Τσουχτερούς φόρους, που μπορεί να ξεπεράσουν τα 800 η ακόμα και τα 1.000 ευρώ, θα κληθούν να πληρώσουν φέτος 3.300.000 φορολογούμενοι με μηδενικό εισόδημα ή με έσοδα που δεν ξεπερνούν το αφορολόγητο όριο των 5.000 ευρώ. Περίπου 1.380.000 άνεργοι και άλλοι 2.000.000 χαμηλόμισθοι, χαμηλοσυνταξιούχοι, μικρομεσαίοι επιτηδευματίες, ελεύθεροι επαγγελματίες και αγρότες με ετήσια εισοδήματα χαμηλότερα του αφορολόγητου ορίου των 5.000 ευρώ θα πιαστούν φέτος στην παγίδα των τεκμηρίων και θα κληθούν να καταβάλουν παράλογους φόρους, ενώ κανονικά θα έπρεπε να μη φορολογηθούν καθόλου!
Ακόμη και αυτοαπασχολούμενοι που θα δηλώσουν για το 2012 ζημία από την επαγγελματική τους δραστηριότητα θα φορολογηθούν για ανύπαρκτα καθαρά κέρδη άνω των 5.000 ευρώ, με βάση τα τεκμήρια!
Οσοι φορολογούμενοι είχαν το 2012 έστω και ένα ευρώ πραγματικό εισόδημα θα χρεώνονται αυτόματα από τη Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων του υπουργείου Οικονομικών με το ελάχιστο τεκμήριο διαβίωσης των 3.000 ευρώ, εάν είναι άγαμοι, ή των 5.000 ευρώ εφόσον είναι έγγαμοι. Επίσης, όλοι οι φορολογούμενοι οι οποίοι το 2012 διέμεναν σε κατοικίες ιδιόκτητες, ενοικιαζόμενες ή δωρεάν παραχωρηθείσες βαρύνονται με τεκμήρια διαβίωσης για τις συγκεκριμένες κατοικίες και άρα θα δηλώσουν υποχρεωτικά κάποιο ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα.
Εξαιτίας αυτού γεγονότος και μόνο, η ΓΓΠΣ θα τους χρεώνει αυτόματα και με το ελάχιστο τεκμήριο των 3.000 ευρώ, εάν είναι άγαμοι, ή των 5.000 ευρώ, αν είναι έγγαμοι. Ουσιαστικά όλοι οι φορολογούμενοι οι οποίοι το 2012 διέμεναν σε κατοικίες ιδιόκτητες, ενοικιαζόμενες ή δωρεάν παραχωρηθείσες θα χρεώνονται τόσο με το ελάχιστο τεκμήριο όσο και με το τεκμήριο για την κατοικία ή τις κατοικίες που χρησιμοποίησαν το περασμένο έτος. Δηλαδή, στη συντριπτική τους πλειονότητα άνεργοι φορολογούμενοι ή άνθρωποι που ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας θα εμφανιστούν φέτος με τεκμαρτά εισοδήματα πάνω από το αφορολόγητο όριο των 5.000 ευρώ, όποιο κι αν ήταν το πραγματικό τους εισόδημα, ακόμη δηλαδή κι αν ήταν μηδενικό!
Ακόμη χειρότερα θα είναι τα πράγματα για όσους φορολογουμένους με πραγματικά εισοδήματα κάτω των 5.000 ευρώ κατέχουν ακόμη Ι.Χ. αυτοκίνητα. Οι συγκεκριμένοι φορολογούμενοι θα επιβαρύνονται και με επιπλέον τεκμήρια για τα οχήματά τους, οπότε τα τεκμαρτά εισοδήματα για τα οποία θα φορολογηθούν θα «φουσκώσουν» ακόμη περισσότερο. Δηλαδή στα ποσά των ελαχίστων τεκμηρίων και των τεκμηρίων για τις κατοικίες θα προστεθούν και τα ποσά των τεκμηρίων των αυτοκινήτων!
Οι περίπου 870.000 άνεργοι που είναι εγγεγραμμένοι στον ΟΑΕΔ ή λαμβάνουν επιδόματα ανεργίας μπορούν θεωρητικά να αμφισβητήσουν τα τεκμήρια. Αυτό όμως σημαίνει ότι θα πρέπει να ταλαιπωρηθούν στα γκισέ της εφορίας για να πείσουν τον αρμόδιο έφορο ότι πρέπει να τους απαλλάξει απο τη φορολογία. Οι υπόλοιποι 510.000 άνεργοι που δεν είναι εγγεγραμμένοι στον ΟΑΕΔ δεν έχουν κανένα περιθώριο να αμφισβητήσουν τα τεκμήρια και να γλιτώσουν από τους υπέρογκους φόρους που θα αναγράφονται στα εκκαθαριστικά τους.
