Η συμφωνία για δάνειο 90 δισεκατομμυρίων ευρώ προς την Ουκρανία, που επιτεύχθηκε μετά από 16 ώρες έντονων διαπραγματεύσεων στη Σύνοδο Κορυφής, αποκαλύπτει περισσότερο τις εσωτερικές αδυναμίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης παρά τη σαφή βούλησή της να στηρίξει τη χώρα που πλήττεται από τον πόλεμο, σχολιάζει το Politico.
Το αποτέλεσμα της μαραθώνιας συνόδου, που ολοκληρώθηκε τα ξημερώματα της Παρασκευής, συνιστά σημαντική ήττα για τον Γερμανό καγκελάριο Φρίντριχ Μερτς και την πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, οι οποίοι είχαν επενδύσει πολιτικά στη χρήση των παγωμένων ρωσικών κεφαλαίων για τη χρηματοδότηση της βοήθειας.
Αντί αυτής της λύσης, εγκρίθηκε ένα σχέδιο έκτακτης ανάγκης που βασίζεται στο κοινό χρέος της ΕΕ, πρωτοβουλία που προωθούσε εδώ και εβδομάδες ο Βέλγος πρωθυπουργός Μπαρτ ντε Βέβερ. Ωστόσο, τρεις χώρες – η Ουγγαρία, η Σλοβακία και η Τσεχία – έμειναν εκτός, δημιουργώντας, σύμφωνα με το Politico, νέα ρήγματα στην ενότητα της Ένωσης.
Μια λύση ανάγκης, όχι η ιδανική
Το δάνειο των 90 δισ. ευρώ παρέχει κρίσιμη στήριξη στην ουκρανική οικονομία, η οποία αντιμετωπίζει σοβαρό κίνδυνο ρευστότητας από την επόμενη άνοιξη, καθώς ο πόλεμος εισέρχεται στο τέταρτο έτος του. Ωστόσο, όπως επισημαίνει το Politico, η συμφωνία απέχει από το σχέδιο που είχαν προωθήσει η Γερμανία και η Επιτροπή. «Αν και όλοι μπορούν να παρουσιάσουν τη νίκη ως δική τους, δεν ήταν η λύση που επιθυμούσαν», αναφέρει χαρακτηριστικά η ιστοσελίδα.
Ο ρόλος του Βελγίου
Καθοριστική υπήρξε η στάση του Βελγίου, όπου βρίσκονται τα περισσότερα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία. Ο Μπαρτ ντε Βέβερ απέρριψε και πάλι τη χρήση τους, επικαλούμενος τον κίνδυνο νομικών προσφυγών και ενδεχόμενων αντιποίνων από τη Μόσχα. «Η πολιτική δεν είναι συναισθηματική υπόθεση και η λογική επικράτησε», δήλωσε, απαντώντας στις επικρίσεις ότι η ΕΕ θα μπορούσε να «τιμωρήσει τον Πούτιν παίρνοντας τα χρήματά του».
Η λύση του κοινού χρέους, αν και αμφιλεγόμενη στη Γερμανία και στις βόρειες χώρες που παραδοσιακά αντιτίθενται στην αμοιβαιοποίηση χρέους, επικράτησε τελικά λόγω της επείγουσας ανάγκης χρηματοδότησης της Ουκρανίας. «Αποδείχθηκε η πιο ρεαλιστική και πρακτική λύση», τόνισε ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν.
Το Plan B και τα ερωτήματα για τη δέσμευση της ΕΕ
Το Politico υπογραμμίζει ότι παραμένει ανοιχτό το βασικό ερώτημα: τι είναι πραγματικά διατεθειμένες να προσφέρουν οι 27 χώρες για τη στήριξη της Ουκρανίας; Σύμφωνα με την ανάλυση, η απάντηση φαίνεται να είναι «ιδανικά, τα χρήματα κάποιου άλλου». Στο κείμενο των συμπερασμάτων αφήνεται ανοιχτό το ενδεχόμενο τα παγωμένα ρωσικά περιουσιακά στοιχεία να χρησιμοποιηθούν στο μέλλον για την αποπληρωμή του δανείου, χωρίς όμως σαφή δέσμευση.
Παράλληλα, το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προβλέπει ότι η Ουκρανία θα αντιμετωπίσει χρηματοδοτικό κενό ύψους 72 δισ. ευρώ το επόμενο έτος, γεγονός που καθιστά τη συμφωνία αναγκαία αλλά ανεπαρκή.
Kουρασμένη και διχασμένη η Ευρώπη
Η ανάλυση καταλήγει σε ανησυχητικά συμπεράσματα: σε ορισμένες από τις μεγαλύτερες οικονομίες της ΕΕ, οι ψηφοφόροι δείχνουν να χάνουν το ενδιαφέρον τους για τη χρηματοδότηση της Ουκρανίας. Δημοσκόπηση του Politico σε πέντε δυτικές χώρες αποκαλύπτει ότι Γερμανοί και Γάλλοι είναι ακόμη πιο απρόθυμοι να συνεχίσουν τη στήριξη σε σχέση με τους Αμερικανούς.
Αντιμέτωποι με πολιτικό κόστος και εσωτερικές διαφωνίες, οι Ευρωπαίοι ηγέτες επέλεξαν, σύμφωνα με το Politico, «την ευκολότερη λύση». Και ακόμη και αυτή αποδείχθηκε εξαιρετικά δύσκολη.
