Τρόμος Μαξίμου και για τον αντι-Κοβέσι

Η Λάουρα Κοβέσι, η «Νέμεσις» των «γαλάζιων ακρίδων», έκανε πράξη το πιο θεσμικό ξεγύμνωμα της κυβέρνησης. Τον Οκτώβριο κατήγγειλε ανοιχτά και δημόσια ότι στην Ελλάδα σημειώθηκε η πιο ξεκάθαρη προσπάθεια εκφοβισμού της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας.

• Από τον Βασίλη Γαλούπη 

Δήλωσε καθαρά ότι ασκήθηκαν πιέσεις και τέθηκαν εμπόδια από την ελληνική κυβέρνηση, προκειμένου να αποτραπεί η σε βάθος διερεύνηση υποθέσεων που αφορούν τη διαχείριση ευρωπαϊκών πόρων. Βγήκε και «μαρτύρησε» παρεμβάσεις στο έργο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, προσπάθειες εκφοβισμού εισαγγελέων και μεθοδεύσεις συγκάλυψης οικονομικών σκανδάλων.

Η σύγκρουση ήταν μετωπική και κορυφώθηκε κατά την ολοκλήρωση της θητείας της. Επιτέλους, προς μεγάλη ανακούφιση της κυβέρνησης, η «Ρουμάνα», όπως την έλεγαν υποτιμητικά οι άνθρωποι του Μητσοτάκη, φεύγει. Οπότε, η Κοβέσι αποχωρεί και ο Ρίτερ έρχεται.

Στο Μαξίμου υπήρχαν μεγάλες προσδοκίες για χαλάρωση των ελέγχων στη μετά Κοβέσι εποχή. Η ελληνική κυβέρνηση, λένε στο παρασκήνιο, δεν ήθελε τον Ρίτερ ως επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Δεν τον είχε στηρίξει και είχε επιλέξει άλλους υποψηφίους. Δεν «της βγήκε», οπότε τώρα οι πληροφορίες θέλουν να έχουν κινητοποιηθεί υπηρεσιακοί αξιωματούχοι που καταβάλλουν συντονισμένες προσπάθειες να προσεγγίσουν τον Γερμανό δικαστικό.

Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία αποτελεί τον μεγαλύτερο θεσμικό «μπαμπούλα» στη φάμπρικα Μητσοτάκη. Σε αυτό, δηλαδή, το πολύ γκροτέσκο σύμπλεγμα πολιτικής και μπίζνας, κατασκευασμένο ειδικά για να πλουτίζει την κάστα που κρατάει τον πρωθυπουργό στην εξουσία και είναι ουσιαστικά η «γραμμή ζωής» της κυβέρνησης. Γι’ αυτό και η EPPO λοιδορείται συστηματικά, από υπουργούς μέχρι την επικοινωνιακή κουστωδία του Μαξίμου.

Επισήμως, ο Αντρές Ρίτερ ανέλαβε καθήκοντα από την 1η Νοεμβρίου. Δεν είναι ούτε ουδέτερος ούτε άμαθος στην πραγματικότητα της κυβερνητικής διαφθοράς. Υπήρξε ο μέχρι πρότινος αναπληρωτής της Κοβέσι. Συγκεκριμένα, τον Νοέμβριο του 2020 είχε διοριστεί αναπληρωτής Ευρωπαίος Γενικός Εισαγγελέας από το Σώμα της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας. Πράγμα που σημαίνει ότι τα τελευταία πέντε χρόνια, επί Κοβέσι, είχε ήδη έναν βασικό ρόλο στον καθορισμό της στρατηγικής και της λειτουργίας του θεσμού.

Δηλαδή, παρά την αλλαγή φρουράς στην EPPO, δεν πρόκειται η Εισαγγελία επί Ρίτερ ούτε να ρίξει τους ρυθμούς της ούτε να κάνει πίσω στις έρευνες που αφορούν τη διαχείριση των ευρωπαϊκών πόρων στην Ελλάδα, όπως π.χ. ο ΟΠΕΚΕΠΕ, το Ταμείο Ανάκαμψης κ.λπ.

Στο γραφείο του βρίσκονται ήδη οι εκκρεμότητες που παραλαμβάνει από την Κοβέσι:

1. Η επίσημη επιστολή-καταγγελία της EPPO προς την Κομισιόν για τις αλλαγές στον Ελληνικό Κώδικα Ποινικής Δικονομίας.
2. Οι ανοιχτές έρευνες για τις αγροτικές επιδοτήσεις.
3. Τα αιτήματα άρσης ασυλίας.

Αυτά για αρχή. Ο Ρίτερ αναλαμβάνει μία 7ετή θητεία και κανείς δεν γνωρίζει τι άλλα λαβράκια μπορεί να προκύψουν στη συνέχεια.

Η μόνη διαφορά μεταξύ Ρίτερ και Κοβέσι είναι ότι η απερχόμενη Ευρωπαία Εισαγγελέας κατέφευγε και σε σκληρή δημόσια ρητορική, κατανοητό όταν απέναντι βρίσκεται μια κυβέρνηση που επιχειρεί να σαμποτάρει τις έρευνες που αποκαλύπτουν τη διαφθορά της. Η Λάουρα Κοβέσι είχε ένα έντονα δημόσιο προφίλ κι έκανε συχνά δηλώσεις στα ΜΜΕ, ενώ ο Ρίτερ αναμένεται να είναι λιγότερο «επικοινωνιακός».

