➜ Ας ξεκινήσουμε με μια παραδοχή: Δεν υπάρχει σχεδόν κανένας ανάμεσά μας που να είναι ειλικρινά και εκ βάθους καρδίας… αντικαπιταλιστής. Ακόμα και αυτοί που προτάσσουν τον «αντικαπιταλισμό» στις επίσημες ονομασίες πολιτικών σχηματισμών. Ισως αυτοί να είναι οι λιγότερο αντικαπιταλιστές απ’ όλους. Διότι άρχισε το γνωστό, αφοριστικό τροπάρι -με αφορμή το τραγικό συμβάν των Τρικάλων- που βλέπει ως ένοχη σύσσωμη την κοινωνικοοικονομική οργάνωση καθαυτή!
- Του Κωνσταντίνου Σχοινα
➜ Με τα πάνω του και τα κάτω του, αυτό που ονομάζουμε καπιταλισμό είναι που βρίσκεται πίσω από τα γεμάτα ράφια και την όποια τιμή-ευκαιρία προκύψει αν παρατηρείς τις βιτρίνες ή τα ηλεκτρονικά καταστήματα. Και το μάρκετινγκ ακόμα, αν και ένας καλοστημένος μηχανισμός έχει δημιουργήσει μια ολόκληρη κουλτούρα που αγκαλιάζει και τροφοδοτεί ένα σωρό εκφάνσεις της ζωής, από την ώρα που ξυπνάμε ως την ώρα που κοιμόμαστε.
➜ Τι ήταν η Βιολάντα για τους Ελληνες; Η μεγάλη εγχώρια επιχείρηση την οποία όλοι επέλεγαν να στηρίξουν αυτούς τους δύσκολους οικονομικά καιρούς. Η επιχείρηση που πρόβαλλε τη χορήγηση 15ου μισθού στους πολύτεκνους εργαζομένους της. Η μάρκα μπισκότων που, μέσα από την αντίστοιχη τηλεοπτική προβολή, είχε ταυτιστεί με το κολατσιό του Ελληνα ταξιδιώτη στο εξωτερικό. Η εταιρία το διακριτικό σήμα των προϊόντων της οποίας παρέπεμπε σε κάποια μεσήλικη κυρία με σπάνιο όνομα, η οποία ζυμώνει αρωματικά κουλουράκια για να συνοδέψουν τον ελληνικό καφέ. Ακόμα και όσοι από εμάς στεκόμαστε κριτικά και με επιφυλάξεις απέναντι στην κυριαρχία της εικόνας και των εντυπώσεων, κάποτε απορροφιόμασταν από όλο αυτό, διότι έτσι μεγαλώσαμε και αυτός είναι σήμερα ο κόσμος…
➜ Ωστόσο, άυλα πράγματα είναι η φήμη και η πελατεία και, όπως όλα τα ανθρώπινα, μπορούν να σκορπίσουν στο πουθενά σαν τον πιο λεπτό αέρα. Κι επειδή η Βιολάντα δεν ήταν αυτή η ιδεώδης Τρικαλινή με το τσεμπέρι, που ζυμώνει κουλουράκια στην κουζίνα της, όπως την έπλασε το μάρκετινγκ, αλλά ήταν οι νεαρές μητέρες του Θεσσαλικού Κάμπου, μένουμε όλοι με ένα τεράστιο ερωτηματικό για το πώς αφέθηκαν ανυπεράσπιστες τόσες ανθρώπινες ζωές μέσα στη συσσώρευση επιτυχιών, διακρίσεων και πλούτου.
➜ Φταίει το γεγονός ότι τα μέσα παραγωγής ανήκουν σε ιδιώτες; Φταίει ο Ελληνας παρουσιαστής που έσπαγε την πείνα του με μπισκότα Βιολάντα από τις στέπες της Μογγολίας μέχρι τις αμμουδιές της Μαδαγασκάρης; Ή πρέπει να στραφούμε πρωτίστως στις ανεπάρκειες ενός κρατικού μηχανισμού που υποτίθεται ότι είναι ευέλικτος και… επιτελικός, έτοιμος να παρεμβαίνει διορθωτικά εκεί όπου διαταράσσονται οι ισορροπίες; Ανάμεσα στους νοσταλγούς των σοβιέτ και στις τηλεπερσόνες υπουργούς που βλέπουν παντού επικίνδυνους κομμουνιστές, υπάρχουν ο ρόλος και το κύρος που το ελληνικό κράτος πασχίζει ακόμα να βρει…
Από τη στήλη «Σχοινί κορδόνι» της «δημοκρατίας»
