Το Υπουργείο Πολιτισμού, σε συνεργασία με την Περιφέρεια Ηπείρου και τον Δήμο Αρταίων, προχωρά στην αποκατάσταση του ιστορικού ναού της Παναγίας Παρηγορήτισσας στην Άρτα.
Η παρέμβαση ξεκινά μετά την ολοκλήρωση των απαραίτητων μελετών (αρχιτεκτονικής, στατικής και ηλεκτρομηχανολογικής) και τη θετική γνωμοδότηση του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου. Το έργο θα υλοποιηθεί από τις Διευθύνσεις Αναστήλωσης Βυζαντινών και Μεταβυζαντινών Μνημείων και Συντήρησης Αρχαίων και Νεώτερων Μνημείων του ΥΠΠΟ και θα ενταχθεί στο πρόγραμμα Βιώσιμης Αστικής Ανάπτυξης του Δήμου, με χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ 2021–2027 (Περιφερειακό Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ήπειρος»).
Στο πλαίσιο των μελετών προβλέπεται πλήρης σχεδιασμός εξωτερικού και εσωτερικού φωτισμού του μνημείου, με στόχο τη λειτουργικότητα, την ασφάλεια και την ανάδειξη. Ο φωτισμός θα είναι ήπιος, γενικός και κατανυκτικός, εστιάζοντας σε πέντε κεντρικά σημεία τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό του ναού. Επιπλέον, περιλαμβάνεται πλήρης ηλεκτρομηχανολογική μελέτη, εναρμονισμένη με το φωτισμό και με προβλεπόμενο αυτόματο σύστημα πυρανίχνευσης. Σχεδιάζεται επίσης η διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου, μετά από ανασκαφική διερεύνηση για την αποκάλυψη του παλαιότερου μεταβυζαντινού ναού, με στόχο την προβολή και των δύο σημαντικών τμημάτων του μνημείου.
Ο ναός της Παρηγορήτισσας, αφιερωμένος στον Ευαγγελισμό της Θεοτόκου, χτίστηκε στα τέλη του 13ου αιώνα στη θέση παλαιότερου ναού, από τον δεσπότη της Ηπείρου Νικηφόρο Α’ Κομνηνό Δούκα, τη σύζυγό του Άννα Παλαιολογίνα και τον γιο τους Θωμά, όπως μαρτυρεί η κτητορική επιγραφή πάνω από την κεντρική είσοδο. Στο ισόγειο παρουσιάζει διάταξη παρόμοια με αυτή των οκταγωνικών ναών, ενώ στον όροφο ακολουθείται ο τύπος του σταυροειδούς εγγεγραμμένου ναού. Ο κυρίως ναός είναι τετράγωνος, χωρίς εσωτερικά στηρίγματα, με πρωτότυπο σύστημα στήριξης του τρούλου σε οκτώ παραστάδες, πάνω στις οποίες πατάνε κίονες σε τρεις επάλληλες σειρές.
Στη βάση του τρούλου, στα μεγάλα τόξα των καμαρών, υπήρχε γλυπτή διακόσμηση, από την οποία σήμερα διατηρούνται μόνο τα σύμπλεγματα της Γέννησης και του Αμνού, πλαισιωμένα από Ευαγγελιστές και Προφήτες. Τα θέματα και η τεχνική των γλυπτών φανερώνουν δυτικές επιδράσεις.
Οι τοιχογραφίες του ναού ανήκουν σε διαφορετικές εποχές: οι τοιχογραφίες του Ιερού, έργο του μοναχού Αναναία (1558), οι τοιχογραφίες του κυρίως ναού (πιθανόν τέλη 17ου–αρχές 18ου αιώνα) και οι νεότερες του νάρθηκα. Εξωτερικά, στην ανατολική πλευρά του ναού, διακρίνονται πέντε αψίδες, ενώ οι τοίχοι έχουν πλούσιο κεραμοπλαστικό διάκοσμο με μαίανδρους, σταυρούς, ρόμβους και άλλα στοιχεία.
