Η πρόσφατη δημοσιοποίηση των συγκλονιστικών φωτογραφιών από τον πλειστηριασμό των 200 κομμουνιστών που οδηγήθηκαν στο εκτελεστικό απόσπασμα της Καισαριανής, δεν ανακίνησε μόνο την ιστορική μνήμη, αλλά επανέφερε με ορμή στο προσκήνιο το ανοιχτό τραύμα των γερμανικών οφειλών. Οι μορφές των ηρώων που βάδισαν αγέρωχοι προς τη θυσία αποτελούν την αδιάψευστη ηθική σφραγίδα πάνω στις απαράγραπτες αξιώσεις της πατρίδας μας.
Με αφορμή αυτά τα μοναδικά ντοκουμέντα, η «δημοκρατία» επικοινώνησε με δύο διακεκριμένους ειδικούς, τον Αριστομένη Συγγελάκη, Συγγραμματέα του Εθνικού Συμβουλίου των Οφειλών της Γερμανίας προς την Ελλάδα, και τον ιστορικό Δρ. Νικόλαο Παπαδάτο. Οι δύο αναλυτές αποδομούν τα νομικά τερτίπια του Βερολίνου περί «ετεροδικίας» και «λήξης» του ζητήματος, αναδεικνύοντας ταυτόχρονα την προκλητική αντίφαση: η Γερμανία να αρνείται την καταβολή των οφειλών της την ώρα που επενδύει σε κολοσσιαίους εξοπλισμούς, ξυπνώντας μνήμες από το σκοτεινό παρελθόν της Ευρώπης.
Αριστομένης Συγγελάκης: Η κατάρρευση του δόγματος της κρατικής ασυλίας
Πριν λίγα χρόνια, εν μέσω πανδημίας η τότε δημοτική αρχή Καισαριανής με επείγουσες διαδικασίες, εν κρυπτώ και χωρίς καν απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου, προχώρησε σε μία εξωφρενική ενέργεια: αιτήθηκε χρηματοδότηση, ευτελούς ύψους μάλιστα, από το Γερμανικό Ταμείο για το Μέλλον, για υλικά και εξοπλισμό καθαρισμού και συντήρησης του Θυσιαστηρίου της Λευτεριάς, του Σκοπευτηρίου της Καισαριανής. Ως Εθνικό Συμβούλιο είχαμε καταγγείλει το γεγονός αυτό ως προσπάθεια του Βερολίνου να ξεπλύνει με τα τριάκοντα αργύρια τη γερμανική ευθύνη για τα τερατώδη ναζιστικά εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας. Συγκεκριμένα είχα τότε δημοσίως τονίσει τα εξής: «Ποιος να το πίστευε ότι ο μαρτυρικός και ηρωικός Δήμος Καισαριανής θα γινόταν το “πλυντήριο” για να ξεπλύνει την ενοχή του το κράτος της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας για τα αποτρόπαια εγκλήματα της ναζιστικής Γερμανίας (λέτε να εξηγείται έτσι η προσφορά καθαριστικών;). Εγκλήματα για τα οποία η δημοκρατική Γερμανία δεν έχει αναλάβει εμπράκτως την ευθύνη και δεν έχει ειλικρινώς και εμπράκτως μεταμεληθεί!. Ντροπή για αυτούς που, είτε το κάνουν συνειδητά είτε όχι, διευκολύνουν τη σκανδαλώδη προσπάθεια της Γερμανίας να αποφύγει την εκπλήρωση των απαράγραπτων υποχρεώσεών της έναντι της Ελλάδας και να παραχαράξει την Ιστορία της Κατοχής και της Αντίστασης. Και ταυτόχρονα δεν σέβονται τον πιο εμβληματικό τόπο Αντίστασης, μαρτυρίου και θυσίας, το Σκοπευτήριο»!
