Σύμφωνα με το Παρίσι, το Βερολίνο και το Κίεβο, η Ρωσία θα σταματήσει τον πόλεμο όταν εξαντληθεί
Σήμερα Τρίτη και αύριο Τετάρτη διεξάγεται στη Γενεύη ένας νέος γύρος διαπραγματεύσεων μεταξύ Αμερικανών, Ρώσων και Ουκρανών για την κατάπαυση του πυρός στην Ουκρανία, με τους Ευρωπαίους να παραμένουν επιφυλακτικοί.
- Από την Μαρία Δεναξά
Παρά τη διατλαντική σχέση που έχει δεχτεί πλήγμα εδώ κι έναν χρόνο και κινδύνεψε να βγάλει το ουκρανικό ζήτημα από την ατζέντα της Διάσκεψης Ασφαλείας του Μονάχου, το τέλος της σύγκρουσης παραμένει στο επίκεντρο των ανησυχιών της Ε.Ε. Ο τετραετής πόλεμος παραμένει η κύρια δοκιμασία της ικανότητας της Ευρώπης να αυτοπροσδιοριστεί ως ανεξάρτητη δύναμη ή όχι.
Οι Γερμανοί, πλέον ξεκάθαρα στην πρώτη γραμμή του ευρωπαϊκού οικοδομήματος, εκτιμούν πως η ώρα της ειρήνης θα αργήσει να σημάνει. «Η Ρωσία δεν είναι έτοιμη να μιλήσει. Ο πόλεμος θα σταματήσει μόνο όταν εξαντληθεί. Πλησιάζουμε, αλλά δεν είμαστε ακόμα εκεί» υπογράμμισε στο Μόναχο ο Γερμανός καγκελάριος.
Το Βερολίνο εξετάζει καθημερινά την πιθανότητα επικοινωνίας με το Κρεμλίνο. Η Ευρωπαϊκή Ενωση παρακολουθεί στενά τις διαπραγματεύσεις που διεξάγονται μεταξύ Ρώσων και Αμερικανών, αλλά και μέσω άλλων καναλιών. Ακόμα κι όταν ο Βίκτορ Ορμπαν πήγε στη Μόσχα χωρίς ευρωπαϊκή εντολή. «Είδαμε το αποτέλεσμα. Οι ρωσικοί βομβαρδισμοί διπλασιάστηκαν τις εβδομάδες που ακολούθησαν» δήλωσε ο Φρίντριχ Μερτς. Για τον Μερτς δεν υπάρχει άλλη επιλογή από το να ασκηθεί πίεση ώστε η Ρωσία «να δεχτεί να διαπραγματευτεί» με τους Ευρωπαίους «ένα πραγματικό σχέδιο κατάπαυσης του πυρός».
Για να επιτευχθεί αυτός ο σκοπός, η Ευρώπη θέλει να αυξήσει την πίεση με ένα 20ό, με πιο εντατική δράση κατά του ρωσικού «σκιώδους στόλου» και να διατηρήσει τη στρατιωτική και οικονομική στήριξη της Ουκρανίας, για να αντισταθμιστεί η αμερικανική αποχώρηση. «Εξακολουθούμε να βρισκόμαστε σε λογική μείωσης του κινδύνου και άρνησης κλιμάκωσης με την αποστολή στρατευμάτων» εξήγησε από την πλευρά του κατά τη διάρκεια της διάσκεψης ο Εμανουέλ Μακρόν, του οποίου οι πρόσφατες προσπάθειες για επαναπροσέγγιση διαλόγου με τον Βλαντιμίρ Πούτιν αποδείχθηκαν μάταιες.
«Αλλά δεν βλέπω τη Ρωσία να σταματά τον πόλεμό της. Είναι έτοιμη να τον συνεχίσει. Εναπόκειται σε εμάς να σταθούμε στο ύψος των περιστάσεων και να είμαστε στο πλευρό των Ουκρανών» δήλωσε ο Γάλλος πρόεδρος. Οσον αφορά τις συζητήσεις στη Γενεύη, ένα πράγμα είναι σίγουρο για τον Γάλλο πρόεδρο: «Μπορούν να διαπραγματεύονται χωρίς εμάς, αλλά δεν θα υπάρξει ειρήνη χωρίς τους Ευρωπαίους. Δεν υπάρχει λύση στη σύγκρουση χωρίς να είμαστε εμείς εμπλεγμένοι. Εν τω μεταξύ, έχουμε ένα σημαντικό εργαλείο, τις κυρώσεις για να κάνουμε όλο και περισσότερο κακό. Ας είμαστε σαφείς: η Ρωσία δεν κερδίζει, αλλά εξασθενεί» τόνισε.
Εδώ και έναν χρόνο το Παρίσι εκτιμά ότι η «συμμαχία των προθύμων» που στηρίζει το Κίεβο έχει αποδείξει την αξία της. Για τον Μακρόν «οι Ευρωπαίοι πρέπει να αποφασίσουν την αρχιτεκτονική ασφάλειας της ηπείρου, και όχι οι ΗΠΑ και η Ρωσία». Οι Ευρωπαίοι καλούνται να καθορίσουν τους όρους της μεταπολεμικής περιόδου και της συνύπαρξης με τη Ρωσία. Διαβουλεύσεις βρίσκονται σε εξέλιξη με τη Γερμανία, το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Σουηδία και πολλές άλλες χώρες.
