Λίγο έλειψε να πανηγυρίζει ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης Κώστας Σκανδαλίδης, παρουσιάζοντας έρευνα, σύμφωνα με την οποία 1.500.000 νέοι ενδιαφέρονται, τώρα με την οικονομική κρίση, για επιστροφή στην περιφέρεια, με τους 290.000 μάλιστα να είναι… καθ’ οδόν. Προφανώς σκέφτηκε ότι ευκαιρία είναι να αδειάσουν οι κορεσμένες πόλεις και να ξαναζωντανέψουν χορταριασμένα χωράφια.
Μέσα από το οδοιπορικό της «δημοκρατίας» σε 23 νομούς, από τον Εβρο ως τη Λακωνία και από την Κέρκυρα ως τη Λέσβο, έχει διαπιστωθεί αυτή η αυξανόμενη τάση για μετοίκηση στην ύπαιθρο. Μπορεί να βρίσκονται σε αυτή τη διαδικασία σχεδόν οι μισοί Ελληνες, που ασφυκτιούν στα μεγάλα αστικά κέντρα λόγω της ύφεσης, του υψηλού κόστους ζωής και της ανυπαρξίας επαγγελματικών προοπτικών, αλλά η απόσταση από τη σκέψη για να ασχοληθεί κάποιος με τη γεωργία μέχρι να το πραγματοποιήσει είναι τεράστια.
Η αγροτική εργασία κάθε άλλο παρά εύκολη υπόθεση είναι, ειδικά για όσους δεν έχουν προηγούμενη σχέση ούτε ρίζες στο γεωργικό πεδίο. Βέβαια, είναι θετικό νέοι, και μάλιστα μορφωμένοι, με πτυχία και μεταπτυχιακά, να θέλουν να εγκαταλείψουν τις πόλεις και να στραφούν στον ξεχασμένο πρωτογενή τομέα. Είναι καλό τόσο για τους ίδιους να έχουν τη δυνατότητα να χαράξουν μια ελπιδοφόρα επαγγελματική πορεία, και μάλιστα σε ένα περιβάλλον με καλύτερες συνθήκες διαβίωσης, όσο και για την ίδια τη γεωργία μας, που έχει την ευκαιρία αναζωογόνησης από Ελληνες με φρέσκες ιδέες, σύγχρονες αντιλήψεις και όρεξη για δουλειά.
Σε κάθε περίπτωση όμως οι κυβερνώντες δεν δικαιούνται να παρουσιάζουν το όποιο ρεύμα φυγής προς την ύπαιθρο ως κατόρθωμα. Γιατί απλούστατα από το 2010, όταν άρχισαν να γίνονται ορατά τα σημάδια της οικονομικής κρίσης και άρα διαμορφώνονταν συνθήκες αναζήτησης διεξόδου στην περιφέρεια, έκαναν ελάχιστα για να ενισχύσουν αυτή την τάση.
Το μοναδικό μέτρο που ελήφθη προς αυτή την κατεύθυνση είναι η διάθεση κτημάτων αντί συμβολικού ενοικίου σε νέους αγρότες. Μόνο που και αυτό το πρόγραμμα αφορά μόλις μερικές εκατοντάδες δικαιούχους για όλη τη χώρα.
Αντιθέτως, η κεντρική εξουσία «βοηθάει» στα χρόνια της κρίσης την ενδιαφερόμενη για τη γεωργία ταλαίπωρη νεολαία των πόλεων με την κατάργηση σχολείων, μονάδων Υγείας και άλλων κρίσιμων υπηρεσιών, όπως υποκαταστήματα του ΙΚΑ σε χωριά και κωμοπόλεις, ενώ παράλληλα παρατηρείται
* παντελής απουσία καθοδήγησης για τα αγροτικά προϊόντα και τους κλάδους που έχουν προοπτικές κερδοφορίας,
* έλλειψη κινήτρων και ρευστότητας για νέες αγροτικές επενδύσεις,
* μη χάραξη στρατηγικής ανάπτυξης συσκευαστηρίων και άλλων υποδομών, που αποτελούν προϋπόθεση εξασφάλισης προστιθέμενης αξίας,
* έλλειψη κεντρικού σχεδιασμού για την προώθηση της ελληνικής παραγωγής στην Ελλάδα και στο εξωτερικό,
* αδυναμία πάταξης της γραφειοκρατίας.
Εν ολίγοις, οι κυβερνώντες όχι μόνο δεν συνέδραμαν, αλλά σε κάποιες περιπτώσεις εμπόδισαν τηδιεύρυνση του φαινομένου, του οποίου την έκταση σήμερα σπεύδουν να διαπιστώσουν με θαυμασμό!
Χωρίς κεντρική προπαρασκευή, οι χιλιάδες νέοι που θα οδηγηθούν στην περιφέρεια θα αναγκαστούν να παλεύουν αβοήθητοι, με ποικίλα προβλήματα. Κι αυτό είναι αρκετό να ανακόψει την ορμή και τον ενθουσιασμό τους για μια νέα, καλύτερη ζωή.
Δημήτρης Κυριακόπουλος