Ευτυχώς, με την κινητοποίηση του λαού της Καισαριανής ο τότε δήμαρχος συνετρίβη στις εκλογές και η προσπάθεια του Βερολίνου να οικειοποιηθεί έναν από τους πιο εμβληματικούς χώρους της ιστορικής μνήμης της πατρίδας μας δεν τελεσφόρησε ενώ το πάθημα του συγκεκριμένου ανιστόρητου δημάρχου έγινε, ελπίζουμε, μάθημα για πολλούς συναδέλφους του.
Το πρόσφατο περιστατικό με τον πλειστηριασμό στο διαδίκτυο σπάνιων φωτογραφιών τεράστιας ιστορικής, ηθικής, επιστημονικής και πολιτικής αξίας (οι οποίες φαίνεται ότι είναι γνήσιες) μας έχει όλους συγκλονίσει. Για πρώτη φορά βλέπουμε μερικά από τα πρόσωπα των διακοσίων κομμουνιστών της Καισαριανής, των μαρτύρων και ηρώων μας, που με απόλυτη ηρεμία και αποφασιστικότητα, υπερηφάνεια και αξιοπρέπεια, προχωρούν ΑΓΕΡΩΧΟΙ ΚΑΙ ΕΥΘΥΤΕΝΕΙΣ προς το εκτελεστικό απόσπασμα. Ένα μοναδικό ντοκουμέντο της μεγαλειώδους Αντίστασης και της ανείπωτης θυσίας της Ελλάδας που πρωταγωνίστησε στη συντριβή του φασιστικού Άξονα!
Η συγκίνηση που δικαίως κατακλύζει αυτές τις μέρες τον ελληνικό λαό από τη φωτογραφική αναπαράσταση ενός από τα κορυφαία γεγονότα της Εθνικής μας Αντίστασης, εξόργισε φαίνεται κάποια φασιστικά σταγονίδια που προχώρησαν στο βανδαλισμό του Μνημείου. Πρόκειται για μια θλιβερή εξαίρεση ελάχιστων και ολίγιστων απέναντι στο ομόθυμο αίσθημα του ελληνικού λαού που είναι υπερήφανος για την Ιστορία του. Όπως και τότε, στην Κατοχή, που κάποια ιδιοτελή καθάρματα προσπαθούσαν να επωφεληθούν από το αίμα του λαού, αλλά δεν μπόρεσαν να αμαυρώσουν την καθολική Αντίσταση των Ελλήνων, έτσι και σήμερα οι αναθεωρητές της Ιστορίας, που επιχειρούν να αθωώσουν τη ναζιστική Γερμανία για τα τερατώδη εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας που διέπραξε στην Ελλάδα, δεν θα καταφέρουν να μας διχάσουν!
Παράλληλα, το περιστατικό αυτό επαναφέρει στο επίκεντρο της συζήτησης τα παρακάτω καίρια ερωτήματα:
· Έως πότε θα ανεχόμαστε η ιστορία και η πολιτιστική μας κληρονομιά να γίνονται αντικείμενο αθέμιτης συναλλαγής; Έως πότε θα βλέπουμε να πωλούνται στο διαδίκτυο πολύτιμες φωτογραφίες και ιστορικά έγγραφα της περιόδου της Κατοχής αλλά και πολιτισμικοί θησαυροί που άρπαξαν οι κατακτητές από την πατρίδα μας και αρνούνται πραξικοπηματικά να επιστρέψουν στο νόμιμο ιδιοκτήτη τους;
· Έως πότε θα ανεχόμαστε τις προσπάθειες του Βερολίνου να αναλάβει τη διαχείριση της ιστορικής μνήμης της πατρίδας και του λαού μας και να πλαστογραφήσει την Ιστορία μέσω της δράσης των περιβόητων γερμανικών ταμείων και ιδρυμάτων;
· Έως πότε θα μένει ουσιαστικά έξω από τα σχολεία μας η ένδοξη Ιστορία της Ελλάδας κατά το Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, τα στυγερά ναζιστικά εγκλήματα εις βάρος του λαού μας, η μεγαλειώδης Εθνική μας Αντίσταση αλλά και η ιστορία του κινήματος διεκδίκησης των γερμανικών οφειλών; Έως πότε θα είμαστε ανεκτικοί απέναντι σε χρηματοδοτούμενα από το Γερμανικό Υπουργείο Εξωτερικών προγράμματα αναθεώρησης της Ιστορίας και σε ιδιοτελείς «ιστορικούς» που επιχειρούν να παρεισφρήσουν στο εκπαιδευτικό μας σύστημα για να μολύνουν τις συνειδήσεις των παιδιών μας;
