φρούριο έχοντας στη διάθεση του έναν ολόκληρο στρατό να τον φυλάει. Και σίγουρα ανάμεσα στους φρουρούς του θα υπήρχαν επίλεκτες και καλά εκπαιδευμένες μονάδες, όπως το σώμα των Κουβανών. Οσο, λοιπόν, και… υπεράνθρωποι να διαφημίζονται οι άνδρες της Ομάδας Δέλτα από τους ηλίθιους του διαδικτύου, δεν είναι δυνατόν να μην είχαν ούτε μία απώλεια!
Μία τέτοια επιχείρηση, αν γινόταν υπό κανονικές συνθήκες, θα είχε οδηγήσει σε εκατόμβες, κυρίως βέβαια από την πλευρά των αμυνομένων, αλλά και οι πληροφορίες από την πλευρά των Αρχών της Βενεζουέλας, μέχρι την ώρα τουλάχιστον που γράφονταν αυτές οι γραμμές, παρέμεναν ασαφείς και μιλούσαν ανεπισήμως για 40 νεκρούς, αριθμός εξαιρετικά χαμηλός έπειτα από τέτοιας κλίμακας βομβαρδισμούς.
Θυμίζω εδώ ότι αυτή η ίδια πολυδιαφημισμένη και περιλάλητη Ομάδα Δέλτα είχε υποστεί ανεπανάληπτο κάζο το 1993 από…ξυπόλυτους (κυριολεκτικά) Σομαλούς αντάρτες, όταν προσπάθησε να συλλάβει με μια επιχείρηση-αστραπή τον αρχηγό τους. Ο σχεδιασμός που περιελάμβανε καταδρομική επίθεση ειδικών δυνάμεων Δέλτα και Ρέιντζερς στο κέντρο του Μογκαντίσου για τη σύλληψη και την απαγωγή του πολέμαρχου Φαράχ Αιντίντ κατέληξε σε απόλυτο φιάσκο, παρά τη συντριπτική αμερικανική υπεροπλία. Οι ρακένδυτοι Σομαλοί, χρησιμοποιώντας αυτοσχέδιους εκτοξευτές ρουκετών, κατάφεραν να καταρρίψουν δύο υπερσύγχρονα για εκείνη την εποχή ελικόπτερα Blackhawk που πρόσφεραν εναέρια υποστήριξη, και να εγκλωβίσουν τις αμερικανικές ειδικές δυνάμεις στο έδαφος για πολλές ώρες. Οι απώλειες των ανταρτών ήταν τεράστιες -πηγές της εποχής μιλούσαν για πολλές εκατοντάδες-, αλλά και οι Αμερικανοί άφησαν 19 «επίλεκτους» νεκρούς στο πεδίο της μάχης. Η εμπειρία ήταν τόσο τραυματική, ώστε γυρίστηκε και ταινία από τον εμβληματικό σκηνοθέτη Ρίντλεϊ Σκοτ.
Συνεπώς η εκδοχή ότι, έστω και 33 χρόνια αργότερα, η ίδια επίλεκτη ομάδα όρμησε στο φρούριο του Μαδούρο και τον πήρε σηκωτό με τις πιτζάμες χωρίς να ανοίξει μύτη προσωπικά μου φαίνεται ελάχιστα πειστική. Κάτι πολύ θεατρικό υπάρχει στην ιστορία, που δικαιώνει ίσως την περιγραφή του Τραμπ ότι έβλεπε «live» την επιχείρηση και νόμισε ότι βλέπει… Netflix.
Ερχόμαστε τώρα και στο διπλωματικό πεδίο όπου συμβαίνουν άλλα παράξενα, πέρα από τις γκάφες του Μητσοτάκη. Οι Ρώσοι που θα είχαν κάθε λόγο να βγουν στα κεραμίδια με τόσο «ξύλο» που τρώνε για την εισβολή στην Ουκρανία μυστηριωδώς εμφανίστηκαν να σφυρίζουν αδιάφορα. Αντί να αναδείξουν την περίπτωση «δύο μέτρων και δύο σταθμών», περιορίστηκαν σε κάποιες δηλώσεις αποδοκιμασίας εντελώς υποτονικές, ζητώντας περαιτέρω… διευκρινίσεις. Στο τέλος προσφέρθηκαν και να μεσολαβήσουν μεταξύ ΗΠΑ και Βενεζουέλας!
Ευλόγως περνάει από το μυαλό μήπως ο Μαδούρο ήταν εκ προοιμίου αναλώσιμος. Αποτέλεσε δηλαδή τμήμα του κρυφού μενού της Αλάσκας ή κάποιας άλλης υπόγειας αμερικανορωσικής συνεννόησης. Σύμφωνα με μία εκδοχή, η Μόσχα είχε δώσει ένα είδος σιωπηρής συγκατάθεσης για την απαγωγή του Μαδούρο με αντάλλαγμα την περιθωριοποίηση και την τελική καρατόμηση του Ζελένσκι. Αν αυτό ισχύει, θα το μάθουμε πολύ σύντομα. Αλλά είναι γεγονός ότι η αμερικανική επιχείρηση στη Βενεζουέλα μοιάζει να έχει ένα στοιχείο προσυνεννόησης, ακόμη και με τον ίδιο τον απαχθέντα…
Σε κάθε περίπτωση, με ή χωρίς παρασκηνιακές συμφωνίες, το μόνο σίγουρο είναι πως το Διεθνές Δίκαιο καταλύεται α λα καρτ και είναι πλέον βλακώδες να το επικαλούμαστε για να βρούμε το δίκιο μας. Στις διεθνείς σχέσεις επικρατούν πλέον ο νόμος της ζούγκλας και το δίκιο του ισχυρού. Οσο πιο γρήγορα το καταλάβουμε τόσο καλύτερα.