Επίσης, όσοι από τους περίπου 2.000.000 μισθωτούς, συνταξιούχους, αυτοαπασχολουμένους και αγρότες με ετήσια εισοδήματα έτους 2012 χαμηλότερα των 5.000 ευρώ θελήσουν να αμφισβητήσουν τα τεκμήρια θα πρέπει επίσης να μεταβούν αυτοπροσώπως στις αρμόδιες ΔΟΥ μετά την εκκαθάριση των αρχικών δηλώσεων που θα έχουν υποβάλει ηλεκτρονικά. Θα πρέπει δε να προσκομίσουν τα εκκαθαριστικά σημειώματα που θα τους έχουν αποσταλεί μαζί με συγκεκριμένα δικαιολογητικά, τα οποία θα πρέπει να αποδεικνύουν ότι τα τεκμαρτά εισοδήματα τα οποία τους καταλογίστηκαν είναι εξωπραγματικά. Στις περισσότερες περιπτώσεις, όμως, αν επιχειρήσουν να εμπλακούν στην πολύπλοκη γραφειοκρατική διαδικασία της αμφισβήτησης των τεκμηρίων θα ταλαιπωρηθούν άδικα, καθώς οι οδηγίες του υπουργείου Οικονομικών προς τους εφόρους γι’ αυτές τις περιπτώσεις είναι πολύ αυστηρές. Ούτως ή άλλως, οι φορολογούμενοι αυτοί δεν θα είναι εύκολο να βρουν συγκεκριμένα δικαιολογητικά που να αποδεικνύουν ότι πράγματι τα εισοδήματά τους δεν ήταν τόσο υψηλά όσο αυτά που προκύπτουν με βάση τα τεκμήρια. Συνεπώς, δεν θα καταφέρουν να γλιτώσουν από τους εξωπραγματικούς… τεκμαρτούς φόρους, ακόμη κι αν επιχειρήσουν να αμφισβητήσουν τα τεκμήρια.
Για παράδειγμα, χαμηλοσυνταξιούχος χήρος με ετήσιο εισόδημα 4.800 ευρώ το έτος 2012 διαμένει σε δική του μονοκατοικία 80 τ.μ. σε περιοχή με τιμές ζώνης κάτω των 2.800 ευρώ ανά τ.μ. Με βάση την κλίμακα φορολογίας εισοδήματος, το εισόδημα των 4.800 ευρώ είναι αφορολόγητο, διότι είναι χαμηλότερο του αφορολόγητου ορίου των 5.000 ευρώ. Ωστόσο, κατά την εκκαθάριση της δήλωσης του συγκεκριμένου συνταξιούχου οι υπηρεσίες του υπουργείου Οικονομικών θα λάβουν υπόψη τους το ελάχιστο τεκμήριο διαβίωσης των 3.000 ευρώ, καθώς επίσης το τεκμήριο διαβίωσης της κατοικίας, το οποίο ανέρχεται σε 3.200 ευρώ (40 ευρώ ανά τ.μ. x 80 τ.μ.). Με βάση τα ποσά αυτά θα προσδιορίσουν το τεκμαρτό εισόδημα του χαμηλοσυνταξιούχου στο ποσό των 6.200 ευρώ, που είναι υψηλότερο του πραγματικού εισοδήματος των 4.800 ευρώ αλλά και του αφορολόγητου ορίου των 5.000 ευρώ. Ως εκ τούτου, στον συγκεκριμένο συνταξιούχο θα καταλογιστεί φόρος εισοδήματος ίσος με το 10% του ποσού των 1.200 ευρώ, κατά το οποίο το τεκμαρτό εισόδημα των 6.200 ευρώ υπερβαίνει το αφορολόγητο όριο των 5.000 ευρώ. Το αποτέλεσμα θα είναι ο συνταξιούχος αυτός να κληθεί τελικά να πληρώσει φόρο 120 ευρώ για τεκμαρτό εισόδημα 6.200 ευρώ, τη στιγμή που το πραγματικό του εισόδημα ήταν 4.800 ευρώ, δηλαδή χαμηλότερο του αφορολογήτου.
10.480 ευρώ χωρίς να έχει λάβει ούτε ευρώ
Σε έναν μακροχρόνια άνεργο με μηδενικό εισόδημα, που είναι άγαμος, διαμένει σε δική του μονοκατοικία 80 τετραγωνικών μέτρων και κατέχει κι ένα Ι.Χ. αυτοκίνητο 1.400 κυβικών εκατοστών, 8ετίας, η ΓΓΠΣ θα καταλογίσει φέτος αυτόματα, με την ηλεκτρονική υποβολή της φορολογικής δήλωσης:
-Ελάχιστο τεκμήριο διαβίωσης: 3.000 ευρώ
-Τεκμήριο διαβίωσης κατοικίας: 3.840 ευρώ
-Τεκμήριο διαβίωσης Ι.Χ. αυτοκινήτου: 3.640 ευρώ.
Συνολικά, τον συγκεκριμένο φορολογούμενο η ΓΓΠΣ θα τον εμφανίσει με ετήσιο τεκμαρτό εισόδημα 10.480 ευρώ, όταν το πραγματικό του εισόδημα είναι 0 ευρώ! Θα του εκδώσει, παρ’ όλα αυτά, εκκαθαριστικό σημείωμα με το οποίο θα του ζητά να πληρώσει φόρο εισοδήματος 548 ευρώ και επιπλέον άλλα 262 ευρώ ως «πρόστιμο», επειδή δεν μάζεψε αποδείξεις αξίας ίσης με το 25% του τεκμαρτού εισοδήματος των 10.480 ευρώ! Δηλαδή θα καλέσει τον μακροχρόνια άνεργο φορολογούμενο με το μηδενικό εισόδημα να πληρώσει ένα συνολικό χαράτσι ύψους 810 ευρώ, βάσει των διατάξεων για τα τεκμήρια διαβίωσης!
Για να γλιτώσει από το χαράτσι αυτό, ο άνεργος φορολογούμενος θα πρέπει, αφού παραλάβει το εκκαθαριστικό, να σπεύσει να μαζέψει όσα δικαιολογητικά αποδεικνύουν ότι είναι άνεργος και να μεταβεί με τα δικαιολογητικά αυτά στην αρμόδια ΔΟΥ για να τα υποβάλει μαζί με μια αίτηση, προκειμένου να πείσει τον έφορο ότι το εισόδημα των 10.480 ευρώ δεν υπάρχει!
Στέλιος Κράλογλου