· Πότε θα αναλάβει, επιτέλους η Ελληνική Δημοκρατία, σοβαρά και οργανωμένα, τη διαχείριση, προστασία και ανάδειξη της ιστορικής μνήμης της πατρίδας μας, που δικαιούται να είναι υπερήφανη διότι πρωτοστάτησε στη συντριβή του ναζισμού-φασισμού; Πότε θα προχωρήσει η Πολιτεία στη δημιουργία Μουσείου Εθνικής Αντίστασης στην Αθήνα που θα ήταν δίκαιο να πάρει την ονομασία Μανώλης Γλέζος – Λάκης Σάντας προς τιμή των δύο κορυφαίων παρτιζάνων της Ευρώπης που με τη δράση τους στην περίοδο της Κατοχής αλλά και αργότερα, παρά τις ιδεολογικές και πολιτικές τους αναφορές, λειτούργησαν πάντα ενωτικά για τον λαό και το έθνος; Σε αντίθεση με όσους σήμερα επιμένουν να διχαζουν τους Έλληνες ρίχνοντας συνεχώς το δηλητήριο του Εμφυλίου με πρόσχημα την ιστορική μνήμη…
Το ιλιγγιώδες ύψος των οφειλών και ο κίνδυνος του νέου γερμανικού εξοπλισμού
Σε ό,τι αφορά στο ζήτημα των γερμανικών οφειλών: Επί δεκαετίες η Ο.Δ.Γ. μετέρχεται πολιτικά και νομικά τερτίπια προκειμένου να αποφύγει την εκπλήρωση των απαράγραπτων και στέρεα τεκμηριωμένων υποχρεώσεών της προς την Ελλάδα. Το πιο βασικό της, ίσως επιχείρημα είναι η επίκληση της ετεροδικίας, δηλαδή της αρχής της κρατικής ασυλίας, που προστατεύει τη Γερμανία από την καταβολή αποζημιώσεων για τα ναζιστικά εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας που διέπραξε το Γ’ Ράιχ. Η αρχή αυτή όμως, σύμφωνα με την ιστορική απόφαση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου 11/2000 αλλά και αποφάσεις άλλων Ανώτατων Δικαστηρίων σε πολλές χώρες, κάμπτεται, όταν πρόκειται για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας, σφαγές αμάχων, γενοκτονίες. Επιπλέον, η Γερμανία με την πρόσφατη αξίωσή της να δημευθούν τα περιουσιακά στοιχεία της Ρωσικής Ομοσπονδίας που βρίσκονται σε χώρες της Δύσης παραδέχεται ουσιαστικά ότι η απόλυτη εφαρμογή της αρχής της ετεροδικίας δεν ισχύει. Εκτός αν έχει την αξίωση να εφαρμόζεται μόνο υπέρ της Γερμανίας.
Για τη διεκδίκηση των γερμανικών οφειλών υπάρχει η ιστορική και σχεδόν ομόφωνη απόφαση της Ολομέλειας της Βουλής των Ελλήνων στις 17 Απριλίου 2019 η οποία πρέπει να εφαρμοστεί. Και η χώρα μας έχει πολλά πολιτικά και νομικά βέλη στη φαρέτρα της για να επιτύχει το σκοπό της. Αρκεί να υπάρχει πολιτική βούληση για σθεναρή, μεθοδική και αποφασιστική διεκδίκηση! Κάτι, που δεν βλέπουμε να υπάρχει, διαχρονικά, με ελάχιστες, αξιοσημείωτες εξαιρέσεις. Λυπούμαι που το λέω αλλά μετά τη ρηματική διακοίνωση του Ιουνίου του 2019 δεν υπήρξε καμία ουσιαστική ενέργεια διεκδίκησης από την κυβέρνηση παρά τις ευκαιρίες που δόθηκαν και τις πείσμονες προσπάθειες του Εθνικού Συμβουλίου και συνολικά του κινήματος διεκδίκησης!