Αυτό είναι για το Μαξίμου η μοναδική ανακούφιση, μια που βρισκόμαστε πια σε εκτεταμένη προεκλογική περίοδο. Λογαριάζει ότι, με τον πιο χαμηλών τόνων Ρίτερ, θα γλιτώσει από τις δηλητηριώδεις δηλώσεις της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας να παίζουν στα κανάλια.

Κάτι τέτοιο, όμως, δεν σημαίνει ότι ο Ρίτερ θα είναι «ακίνδυνος», τουλάχιστον όσον αφορά τα σκάνδαλα της διακυβέρνησης Μητσοτάκη. Απλώς η πίεση για την ελληνική κυβέρνηση μετατοπίζεται από το επικοινωνιακό κομμάτι στο καθαρά νομικό. Οι προσφυγές της EPPO, συμπεριλαμβανομένης και αυτής στο Συμβούλιο της Επικρατείας για τη θητεία των Ελλήνων εντεταλμένων εισαγγελέων, όπως και οι επίσημες αναφορές προς την Κομισιόν θα συνεχιστούν με απόλυτη γερμανική μεθοδικότητα. 

Ο Γερμανός θεωρείται αυστηρός, τεχνοκράτης και ιδιαίτερα προσηλωμένος στην τήρηση της νομιμότητας σε θέματα που αφορούν τη διαχείριση των κοινοτικών κονδυλίων. Εχει χτίσει ένα πολύ «βαρύ» βιογραφικό στο οικονομικό έγκλημα, με τεράστια εμπειρία.

Τον Δεκέμβριο, πριν από τη μυστική ψηφοφορία των ευρωβουλευτών της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών και Δικαιοσύνης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για το ποιον θέλουν να είναι ο επόμενος επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, ο Αντρές Ρίτερ δήλωσε ενώπιόν τους ότι οι προτεραιότητές του για τα μελλοντικά βήματα της EPPO θα είναι να αντιμετωπίσει:

1. Τις προκλήσεις που προκύπτουν από τις εξελισσόμενες μεθόδους των ομάδων οργανωμένου εγκλήματος που εμπλέκονται σε απάτες στην Ε.Ε. 
2. Τις νομικές προκλήσεις που προκύπτουν από τη -συχνά όχι απρόσκοπτη- αλληλεπίδραση μεταξύ των εθνικών και των ευρωπαϊκών νομικών πλαισίων.
3. Προκλήσεις πόρων και παραγόντων που συνδέονται ιδιαίτερα και με τις συνθήκες εργασίας στα διάφορα εθνικά δικαστικά συστήματα.

Με απλά λόγια, φωτογράφισε την περίπτωση της Ελλάδας με τη φάμπρικα από πολιτικούς, κομματικούς παρατρεχάμενους και κυβερνητικά ευνοούμενους ιδιώτες με ειδίκευση στο άρμεγμα των κονδυλίων που εισρέουν στη χώρα.

Προς το παρόν, στην προεκλογική περίοδο που ήδη έχει ανοίξει, η κυβέρνηση φοβάται περισσότερο τυχόν «απρόοπτα» από το ελληνικό κλιμάκιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, παρά σύσσωμη την αντιπολίτευση. Οι φάκελοι για κατασπατάληση ευρωπαϊκών κονδυλίων βρίσκονται ήδη στο γραφείο του Ρίτερ και, αν τυχόν προκύψει μια νέα απάτη τύπου ΟΠΕΚΕΠΕ ή ένα οποιοδήποτε νέο σκάνδαλο διαφθοράς με σφραγίδα EPPO, ο Γερμανός μπορεί να τινάξει όλο το προσεκτικά σχεδιασμένο προεκλογικό θέατρο – αφήγημα στον αέρα.

Αντρές Ρίτερ – Νέος επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO)

Γεννήθηκε στο Σαντιάγο της Χιλής το 1964. Σπούδασε Νομικά στο Πανεπιστήμιο της Βόννης. Το 1993 ολοκλήρωσε με άριστα μεταπτυχιακές σπουδές στο Europa-Institut του Πανεπιστημίου του Ζάαρμπρικεν. Το 1995 έγινε εισαγγελέας και υπηρέτησε σε διάφορες Εισαγγελίες της Γερμανίας πριν γίνει αναπληρωτής γενικός εισαγγελέας στο Ομοσπονδιακό Κρατίδιο του Μεκλεμβούργου-Δυτικής Πομερανίας το 2008. Μεταξύ 2013 και 2020 υπήρξε ο γενικός εισαγγελέας στην εξειδικευμένη Εισαγγελία για το Οικονομικό Εγκλημα και το Κυβερνοέγκλημα στο Ρόστοκ. Μιλάει γερμανικά, ισπανικά, αγγλικά και γαλλικά. Σε μυστική ψηφοφορία τον Δεκέμβριο ήρθε πρώτος με μεγάλη διαφορά στον κατάλογο υποψηφίων για την ηγεσία της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO). Η επίσημη ανάληψη των καθηκόντων του και η έναρξη της επταετούς θητείας του ως Ευρωπαίου Γενικού Εισαγγελέα τέθηκε σε ισχύ από την 1η Νοεμβρίου 2026.