Τον δρόμο για την παράδοση της διοίκησης του Ταμείου Ιδιωτικοποιήσεων (ΤΑΙΠΕΔ) σε ξένους managers στρώνουν οι λαθεμένες επιλογές για τα στελέχη τού πλέον κρίσιμου οργανισμού για την ανάπτυξη της Ελλάδας και η εικόνα διάλυσης που εμφανίζει. Ακόμα και κυβερνητικά στελέχη δεν κρύβουν την ανησυχία τους για τη λειτουργία του ΤΑΙΠΕΔ και υποστηρίζουν ότι η συγκεκριμένη τραγική κατάσταση έχει υποπέσει στην αντίληψη της τρόικας. Γι’ αυτό και στην τελευταία επίσκεψή τους οι ελεγκτές σήκωσαν τους τόνους για το Ταμείο και απαίτησαν σοβαρές αλλαγές ώστε να υπάρξει ουσιαστική πρόοδος στις αποκρατικοποιήσεις.
Χαρακτηριστικό της εικόνας διάλυσης είναι και το γεγονός ότι η κυβέρνηση αδυνατεί να διώξει από το Δ.Σ. του Ταμείου την εκπρόσωπο του ΛΑΟΣ (από την περίοδο που στήριζε την κυβέρνηση Λ. Παπαδήμου) Αννα Ζωηρού, η οποία καταψηφίζει όλες τις αποφάσεις και προειδοποιεί πως θα «πάνε όλοι φυλακή»!
Κατά πληροφορίες, ο πρωθυπουργός Αντ. Σαμαράς είχε ήδη αποφασίσει να προχωρήσει σε αλλαγές, καθώς γνώριζε από πρώτο χέρι ότι το ΤΑΙΠΕΔ ουσιαστικά δεν διοικούνταν από τον Παν. Αθανασόπουλο. Βρήκε την αφορμή την προηγούμενη εβδομάδα, έπειτα από τη δικαστική παρέμβαση για τη μονάδα της ΔΕΗ στο Αλιβέρι. Στελέχη της κυβέρνησης που παρακολουθούν το πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων υποστηρίζουν ότι το ΤΑΙΠΕΔ «διοικείται από ανθρώπους που δεν έχουν ασχοληθεί ποτέ με ιδιωτικοποιήσεις». «Είναι δυνατόν», αναρωτιούνται, «να μην υπάρχουν 20 – 30 Ελληνες ανά τον κόσμο με εμπειρία στον συγκεκριμένο τομέα ώστε να στελεχώσουν το Ταμείο;». Οι ίδιοι προσθέτουν ότι το προσωπικό, μεγάλο τμήμα του οποίου επελέγη με τα γνωστά κριτήρια του πολιτικού μας συστήματος, αποδεικνύεται κατώτερο των περιστάσεων. Μεταξύ αυτών «υπάρχουν και εξαιρετικά ή έμπειρα τραπεζικά ή άλλα στελέχη, τα οποία, όμως, έχουν πολύ μικρή γνώση τόσο από τη λειτουργία ενός ημιδημόσιου οργανισμού όσο και από τόσο μεγάλους διαγωνισμούς». Ακόμα χειρότερη είναι η κατάσταση με τη στελέχωση των δεκάδων ακριβοπληρωμένων ξένων συμβούλων, αρκετοί από τους οποίους στέλνουν χαμηλού προφίλ ανθρώπους να ασχοληθούν με κρισιμότατα έργα για την ελληνική οικονομία. Αλλά και στο Συμβούλιο Εμπειρογνωμόνων, που υποτίθεται ότι θα ήταν «ειδικοί» σε θέματα αποκρατικοποιήσεων, τοποθετήθηκαν άνθρωποι με τα γνωστά πελατειακά κριτήρια, ενώ και οι εκπρόσωποι της τρόικας εμφανίζονται αδιάφοροι. Μέσα σε λίγους μήνες παραιτήθηκαν, μάλιστα, δύο εξ αυτών (η μία εξαιτίας σκανδάλου στη χώρα της και ο δεύτερος εξαιτίας φόρτου εργασίας στη γερμανική τράπεζα όπου εργαζόταν).
«Αν δεν υπάρξουν σοβαρές παρεμβάσεις στην οργάνωση και τη λειτουργία του Ταμείου, ανοίγουμε τον δρόμο στους ξένους managers» λένε τα ίδια κυβερνητικά στελέχη. Προσθέτουν πως «το ΤΑΙΠΕΔ μετετράπη σε μια μικρογραφία του χαώδους μοντέλου λειτουργίας της ελληνικής Δημόσιας Διοίκησης», με αποτέλεσμα να «υπάρχουν πολλά περιθώρια δράσης των τεράστιων συμφερόντων που ετοιμάζονται να βουτήξουν πολύτιμη δημόσια περιουσία». Αναφέρουν ως παράδειγμα την υπόθεση με το σχέδιο «Ποσειδών» για την αξιοποίηση των ελληνικών λιμένων, με το οποίο ασχολούνται έξι – επτά σύμβουλοι, αλλά πάει συνεχώς προς τα πίσω. Στελέχη της ναυτιλιακής αγοράς αδυνατούν να καταλάβουν τους λόγους των συνεχών καθυστερήσεων (επρόκειτο να παραδοθεί τον Φεβρουάριο και τώρα πάει για Απρίλιο). Επισημαίνουν, όμως, ότι μεταξύ των συμβούλων είναι και θυγατρικές ευρωπαϊκών ομίλων που δεν έχουν κανένα λόγο να αναπτυχθεί η Ελλάδα (δηλαδή ο Πειραιάς) ως εμπορευματικό κέντρο, γιατί θα πληγούν τα δικά τους λιμάνια.