Σε ό,τι αφορά στο ύψος των ελληνικών αξιώσεων
Σύμφωνα με την Έκθεση του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους οι επανορθώσεις και το κατοχικό δάνειο υπολογίζονται σε τιμές του 2014 σε 278 δις ευρώ ή 340,5 δις ευρώ, ανάλογα με την προσέγγιση που ακολουθείται. Το ποσό αυτό δεν περιλαμβάνει τις αποζημιώσεις των θυμάτων της ναζιστικής θηριωδίας ούτε φυσικά την αξία των κλαπέντων και λεηλατηθέντων από το Γ’ Ράιχ αρχαιολογικών και πολιτισμικών θησαυρών, για τους οποίους ζητάμε τον επαναπατρισμό τους.
Το ύψος των γερμανικών οφειλών είναι, όντως, μεγάλο. Ωστόσο αν υπάρχει καλή θέληση θα βρεθεί ο τρόπος για να αποδοθεί δικαιοσύνη. Αλλά, σε κάθε περίπτωση, η Γερμανία που αρνείται προκλητικά και παράνομα κάθε συζήτηση για τις απαράγραπτες οφειλές της προς την Ελλάδα δεν έχει τον παραμικρό δισταγμό να προχωρήσει σε κολοσσιαίους πολεμικούς εξοπλισμούς, πολλαπλάσιους οικονομικού ύψους από τις οφειλές της όρος την Ελλάδα. Εξοπλισμοί που είναι ικανοί να επιφέρουν τον όλεθρο στην Ευρώπη!
Η επικαιρότητα των γερμανικών οφειλών:
Η διεκδίκηση των γερμανικών οφειλών είναι μία πράξη πιο επίκαιρη και αναγκαία παρά ποτέ. Γιατί την περίοδο που διανύουμε, με τη γενοκτονία στη Γάζα, που δυστυχώς συνεχίζεται, με τον πόλεμο Ρωσίας – Ουκρανίας που έχει κοστίσει ήδη εκατοντάδες χιλιάδες νεκρούς στις δύο χώρες, με τις προσπάθειες αναθεωρητισμού και κουρελιάσματος του Διεθνούς Δικαίου να είναι σε εξέλιξη, ένα πράγμα αναδεικνύεται: όταν για τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας δεν αποδίδεται δικαιοσύνη, όταν δηλαδή δεν τιμωρούνται οι σφαγείς και δεν αποζημιώνονται τα θύματα, τα εγκλήματα αυτά τείνουν να επαναλαμβάνονται και να λαμβάνουν ακόμη μεγαλύτερες διαστάσεις. Συνεπώς, η απόδοση των γερμανικών οφειλών αποτελεί μία επιβεβλημένη πράξη απόδοσης δικαιοσύνης, υπεράσπισης της ιστορικής αλήθειας από τους επίδοξους πλαστογράφους της, θωράκισης της Δημοκρατίας απέναντι στη φασιστική απειλή και κατίσχυσης της Ειρήνης.