Ο Μαρκ Ρούμπιο
«Δεν ξέρουμε αν οι Ρώσοι είναι σοβαροί όταν μιλούν για το τέλος του πολέμου. Αλλά, όπως το δηλώνουν, συνεχίζουμε να δοκιμάζουμε, συνεχίζουμε να διαπραγματευόμαστε» δήλωσε από την πλευρά του ο Μάρκο Ρούμπιο, που ήταν παρόν στο Μόναχο. Ταυτόχρονα, οι Ηνωμένες Πολιτείες ασκούν πιέσεις για να στερέψουν οι πηγές των πετρελαϊκών εσόδων του Κρεμλίνου, όπως, για παράδειγμα, μέσω συμφωνίας με την Ινδία.
Ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών δεν παραλείπει να υπενθυμίσει ότι η Ευρώπη και ο ΟΗΕ απέτυχαν να αποτρέψουν τη σύγκρουση και εμφανίζονται ανίκανοι να την τερματίσουν. Τουλάχιστον ο Ντόναλντ Τραμπ επιχειρεί μια άλλη προσέγγιση, όπως λέει. Μια άποψη που αμφισβητείται από αρκετούς Αμερικανούς γερουσιαστές που συμμετείχαν στη διάσκεψη του Μονάχου, οι οποίοι καταγγέλλουν, αντίθετα, μια παραίτηση απέναντι στον Βλαντιμίρ Πούτιν.
Το Κογκρέσο αναμένεται σύντομα να αποφασίσει υπέρ μιας νέας στρατιωτικής βοήθειας στην Ουκρανία και νέων κυρώσεων κατά της Μόσχας. «Καλά νέα» σχολίασε κατά τη διάρκεια ενός πάνελ συζήτησης ο Ρεπουμπλικάνος γερουσιαστής Ρότζερ Γουίκερ. «Η αμερικανική κοινή γνώμη είναι όλο και περισσότερο υπέρ της στήριξης στην Ουκρανία».
Η στάση του Ντόναλντ Τραμπ προβληματίζει τον Ζελένσκι
Οπως σε κάθε διοργάνωση αυτού του ευρωπαϊκού ραντεβού, αφιερωμένου στη γεωπολιτική, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι ήταν ο ομιλητής που χειροκροτήθηκε περισσότερο. Σε αντίθεση με την παρέμβασή του στο Νταβός, που στόχευε να ταρακουνήσει τους Ευρωπαίους, ευχαρίστησε εκτενώς τους συμμάχους της Ουκρανίας και την Ουάσινγκτον για τις πρωτοβουλίες τους, χωρίς όμως να κρύψει τον σκεπτικισμό του για την προσέγγιση του Ντόναλντ Τραμπ, που τον πιέζει καθημερινά ώστε να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις της Μόσχας.
«Θα πάμε στη Γενεύη, αλλά δεν θέλουμε να χάσουμε την αξιοπρέπειά μας» εξήγησε ο Ουκρανός πρόεδρος. «Είμαστε έτοιμοι για συμβιβασμό, αλλά δεν βλέπουμε τίποτα τέτοιο από τη ρωσική πλευρά». Η Ουκρανία επιμένει να λάβει εγγυήσεις ασφαλείας από τις ΗΠΑ και την Ευρώπη. «Δεν θέλουμε μια νέα Βουδαπέστη, ένα νέο Μινσκ, μια νέα Γενεύη, ούτε ένα νέο Μόναχο» συνέχισε ο Ουκρανός πρόεδρος, αναφερόμενος σε προηγούμενες συμφωνίες ασφαλείας που δεν τηρήθηκαν από τη Μόσχα, όπως στη σύνοδο κορυφής Μπάιντεν – Πούτιν του 2021 και στη συμφωνία των Συμμάχων με τους ναζί το 1938. Μια διαρκής ειρήνη με την απουσία των Ευρωπαίων από τις διαπραγματεύσεις είναι αδιανόητη. Είναι «ένα λάθος» για τον Ζελένσκι.
Ενώ η Ουκρανία βρίσκεται σε άμυνα εδώ και τέσσερα χρόνια και στο έδαφός της προελαύνουν τα ρωσικά στρατεύματα, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι προβάλλει την ουκρανική ανθεκτικότητα. Εδωσε στοιχεία για τις ρωσικές απώλειες: 35.000 Ρώσοι στρατιώτες εξουδετερώθηκαν (νεκροί ή εκτός μάχης) τον Δεκέμβριο, 30.000 τον Ιανουάριο.
Σύμφωνα με τον Ουκρανό πρόεδρο, η Μόσχα πρέπει να στρατολογεί κάθε μήνα 40.000 νέους στρατιώτες.
«Χάνει 156 στρατιώτες για κάθε τετραγωνικό χιλιόμετρο που καταλαμβάνεται» τόνισε. Στο Νταβός είχε εκτιμήσει ότι με αυτόν τον ρυθμό θα χρειάζονταν ακόμα δύο χρόνια, με τίμημα 800.000 στρατιώτες, για να καταλάβει η Μόσχα ολόκληρο το Ντονμπάς. Η Ρωσία απαιτεί το Κίεβο να αποσυρθεί από την περιοχή του Ντονέτσκ για να συναφθεί συμφωνία. Την Κυριακή ο αρχηγός του ρωσικού γενικού επιτελείου στρατού Βαλέρι Γκεράσιμοφ δήλωσε ότι οι δυνάμεις του κατέλαβαν 12 χωριά τον Φεβρουάριο.
