Η ΤτΕ προειδοποιεί: χωρίς γενναίες παρεμβάσεις, η Ελλάδα κινδυνεύει με οικονομική ασφυξία λόγω υπογεννητικότητας και γήρανσης
Η νέα Έκθεση Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας της Τράπεζας της Ελλάδος ήρθε να ταράξει τα νερά. Παρά τις πρόσφατες εξαγγελίες της κυβέρνησης στη ΔΕΘ, η ΤτΕ προειδοποιεί πως τα μέτρα που περιλαμβάνονται στον Προϋπολογισμό του 2026 δεν αρκούν για να αντιμετωπίσουν το οξύ δημογραφικό πρόβλημα.
Σύμφωνα με τον διοικητή της Τράπεζας, Γιάννη Στουρνάρα, το δημογραφικό εξελίσσεται πλέον σε σοβαρό μακροπρόθεσμο ρίσκο για τη βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος και των δημόσιων οικονομικών. Η Ελλάδα «γερνάει» γρηγορότερα από όσο αντέχει η οικονομία της, ενώ οι γεννήσεις μειώνονται συνεχώς, δημιουργώντας εκρηκτικές ανισορροπίες σε απασχόληση, έσοδα και κοινωνική συνοχή.
«Ανάσα» τα μέτρα, αλλά όχι λύση
Τα φορολογικά μέτρα που ανακοίνωσε η κυβέρνηση – όπως η απαλλαγή φόρου για νέους έως 25 ετών με εισόδημα έως 20.000 ευρώ και η μείωση φορολογίας στα ενοίκια– κρίνονται μεν θετικά, όμως έχουν περιορισμένο αποτέλεσμα. Η ΤτΕ τονίζει ότι τέτοιου είδους παρεμβάσεις απλώς ανακουφίζουν πρόσκαιρα τα νοικοκυριά, χωρίς να αγγίζουν τη ρίζα του προβλήματος.
Όπως υπογραμμίζεται στην έκθεση, οι ρυθμίσεις που αφορούν την περιφέρεια μπορούν να δώσουν ώθηση στις τοπικές οικονομίες και να μειώσουν τις ανισότητες, αλλά ο δημογραφικός κατήφορος δεν ανακόπτεται με ημίμετρα.
Η προειδοποίηση Στουρνάρα
Ο διοικητής της ΤτΕ επισημαίνει ότι οι φορολογικές ελαφρύνσεις από μόνες τους δεν αρκούν. Χρειάζεται ένα συνεκτικό και φιλόδοξο σχέδιο πολιτικής που να ενθαρρύνει τις γεννήσεις και να στηρίζει πραγματικά τις νέες οικογένειες. Η Έκθεση προτείνει συγκεκριμένες δράσεις:
Περισσότερους και οικονομικά προσιτούς παιδικούς σταθμούς, με έμφαση στην ποιότητα των υπηρεσιών.
Ευέλικτα ωράρια εργασίας και στέγη για νέες οικογένειες, που σήμερα «πνίγονται» από τα ενοίκια.
Ενίσχυση της δημόσιας υγείας και παροχή στοχευμένων επιδομάτων, όπως βοήθεια για σπουδές παιδιών ή υποστήριξη νέων μητέρων.
Το μεγάλο στοίχημα: Επενδύσεις και σταθερότητα
Η Τράπεζα της Ελλάδος υπενθυμίζει πως η χώρα δεν μπορεί να στηρίξει ανάπτυξη χωρίς νέες παραγωγικές επενδύσεις. Για να συμβεί αυτό, απαιτείται σταθερό και φιλικό επιχειρηματικό περιβάλλον. Ζητείται:
Μείωση γραφειοκρατίας και ψηφιοποίηση του Δημοσίου,
Επιτάχυνση απονομής δικαιοσύνης,
Προστασία ιδιοκτησίας και κίνητρα για έρευνα και καινοτομία.
Χωρίς αυτά, καμία φορολογική ελάφρυνση δεν θα έχει ουσιαστικό αποτέλεσμα στην παραγωγικότητα ή στην απασχόληση.
Δημογραφική βόμβα στα θεμέλια της οικονομίας
Η Έκθεση της ΤτΕ καταλήγει με έναν σαφή τόνο προειδοποίησης: το δημογραφικό δεν είναι απλώς κοινωνικό πρόβλημα – είναι απειλή για τη μακροπρόθεσμη σταθερότητα της χώρας. Αν δεν υπάρξουν συνδυασμένες πολιτικές ενίσχυσης της οικογένειας και στήριξης της νέας γενιάς, η Ελλάδα θα βρεθεί σε δημοσιονομική και κοινωνική ασφυξία μέσα στα επόμενα χρόνια.
Η κυβέρνηση, αντί να διαμορφώσει ένα σχέδιο με όραμα, περιορίζεται σε επικοινωνιακά πυροτεχνήματα και πρόχειρα μέτρα, αφήνοντας μια ολόκληρη χώρα να γερνά χωρίς προοπτική.