Δρ. Νικόλαος Παπαδάτος: Γιατί η Συμφωνία του Λονδίνου και το «2+4» δεν δεσμεύουν την Ελλάδα
Στο πλαίσιο της ελληνογερμανικής διαφοράς για τις πολεμικές αποζημιώσεις, μπορούν η δημοσιοποίηση νέων ιστορικών τεκμηρίων -όπως οι πρόσφατες φωτογραφίες από τις εκτελέσεις στην Καισαριανή- να επηρεάσουν ουσιαστικά τη νομική ή κυρίως την πολιτική επιχειρηματολογία της Ελλάδας;
Τα φωτογραφικά τεκμήρια και η αρχειακή έρευνα εντάσσονται σε συγκεκριμένες επιστημονικές προκείμενες και δεν ευδοκιμούν κατ’ αρχήν στον χώρο των κοινωνικών δικτύων, μολονότι η μέσω αυτών δημοσιοποίησή τους προκαλεί συχνά, δευτερογενώς, αναμφισβήτητο δημόσιο ενδιαφέρον και καθιστά, υπό προϋποθέσεις, τη γνώση προσιτή. Η ανάδειξη νέων πηγών παραμένει αναγκαία, διότι τα εγκλήματα στην Καισαριανή, την Κάνδανο, το Δίστομο και τα Καλάβρυτα, καθώς και οι μαζικές εκτελέσεις, φυλακίσεις και εκτοπίσεις, συνιστούν μόνον μία όψη της γερμανικής κατοχής. Παραλλήλως προς τη φυσική βία αναπτύχθηκε συστηματική οικονομική λεηλασία, οργανικό τμήμα της πολιτικής του Τρίτου Ράιχ στην Ελλάδα.
Σε υπηρεσιακή έκθεση του Ειδικού Πληρεξουσίου του Ράιχ για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, Χέρμαν Νόιμπαχερ — κύριου πολιτικού διαχειριστή της γερμανικής πολιτικής στην Ελλάδα, υπεράνω των κατοχικών κυβερνήσεων — σημειώνονται τα εξής:
«Ο πληθυσμός στα αστικά κέντρα λιμοκτονούσε. Το χειμώνα του 1941 και του 1942 αναρίθμητοι σκελετωμένοι άνθρωποι κατέρρεαν στην Αθήνα μέσα στο δρόμο και πέθαιναν επί τόπου. Η επιβολή ανώτατων τιμών συνοδευόμενη από βαριές ποινές, δηλαδή μια ρύθμιση της αγοράς κατά το πρότυπο της γερμανικής πολεμικής οικονομίας, είχε ως αποτέλεσμα τη σίγουρη εκκένωση της αγοράς τροφίμων μέχρι το τελευταίο λάχανο, ενώ οι τιμές στη μαύρη αγορά εκτινάχτηκαν στα οικονομικά ύψη». (Ειδική Αποστολή: Νοτιανατολική Ευρώπη 1940-1945. Κεφάλαιο IV. Ελλάδα-Η ειδική οικονομική δράση του 1942/1944: Herman Neubacher). Η νομική και πολιτική επιχειρηματολογία της Ελλάδας έναντι της γερμανικής άρνησης καταβολής αποζημιώσεων θεμελιώνεται, μεταξύ άλλων, στο ότι ο λιμός της Κατοχής δεν υπήρξε απλώς παρεπόμενο του πολέμου, αλλά προϊόν συνειδητής οικονομικής πολιτικής και τεκμηριώνεται από συγκεκριμένα γεγονότα, προς την αποσαφήνιση των οποίων δύνανται να συμβάλλουν ήδη γνωστά, αλλά και νεότερα τεκμήρια ιστορικών ερευνών.
Η κατοχική διοίκηση οργάνωσε την οικονομία κατά τρόπο ώστε να εξασφαλίζεται η χρηματοδότηση και ο ανεφοδιασμός του στρατού κατοχής, επιβάλλοντας νομισματικές και διοικητικές ρυθμίσεις που αποστέρησαν τον πληθυσμό από τα μέσα επιβίωσης και διέλυσαν την κανονική οικονομική ζωή. Κατά συνέπεια, η πείνα και η αποδιάρθρωση της αγοράς δεν αποτελούσαν απρόβλεπτες συνέπειες των συνθηκών πολέμου, αλλά εντάσσονταν σε ένα οργανωμένο σύστημα οικονομικής εκμετάλλευσης της Ελλάδος προς όφελος της πολεμικής μηχανής του Ράιχ.
