Ο κύβος ερρίφθη. Τις συνομιλίες για τον σχηματισμό κυβέρνησης στη μετεκλογική πλέον Γερμανία εγκαινίασε επισήμως η ίδια η Ανγκελα Μέρκελ, που με τον αέρα του εκλογικού θριαμβευτή -το κόμμα της συγκέντρωσε τελικά 41,5%- έχει έτσι κι αλλιώς την πρώτη επιλογή σε όλες τις κινήσεις. «Εμείς οι συντηρητικοί έχουμε μια ξεκάθαρη εντολή να σχηματίσουμε κυβέρνηση και η Γερμανία χρειάζεται μια σταθερή κυβέρνηση. Είμαστε ασφαλώς ανοιχτοί σε συνομιλίες και ήδη είχα μια πρώτη επαφή με τον πρόεδρο του SPD (Ζίγκμαρ Γκάμπριελ), o οποίος είπε ότι το κόμμα του πρέπει να πραγματοποιήσει πρώτα μια σύσκεψη της ηγετικής ομάδας του την Παρασκευή» δήλωσε η Μέρκελ, δείχνοντας για άλλη μία φορά την προτίμησή της στον σχηματισμό κυβέρνησης μεγάλου συνασπισμού, μια προτίμηση την οποία είχε αφήσει και προεκλογικά να διαφανεί.
Πόσο θα κρατήσουν οι διαπραγματεύσεις κανείς δεν μπορεί να πει με βεβαιότητα. Το 2005 οι αντίστοιχες συζητήσεις για τη συγκρότηση μεγάλου συνασπισμού είχαν διαρκέσει 65 ημέρες. Το μόνο σίγουρο είναι ότι οι εξελίξεις έχουν προκαλέσει αμηχανία και δυσαρέσκεια στο σοσιαλδημοκρατικό στρατόπεδο. Οι ενδοιασμοί του SPD για μια τέτοια συνεργασία είναι πολλοί. Κανείς στο κόμμα δεν μπορεί να ξεχάσει την ταπεινωτική ήττα στις εκλογές του 2009, έπειτα από τέσσερα χρόνια κυβερνητικού συνασπισμού με τη Μέρκελ. Η στέρηση ζωτικού χώρου στους συμπαίκτες της είναι, εξάλλου, από τα μεγάλα «ταλέντα» της Ανγκελα Μέρκελ. Η καγκελάριος κατάφερε να εξαφανίσει το κόμμα των Φιλελευθέρων, το οποίο για πρώτη φορά από τη δημιουργία του το 1948 δεν κατάφερε να μπει στην Μπούντεσταγκ. Πώς; Μία εβδομάδα πριν από τις εκλογές η Μέρκελ φρόντισε να αποσύρει την υποστήριξη στους Φιλελευθέρους από τους ψηφοφόρους της Χριστιανοδημοκρατίας, δείχνοντας τον δρόμο για τον μεγάλο συνασπισμό.
«Αντίο»
Το εκλογικό αποτέλεσμα του κόμματος των Φιλελευθέρων, που συγκέντρωσαν μόλις 4,8%, είχε ως αποτέλεσμα, χθες, την παραίτηση του επικεφαλής Φίλιπ Ρέσλερ και των «υπαρχηγών» του. Επομένως οι Σοσιαλδημοκράτες έχουν κάθε λόγο να ανησυχούν. Η εμπειρία της συγκυβέρνησης με τη Μέρκελ την τετραετία 2005-2009 τους έχει κάνει να πιστεύουν ότι η καγκελάριος θα πάρει όλα τα εύσημα για την καλή δουλειά και θα τους φορτώσει όλο το πολιτικό κόστος για κάθε λάθος. Ωστόσο, δεν έχουν και εναλλακτική. Ενας συνασπισμός της Κεντροαριστεράς είναι αριθμητικά ευάλωτος. Την απάντηση έδινε ακόμη πιο χαρακτηριστικά χθες το γερμανικό περιοδικό «Der Spiegel»: «Μπορεί πραγματικά το SPD να αρνηθεί έναν μεγάλο συνασπισμό; Δύσκολο». Το μόνο που μπορούν να κάνουν τα στελέχη του σοσιαλδημοκρατικού κόμματους είναι να δείξουν ότι βάζουν κάποιους όρους, ώστε να φανεί ότι έχουν… πρωταγωνιστικό ρόλο στο παιχνίδι. Αυτό προφανώς προσπάθησε να κάνει χθες ο υποψήφιος του SPD στις εκλογές Πέερ Στάινμπρουκ, δηλώνοντας -σύμφωνα με το πρακτορείο Bloomberg- ότι η Ελλάδα θα είναι το κεντρικό θέμα στις διαπραγματεύσεις που θα γίνουν στο Βερολίνο για τον σχηματισμό κυβέρνησης.
Αλλά και ο πρόεδρος του SPD Ζίγκμαρ Γκάμπριελ φρόντισε να τονίσει ότι το κόμμα του δεν θα συμφωνήσει «αυτομάτως» σε όλα τα θέματα και ότι δεν είναι «προδιαγεγραμμένο» ότι θα σχηματιστεί μεγάλος συνασπισμός. Οσο για την πιθανότητα συνεργασίας της Μέρκελ με τους Πρασίνους; Αυτή έμοιαζε να απομακρύνεται χθες. Τη στιγμή που η ηγετική ομάδα τους δήλωνε επίσης παραίτηση, καθώς το εκλογικό αποτέλεσμα ήταν μικρότερο των προσδοκιών τους -έλαβαν το 8,6% των ψήφων του εκλογικού σώματος-, ο Χορστ Ζεεχόφερ, ηγέτης των Χριστιανοκοινωνιστών, του αδελφού κόμματος της Μέρκελ, δήλωνε ότι δεν έχει «καμία προθυμία» να συνεργαστεί με τους Πρασίνους.
Το σίγουρο είναι ένα: Η εποχή του «μερκελισμού», όπως σημείωνε σύσσωμος ο γερμανικός Τύπος, έχει εγκατασταθεί για τα καλά όχι μόνο στη Γερμανία αλλά σε ολόκληρη την Ευρώπη». Και μπορεί η ίδια να δήλωνε χθες ότι προσπάθησε να διαλέξει ένα ουδέτερου χρώματος σακάκι, για να μη φανεί από την ενδυματολογική επιλογή της ποιο κόμμα προτιμά να μετέχει στον κυβερνητικό συνασπισμό, όμως η «Frau» που προτιμούν οι Γερμανοί ψηφοφόροι θα έχει τον συνασπισμό που επιθυμεί και αυτός θα είναι σίγουρα… μεγάλος, για να έχει την κοινοβουλευτική δύναμη να περνάει με ευκολία τις πολιτικές που προτιμά.
Μαρία Παναγιώτου
