Συγκίνηση, αγωνία, εθνική υπερηφάνεια. Οσο πλησιάζει η μέρα που η αρχαιολογική σκαπάνη θα χτυπήσει την πόρτα του τάφου στην Αμφίπολη τόσο κορυφώνεται η αγωνία εκατομμυρίων Ελλήνων που περιμένουν να μάθουν το μυστικό που κρύβει το μνημείο εδώ και χιλιάδες χρόνια.
Την ώρα που όλοι εύχονται να πρόκειται για τον τάφο του Μεγάλου Αλέξανδρου, οι αρχαιολόγοι εξετάζουν όλα τα πιθανά σενάρια που θα τους βοηθήσουν να φτάσουν πιο γρήγορα στη λύση του γρίφου. Και αυτό γιατί το άνοιγμα του τάφου δεν θα σημάνει αυτομάτως τη λύση του μυστηρίου, καθώς το πιο πιθανό είναι μετά την είσοδο στο μνημείο να χρειαστούν νέες έρευνες για να ταυτοποιηθεί ο νεκρός που τάφηκε στον λόφο Καστά ή να βρεθεί ο λόγος που χρειάστηκε να οικοδομηθεί το γιγάντιο μνημείο.
Ομως, όσο η αρχαιολογική ανασκαφή βρίσκεται σε εξέλιξη, στο προσκήνιο έρχεται ακόμη ένα ενδεχόμενο. Δεν αποκλείεται η Αμφίπολη να μην κρύβει στα σπλάχνα της τον τάφο κάποιου ηγεμόνα του μακεδονικού βασιλείου, αλλά να αποτελεί ένα μνημείο πεσόντων ηρώων Μακεδόνων στρατιωτών!
Το στοιχείο που ενισχύει αυτή την πιθανότητα δεν είναι άλλο από το ίδιο το λιοντάρι της Αμφίπολης, που αποτελεί το σήμα κατατεθέν όχι μόνο της Αμφίπολης, αλλά και ολόκληρου του νομού Σερρών και έχει ανακαλυφθεί εδώ και 100 χρόνια. Ομως κανείς έως πέρυσι δεν το είχε συνδέσει με τον λόφο Καστά. Τώρα οι αρχαιολόγοι κάνουν έναν παραλληλισμό με ένα άλλο παρόμοιο μνημείο, αυτό του λιονταριού της Χαιρώνειας στη Βοιωτία, που δεν στήθηκε σε τάφο βασιλιά, αλλά σε 254 πεσόντες Θηβαίους Ιερολοχίτες που σκοτώθηκαν στη Μάχη της Χαιρώνειας το 338 π.Χ. από τον στρατό του Φιλίππου. Πρόκειται δηλαδή για ένα πολυάνδρειο και αυτό που εξετάζεται είναι το τεράστιο μνημείο στην Αμφίπολη να είναι αφιερωμένο στη μνήμη των πεσόντων ηρώων στρατιωτών στη μακεδονική εκστρατεία. Αυτό, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, θα μπορούσε να δικαιολογήσει και το μεγάλο μέγεθός του.
«Το λιοντάρι παραπέμπει σε στρατηγούς αλλά και σε μάχες. Από τα στοιχεία που έχουμε δεν υπάρχει κάποια μεγάλη μάχη στην Αμφίπολη που να δικαιολογεί την παρουσία πολυανδρείου. Ισως όμως να πρόκειται για ένα μνημείο για τους παλαιμάχους που γύρισαν από την εκστρατεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Δεν αποκλείεται να έφεραν μαζί τους οστά ή κενοτάφια στρατιωτών που χάθηκαν στις μάχες. Μπορεί δηλαδή να είναι ένα μνημείο για τους απομάχους» λέει στη «δημοκρατία» ο καθηγητής Κλασικής Αρχαιολογίας στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Μιχάλης Τιβέριος.