Δεδομένου ότι η γερμανική πλευρά θεωρεί το ζήτημα των πολεμικών αποζημιώσεων λήξαν επικαλούμενη τη Συμφωνία του Λονδίνου (1953) και τη Συνθήκη ‘2+4’ (1990), ποια είναι τα νομικά και πολιτικοϊστορικά αντεπιχειρήματα της Ελλάδας; Μπορεί να υπάρξει ουσιαστική αποκατάσταση των ελληνογερμανικών σχέσεων χωρίς επίλυση του ζητήματος και, τελικά, η ελληνική διεκδίκηση αφορά μόνο το παρελθόν ή συνδέεται με τις αρχές πάνω στις οποίες θεμελιώνεται το μέλλον της Ευρώπης; Επιπλέον, με δεδομένο ότι η Πολωνία υπέβαλε τεκμηριωμένο κατάλογο απαιτήσεων προς τη Γερμανία, έχει προχωρήσει η Ελλάδα σε αντίστοιχη συστηματική και ολοκληρωμένη αποτίμηση και διεκδίκηση;
Τα ανωτέρω γερμανικά επιχειρήματα παραπέμπουν στην αρχαία ρήση του Θουκυδίδη: «Οὕτως ἀταλαίπωρος τοῖς πολλοῖς ἡ ζήτησις τῆς ἀληθείας, καὶ ἐπὶ τὰ ἕτοιμα μᾶλλον τρέπονται», δηλαδή ότι οι περισσότεροι αποφεύγουν τον μόχθο της αναζήτησης της αλήθειας και προτιμούν όσα βρίσκονται ήδη ενώπιον τους. Δυνάμει της παραγράφου 2 του άρθρου 5 της Συμφωνίας του Λονδίνου περί γερμανικών εξωτερικών χρεών (Λονδίνο, 27 Φεβρουαρίου 1953) προκύπτει ότι: «Η εξέταση αξιώσεων απορρεουσών εκ του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου, προβαλλομένων υπό κρατών ευρισκομένων σε εμπόλεμη κατάσταση με τη Γερμανία ή τελούντων υπό γερμανικήν κατοχή κατά τη διάρκειαν αυτού, καθώς και από υπηκόους των κρατών αυτών, κατά του Ράιχ και των οργάνων αυτού — περιλαμβανομένων των δαπανών κατοχής, των πιστώσεων αποκτηθεισών κατά την κατοχή μέσω λογαριασμών εκκαθαρίσεως και των απαιτήσεων κατά των Reichskreditkassen — τελεί εν αναστολή μέχρι της οριστικής διευθετήσεως του ζητήματος των επανορθώσεων».
Η Γερμανία ισχυρίζεται ότι μετά τη γερμανική ενοποίηση και την εφαρμογή της συνθήκης 2+4 δεν συντρέχει λόγος περαιτέρω συζητήσεως επί των θεμάτων αποζημιώσεων. Όμως, η Ελλάδα δεν υπέγραψε, ούτε κύρωσε την εν λόγω συνθήκη. Το γερμανικό επιχείρημα λοιπόν ότι η αναστολή καταβολής αποζημιώσεων του 1953 μετατράπηκε αυτομάτως σε απόσβεση το 1990, χωρίς τη συναίνεση του δικαιούχου αξιώσεων, δηλαδή της Ελλάδος είναι αβάσιμο. Επιπλέον, κατά το άρθρο 34 της Σύμβασης της Βιέννης για το Δίκαιο των Συνθηκών (pacta tertiis nec nocent nec prosunt), καμία συνθήκη δεν δημιουργεί υποχρεώσεις ούτε δικαιώματα για τρίτο κράτος χωρίς τη συναίνεσή του.
Συνεπώς, για την Ελλάδα, η Συνθήκη 2+4 δεν είναι erga omnes, και δεν μπορούσε να επιφέρει οριστική απόσβεση αξιώσεων κράτους που δεν συμμετείχε σε αυτήν, δηλαδή παράγει αποτελέσματα μόνο μεταξύ των συμβαλλομένων μερών, στην περίπτωση όπου όλοι οι όροι της συνθήκης γίνονται σεβαστοί από την ίδια τη Γερμανία, καθώς η ίδια δεσμεύτηκε ότι δεν δύναται να διεξάγει επιθετικές ενέργειες ή λοιπές πράξεις που μπορεί να διαταράξουν την ισορροπία δυνάμεων στην Ευρώπη.
