Μ’ ένα παιχνίδι περισσότερο εντυπώσεων και λιγότερο ουσίας μοιάζει η προσπάθεια του Ιταλού πρωθυπουργού Ματέο Ρέντσι να… ορθώσει το ανάστημά του στο Βερολίνο, ζητώντας τρεις συγκεκριμένες αλλαγές: τη χαλάρωση των επίσημων δημοσιονομικών κανόνων, την αλλαγή του συμφώνου που έχουν υπογράψει όλες οι χώρες, εκτός από τη Βρετανία, την Κροατία και την Τσεχική Δημοκρατία, και τη δημιουργία ενός προγράμματος επενδύσεων που θα είναι από κοινού χρηματοδοτούμενος.
Ενα παιχνίδι εντυπώσεων που στόχο έχει περισσότερο να τονώσει το προφίλ του στο εσωτερικό της χώρας του και να θωρακίσει την πρωθυπουργία του παρά να αντιταχθεί στη Γερμανίδα καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ.
Ο Ιταλός πρωθυπουργός έβγαλε, επίσης, έναν… πύρινο λόγο στο ιταλικό Κοινοβούλιο με την ευκαιρία της ανάληψης της ευρωπαϊκής προεδρίας από την Ιταλία, την 1η Ιουλίου, στη διάρκεια του οποίου κάλεσε την Κομισιόν να σταματήσει να συμπεριφέρεται σαν «βαρετή γριά θεία» και να κάνει συστάσεις σαν να είναι «λίστα με ψώνια» και κατήγγειλε τους «αρχιερείς της λιτότητας» ότι απειλούν να καταδικάσουν την Ευρώπη στη στασιμότητα.
Τι, όμως, πρόκειται πραγματικά να κερδίσει ο Ιταλός πρωθυπουργός μετά από όλα αυτά; Στην ουσία μόνο τα προβλεπόμενα, τα οποία όμως μετά τις παραπάνω κινήσεις θα μοιάζουν ως μια τεράστια κατάκτηση.
Οπως ανέφερε χθες σε ανάλυσή της η οικονομική εφημερίδα «Financial Times, το πρώτο αίτημα, δηλαδή η χαλάρωση των επίσημων δημοσιονομικών κανόνων, είναι αδύνατο να ικανοποιηθεί. Αυτό που μπορεί να κερδίσει η Ιταλία από τον νέο πρόεδρο της Κομισιόν είναι η ερμηνεία των δημοσιονομικών κανόνων με πιο ευέλικτο τρόπο. Ας μην ξεχνάμε ότι, σύμφωνα με δημοσιεύματα, ο Ματέο Ρέντσι παρευρέθη σε συνάντηση των ηγετών της Κεντροαριστεράς στη διάρκεια της οποίας αποφάσισαν να υποστηρίξουν τον Ζαν Κλοντ Γιούνκερ. Προφανώς γιατί ο Γιούνκερ υποσχέθηκε να κάνει τα στραβά μάτια στον τρόπο εφαρμογής των δημοσιονομικών όρων.
Εξάλλου, όπως ανέφερε χθες και ο Ιταλός υπουργός Σάντρο Γκότζι στην εφημερίδα «La Repubblica», «οι δημοσιονομικοί κανόνες της Ε.Ε. επιτρέπουν σε χώρες οι οποίες εφαρμόζουν σημαντικές μεταρρυθμίσεις να αποκλίνουν προσωρινά από τους αυστηρούς στόχους για το δημόσιο έλλειμμα και το χρέος». Επομένως, ο Ρέντσι ζητά απλά να δοθεί η ελαστικότητα που προσφέρουν οι ίδιοι οι κανόνες της Ε.Ε.
Σε ό,τι αφορά το δεύτερο αίτημα, το δημοσιονομικό σύμφωνο, οι «Financial Times» υποστηρίζουν ότι τα πράγματα είναι πιο σύνθετα, καθώς έτσι κι αλλιώς δεν υπάρχει οικονομική λογική πίσω από τον κανόνα που περιορίζει το χρέος ενός κράτους στο 60% επί του ΑΕΠ. Ειδικά η Ιταλία, της οποίας το χρέος σήμερα φτάνει το 135% επί του ΑΕΠ, αποκλείεται να βρεθεί μέσα στα επόμενα χρόνια 75 μονάδες πίσω. Επομένως, η Ευρώπη θα αρκεστεί έτσι κι αλλιώς στην έννοια της βιωσιμότητας του χρέους.
Το σχέδιο των 1.000 ημερών
Σε ό,τι αφορά το τρίτο αίτημα, δηλαδή τις επενδύσεις μέσω ενός ταμείου, ο Ρέντσι απλά θα φανεί τυχερός. Για πρώτη φορά κάτι τέτοιο μοιάζει εφικτό. Η Ανγκελα Μέρκελ είναι ανοιχτή στο ενδεχόμενο καθώς αποτελεί και αίτημα των σοσιαλδημοκρατών εταίρων της. Βέβαια, για όλα τα παραπάνω, που θα φανούν ως παραχωρήσεις από το Βερολίνο, η γερμανική κυβέρνηση είναι σίγουρο ότι θα ζητήσει ακόμη περισσότερες μεταρρυθμίσεις από την Ιταλία. Αλλά ο Ρέντσι παρουσίασε ήδη ένα σχέδιο 1.000 ημερών, στο οποίο περιλαμβάνονται όλες οι μεταρρυθμίσεις. Αρκετά φιλόδοξο για έναν άνθρωπο που όταν πήρε τη θέση ζήτησε μόλις 100 ημέρες.
Μαρία Παναγιώτου
