Ο νόμος Κατρούγκαλου κατάφερε να παραλάβει ένα κοινωνικά και αναλογιστικά άδικο σύστημα ασφάλισης, όπου οι πολίτες (μέσω των φόρων) χρηματοδοτούσαν αδικαιολόγητα υψηλές συντάξεις, και να το κάνει πολύ χειρότερο. Από το 2019 (και με την κατάργηση της προσωπικής διαφοράς) οι εισφορές που καταβάλλονται στον ΕΦΚΑ θα είναι πολύ υψηλότερες από τις τελικές συντάξεις, ακόμη και για συνταξιούχους του Δημοσίου, των τραπεζών και των πρώην ΔΕΚΟ.

Για παράδειγμα, στον χώρο των τραπεζοϋπαλλήλων η μέση σύνταξη πρόκειται να μειωθεί το 2019 στο 39% της μέσης αξίας των εισφορών που θα έχουν καταβληθεί. Με άλλα λόγια, ένας τραπεζοϋπάλληλος που λαμβάνει σήμερα μεικτό ποσό κύριας σύνταξης 1.989 ευρώ και έφυγε με συντάξιμες αποδοχές 2.373 ευρώ θα λάβει έπειτα από δύο χρόνια σύνταξη 1.266 ευρώ, «μετρώντας» απώλειες ύψους 723 ευρώ τον μήνα.

Διαφορές

Στο ΤΑΠ ΟΤΕ οι συντάξεις θα αναλογούν στο 41% των εισφορών που θα έχουν καταβληθεί, ενώ στο ΤΑΠ ΔΕΗ η σχέση αυτή θα περιοριστεί στο 45%. Στον ΟΑΕΕ θα ανέλθει στο 49% των εισφορών που θα έχουν καταβάλει οι ασφαλισμένοι και στο ΕΤΑΑ, από 67% το 2016, διαμορφώνεται στο 57% το 2019.

Οι διαφορές στις χαμηλές συντάξεις δεν είναι τόσο εντυπωσιακές όσο στις υψηλές συντάξεις των πρώην «ευγενών» Ταμείων, οδηγώντας στη φτωχοποίηση ακόμη και αυτούς που παρά τα Μνημόνια και τις αλλεπάλληλες περικοπές εισέπρατταν μια αξιοπρεπή σύνταξη, που τους επέτρεπε να πληρώνουν τις βασικές υποχρεώσεις τους.

Τα λάθη του παρελθόντος φαίνεται πως καταδιώκουν ακόμη το εγχώριο σύστημα ασφάλισης. Το 2008 η μέση σύνταξη ήταν 1.246 ευρώ, υπερδιπλάσια από το κατώφλι φτώχειας που τότε ήταν 573,25 ευρώ, ενώ από το 2011 όλα τα Ταμεία (πλην ΟΑΕΕ και ΤΑΠ ΟΤΕ) βασίζονταν στην κρατική χρηματοδότηση για να δώσουν τις συντάξεις τους.

Με τον νόμο Κατρούγκαλου η ζυγαριά έγειρε στο άλλο άκρο. Δηλαδή οι εισφορές που πληρώνουμε για σύνταξη δεν πρόκειται ποτέ να αποδώσουν ένα αξιοπρεπές ποσό, καθώς διαπιστώνεται πως το 2019 το σύστημα θα σημειώσει ιστορικό αρνητικό ρεκόρ ανταποδοτικότητας.

Στην έκθεση επισημαίνεται ότι η γενική ανταποδοτικότητα του ασφαλιστικού συστήματος (συντάξεις προς εισφορές) για όλους τους ασφαλισμένους από 150% που ήταν το 2011 έπεσε στο 121% το 2014, στο 101% το 2016 και αναμένεται να μειωθεί περαιτέρω στο 89% το 2019. Μάλιστα, στη μελέτη επισημαίνεται ο κίνδυνος ότι «ακόμη και σήμερα κανείς δεν μπορεί να εγγυηθεί ότι το σύστημα θα είναι από εδώ και πέρα βιώσιμο, όταν τα έσοδα των Ταμείων εξακολουθούν να είναι απαγορευτικά, λόγω της ανεργίας και της ανασφάλιστης εργασίας».