Ειδικότερα, το άρθρο 2 της συνθήκης 2+4 στην οποία αναφέρεστε όριζε με σαφήνεια τα ακόλουθα: «Οι κυβερνήσεις της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας και της Γερμανικής Λαοκρατικής Δημοκρατίας επαναβεβαιώνουν τις δηλώσεις τους ότι από το γερμανικό έδαφος θα εκπορεύεται μόνο ειρήνη. Σύμφωνα με το Σύνταγμα της ενωμένης Γερμανίας, πράξεις που αποβλέπουν ή επιχειρούνται με σκοπό τη διατάραξη των ειρηνικών σχέσεων μεταξύ των εθνών, ιδίως η προετοιμασία επιθετικού πολέμου, είναι αντισυνταγματικές και τιμωρούνται ποινικά.
Οι κυβερνήσεις της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας και της Γερμανικής Λαοκρατικής Δημοκρατίας δηλώνουν ότι η ενωμένη Γερμανία δεν θα χρησιμοποιήσει κανένα από τα όπλα της παρά μόνο σύμφωνα με το Σύνταγμά της και τον Καταστατικό Χάρτη των Ηνωμένων Εθνών». Προ δύο ημερών στη Συνδιάσκεψη του Μονάχου ο καγκελάριος της Γερμανίας, μεταξύ άλλων, δήλωσε ότι: «Θα παρέχουμε περισσότερη ασφάλεια για τον Άνω Βορρά.
Τα πρώτα γερμανικά Eurofighter έχουν ήδη καταγραφεί και θα ακολουθήσουν κι άλλα. Την Bundeswehr — το έχω πει πολλές φορές και το επαναλαμβάνω εδώ — θα την καταστήσουμε όσο το δυνατόν ταχύτερα τον ισχυρότερο συμβατικό στρατό στην Ευρώπη. Έναν στρατό που θα αντέχει και θα στέκεται σταθερός όταν χρειάζεται … Κατά την προσωπική μου εκτίμηση, αυτός ο πόλεμος (Ρωσίας-Ουκρανίας) θα τελειώσει μόνο όταν η Ρωσία θα έχει τουλάχιστον οικονομικά — και πιθανόν στρατιωτικά — εξαντληθεί». Η Γερμανία επανεξοπλίζεται για να πάρει τη σκυτάλη, ή τουλάχιστον αυτό διαφαίνεται από τις ανωτέρω δηλώσεις, όταν η σύγκρουση θα έχει οδηγήσει σε δομική αποδυνάμωση ενός εκ των εμπλεκομένων μερών, δηλαδή τη Ρωσία.
Οι δηλώσεις αυτές εγείρουν ζήτημα ερμηνείας του άρθρου 2 της Συνθήκης 2+4, το οποίο θεσπίστηκε ώστε να αποκλείεται η χρήση γερμανικής ισχύος κατά τρόπο διαταράσσοντα την ευρωπαϊκή ισορροπία ασφάλειας. Μπορούν δε να εκληφθούν ως ενδείξεις στρατηγικής σκέψης, προς την οποία η ιστορική έρευνα έχει επισημάνει αναλογίες με την περίοδο του επανεξοπλισμού του Γ΄ Ράιχ. Ομιλώ για το Υπόμνημα Χόσμπαχ, το οποίο έλαβε χώρα στο Βερολίνο, την 5η Νοεμβρίου 1937, στην Καγκελαρία του Ράιχ.