Ο Τ. Αθανασόπουλος πήγε στο Ταμείο με τις περγαμηνές του «επιτυχημένου manager», αν και κατά τη μακρά θητεία του στη ΔΕΗ ήταν στην επικαιρότητα εξαιτίας καταλήψεων του γραφείου του από τη ΓΕΝΟΠ. Αποφάσισε να ακολουθήσει διαφορετική στρατηγική από τον προκάτοχό του Κ. Μητρόπουλο και να βασιστεί στην αρχή «ό,τι πει η κυβέρνηση». Η έλλειψη πρωτοβουλιών μπορεί να άρεσε σε ορισμένα κυβερνητικά στελέχη και να έβγαζε από τη δύσκολη θέση τον Τ. Αθανασόπουλο, αλλά αποτέλεσε τροχοπέδη για τη λειτουργία του ΤΑΙΠΕΔ. Στο τέλος, τα στρατηγικά σχέδια των ακριβοπληρωμένων συμβούλων για κρίσιμους τομείς άρχισαν να καθυστερούν, οι προκηρύξεις διαγωνισμών πήγαιναν από μήνα σε μήνα, πολλοί υπουργοί ξεχνούσαν να τηρήσουν τις δεσμεύσεις για θεσμικές παρεμβάσεις ώστε να προχωρήσουν οι ιδιωτικοποιήσεις κ.λπ.
Οι διαγωνισμοί στο πόδι, οι ανεφάρμοστες λύσεις και το στοίχημα του Σταυρίδη
Για να δείξει ότι κάτι κινείται, η διοίκηση του Ταμείου έβγαζε στον αέρα διαγωνισμούς για παραθαλάσσια οικόπεδα, την ίδια στιγμή που τινάζονταν στον αέρα διαδικασίες αποκρατικοποίησης όπως αυτή της ΛΑΡΚΟ. Η ηγεσία του ΤΑΙΠΕΔ εξετέθη πολλαπλώς όταν ανακοίνωσε ένα σχέδιο παραχώρησης της ΛΑΡΚΟ (ενός εκ των πέντε ισχυρότερων παραγωγών νικελίου στον κόσμο) που δεν μπορούσε να εφαρμοστεί. Στη συγκεκριμένη εταιρία ο κ. Αθανασόπουλος είχε τοποθετήσει διοίκηση της προσωπικής του επιλογής και παλιούς γνώριμους από τη θητεία του στην Toyota Hellas. Στο Ταμείο επικαλούνταν συνεχώς το εξάμηνο που χάθηκε εξαιτίας των εκλογών. Η τρόικα έβλεπε όμως ότι τα έσοδα του ΤΑΙΠΕΔ για το τελευταίο τρίμηνο του 2012 ήταν μόλις 5.000.000 ευρώ και προέρχονταν από πώληση μετοχών της Τράπεζας Πειραιώς και της Alpha Bank, με τις ζημιές στα 1.830.000 ευρώ.
Οσοι παραμένουν επιφυλακτικοί με την πορεία των ιδιωτικοποιήσεων υποστηρίζουν ότι παρά τις καθησυχαστικές δηλώσεις του διευθύνοντος συμβούλου του ΤΑΙΠΕΔ Γ. Εμίρη, ο στόχος για έσοδα 2,6 δισ. ευρώ το 2013 κρέμεται από μια κλωστή. «Εδώ το Ταμείο δεν έχει καταφέρει να εισπράξει τα ψίχουλα που άντλησε από παραχώρηση ακινήτων» τονίζουν. Ηδη δόθηκε παράταση δύο εβδομάδων στις προθεσμίες κατάθεσης δεσμευτικών προσφορών για ΔΕΠΑ και ΟΠΑΠ που έληγαν στις 12 και 5 Απριλίου αντίστοιχα. Παράταση 10 ημερών υπήρξε και στον διαγωνισμό για τον Αστέρα Βουλιαγμένης. Για να συγκεντρώσει τα 2,6 δισ. το Ταμείο, πρέπει να ολοκληρωθούν οι διαγωνισμοί ΔΕΠΑ και ΟΠΑΠ και να καταβληθούν εντός του έτους τα αντίστοιχα τιμήματα. Μπορεί στο ΤΑΙΠΕΔ να σφυρίζουν αδιάφορα, αλλά τα χρονοδιαγράμματα είναι εξαιρετικά σφιχτά. Ούτε οι μέχρι τώρα επιδόσεις τους επιτρέπουν μεγάλη αισιοδοξία στην κυβέρνηση, ενώ δίνουν λαβές και πολύ αρνητικά σχόλια από την τρόικα.
Κάποιοι ελπίζουν ότι ο πληθωρικός Στ. Σταυρίδης που επελέγη ως αντικαταστάτης του κ. Αθανασόπουλου θα «ταρακουνήσει» τον μηχανισμό του ΤΑΙΠΕΔ. Ομως, ούτε ο κ. Σταυρίδης έχει εμπειρία από αντίστοιχα εγχειρήματα, παρά τη μακρά θητεία του στον ιδιωτικό τομέα. Μια ιδέα έχει πάρει από την πώληση της ΑΓΕΤ Ηρακλής, αλλά σε διαφορετικές εποχές και με διαφορετικούς όρους, καθώς η ελληνική οικονομία δεν ήταν γονατισμένη.
Φώτης Κόλλιας