Ο ίδιος βέβαια προσθέτει ότι τέτοια μνημεία κατασκευάζονταν συνήθως στις πρωτεύουσες των βασιλείων. «Κανονικά, αν πρόκειται για τέτοιο μνημείο, θα έπρεπε να ήταν στην Πέλλα. Ομως η εκστρατεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου στην Ασία ξεκίνησε από το λιμάνι της Αμφίπολης, από όπου το 334 π.Χ. απέπλευσε ο στόλος, άρα θα μπορούσε να δικαιολογηθεί εκεί η κατασκευή του» προσθέτει ο ίδιος.
Ο Μέγας Στρατηλάτης, ο Νέαρχος και το λιοντάρι που παραπέμπει σε στρατηγό!
Για τον Μιχάλη Τιβέριο το λιοντάρι, που παραπέμπει σε στρατηγούς, θα μπορούσε να είναι η ένδειξη του τάφου ενός πολύ σημαντικού άντρα που έπαιξε ρόλο στον πόλεμο.
«Ενας από τους πιο γνωστούς στρατηγούς του Μεγάλου Αλεξάνδρου ήταν ο Νέαρχος, ο οποίος υπήρξε ο επικεφαλής του στόλου του μεγάλου στρατηλάτη κατά τη διάρκεια της εκστρατείας του στην Ασία. Εχουμε στοιχεία ότι αυτός ο σπουδαίος άντρας ήταν Αμφιπολίτης. Για τον λόγο αυτόν θα μπορούσε να είχε ταφεί εκεί».
Προς το παρόν, όσο δεν ολοκληρώνονται οι ανασκαφές και η έρευνα συνεχίζεται, οι αρχαιολόγοι είναι σίγουροι μόνο για ένα πράγμα.
«Ξέρουμε μόνο τις διαστάσεις και τη μορφή του μνημείου, που είναι μοναδικές και το κάνουν ξεχωριστό. Τα υπόλοιπα θα τα αποκαλύψει η έρευνα» προσθέτει ο Μιχάλης Τιβέριος, θεωρώντας απίθανο το σενάριο να πρόκειται για τον τάφο του Μακεδόνα στρατηλάτη.
Ο ίδιος πάντως σπεύδει να προβλέψει ότι σίγουρα το μνημείο θα ανοίξει νέους δρόμους τόσο για την επιστήμη της αρχαιολογίας όσο και για την ίδια την περιοχή της Αμφίπολης, για την οποία ανοίγουν νέοι ορίζοντες.
Μέρα με τη μέρα οι αρχαιολόγοι ανακαλύπτουν τα μικρά μυστικά του μνημείου. Δουλεμένο με αξιοζήλευτη τεχνική και τρομερές λεπτομέρειες, έχει μείνει σχεδόν ανέπαφο στο εξωτερικό του. Ακόμη και τα χρώματα που χρησιμοποιήθηκαν πριν από χιλιάδες χρώματα έχουν παραμείνει ως και σήμερα και ανακαλύπτονται κάτω από τεράστιους όγκους χώματος.
Η κοινή γνώμη παρακολουθεί με κομμένη την ανάσα τις ανακαλύψεις που πληθαίνουν μέρα με τη μέρα, αποδεικνύοντας την ανάγκη των Ελλήνων να έρθουν πάλι σε επαφή με το λαμπρό παρελθόν τους.
«Ελπίζουμε το ενδιαφέρον του κόσμου να μην είναι πρόσκαιρο. Η Αμφίπολη, ό,τι και να είναι το μνημείο που υπάρχει εκεί, αξίζει να γίνει πόλος έλξης, γιατί έχει και άλλες σημαντικές αρχαιότητες. Καλά θα ήταν να εκμεταλλευτούμε το γεγονός και με σωστό προγραμματισμό να γίνει σωστή παρουσίαση όλων αυτών των ευρημάτων. Πιστεύω ότι όλες αυτές οι ανακαλύψεις θα βγουν στο τέλος σε καλό για την Αμφίπολη» σημειώνει ο Μιχάλης Τιβέριος.