Η αναλογία είναι νόμιμη υπό την έννοια ότι μπορούμε να την προσλάβουμε όχι ως απόλυτη ιστορική ταύτιση, αλλά ως επαναλαμβανόμενο πρότυπο συλλογισμού στη γερμανική γεωπολιτική. Εκεί αναφέρθηκαν τα εξής: «Η ανάπτυξη της παγκόσμιας οικονομίας που προκλήθηκε από τις οικονομικές επιπτώσεις του επανεξοπλισμού δεν μπορούσε σε καμία περίπτωση να αποτελέσει τη βάση μιας σταθερής οικονομίας μακροπρόθεσμα, η οποία παρεμποδιζόταν κυρίως από τις οικονομικές διαταραχές που προέρχονταν από τον μπολσεβικισμό. Τα κράτη των οποίων η ύπαρξη εξαρτιόταν από το εξωτερικό εμπόριο παρουσίαζαν έντονη στρατιωτική αδυναμία. Καθώς το δικό μας εξωτερικό εμπόριο διεξαγόταν μέσω θαλάσσιων οδών που κυριαρχούνταν από τη Μεγάλη Βρετανία, επρόκειτο περισσότερο για ζήτημα ασφάλειας των μεταφορών παρά για νομισματικό ζήτημα, γεγονός που αποκάλυψε, σε καιρό πολέμου, όλη την αδυναμία της διατροφικής μας κατάστασης. Η μόνη θεραπεία, που μπορούσε να μας φαίνεται ουτοπική, βρισκόταν στην απόκτηση μεγαλύτερου ζωτικού χώρου, αναζήτηση που υπήρξε πάντοτε στην απαρχή της συγκρότησης των κρατών και των μεταναστεύσεων των λαών».
Η λογική της οικονομικής εξάντλησης του αντιπάλου ως προϋπόθεση πολιτικής επικράτησης παραπέμπει σε κλασικά δόγματα γεωοικονομικής κυριαρχίας, όπου η στρατιωτική ισχύς λειτουργεί ως εγγύηση ανακατανομής πόρων, και τελικώς ιμπεριαλιστικής εξάπλωσης. Υπό αυτή την έννοια τα ανωτέρω καταγγελτικά σχόλια του κ. Μερτς δεν θα μπορούσαν να διαβαστούν ως μια προσπάθεια απόσπασης πόρων από άλλους, ως δυνάμει απόπειρα σφετερισμού ρωσικών γαιών, άλλως ως στρατηγική επιδίωξη αναδιαμόρφωσης της ισορροπίας ισχύος στον ευρασιατικό χώρο μέσω της εξάντλησης του αντιπάλου»;
Υπό το φως των ανωτέρω, συνάγεται ότι ο γερμανικός αναθεωρητισμός, ανακινεί εκ νέου το άλυτο ζήτημα των συνεπειών της κατοχικής γερμανικής πολιτικής στη μεταπολεμική Ευρώπη και φυσικά και στην έννομη τάξη της Ελλάδος, και κατά συνέπεια θέτει εν τοις πράγμασι επί τάπητος το ζήτημα της νομικής, πολιτικής, ιστορικής και οικονομικής αποκατάστασης της Ελλάδος: Πρόκειται για κομβικό ζήτημα που εγείρει αντικειμενικά εκ νέου το αίτημα της νομικής και οικονομικής απόδοσης δικαιοσύνης απέναντι στη χώρα μας, το οποίο δεν μπορεί να θεωρηθεί επ’ ουδενί ιστορικά λήξαν. Με άλλα λόγια, τα δίκαια της Ελλάδας και των θυμάτων της ναζιστικής κατοχής στην Ευρώπη επανέρχονται στο προσκήνιο υπό τις νέες γεωπολιτικές συνθήκες.
Όπως έχει επισημάνει ο πρώην Πρόεδρος της Δημοκρατίας Προκόπης Παυλόπουλος, οι ελληνικές αξιώσεις για το κατοχικό δάνειο και τις λοιπές αποζημιώσεις παραμένουν πάντοτε νομικώς ενεργές και δικαστικώς επιδιώξιμες. Τέλος, αξίζει να υπενθυμίσουμε ως προς τούτα ότι, στις 28.7.2016 κατατέθηκε και παρουσιάστηκε στην Ολομέλεια της Βουλής, η έκθεση της Διακομματικής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής για τη διεκδίκηση των γερμανικών οφειλών, η οποία τεκμηριώνει ότι οι ελληνικές αξιώσεις έναντι της Γερμανίας παραμένουν ενεργές και ανεξόφλητες.
