Η πρωτοβουλία εντάσσεται στο ευρύτερο αναπτυξιακό πρότυπο βιωσίμου αξιοποιήσεως του θαλασσίου πολιτιστικού αποθέματος της πατρίδος μας
Ιδρύονται δύο νέοι επισκέψιμοι ενάλιοι αρχαιολογικοί χώροι, στο βόρειο Αιγαίο, στις θέσεις Ακρα Φυγού – Ασπρος Κάβος των Φούρνων και Βαθύλακας της Θύμαινας, στο νησιωτικό σύμπλεγμα των Φούρνων Κορσεών, στο βόρειο Αιγαίο, ενώ προετοιμάζεται ο προβλεπόμενος κανονισμός.
Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη δήλωσε σχετικώς ότι «το υπουργείο Πολιτισμού έχει θέσει στις προτεραιότητές του την προστασία, την ανάδειξη και την αξιοποίηση της ενάλιας πολιτιστικής κληρονομιάς της πατρίδας μας, η οποία είναι ιδιαίτερα πλούσια σε αριθμό αρχαιολογικών χώρων και ναυαγίων και ιδιαίτερα πολύμορφη. Η οριοθέτηση και η ίδρυση δύο επισκέψιμων ενάλιων αρχαιολογικών χώρων στη θαλάσσια περιοχή των Φούρνων Κορσεών, κοντά στην Ικαρία, αποτελεί ένα σημαντικό βήμα στην προστασία και την οργανωμένη πρόσβαση του κοινού στην υποβρύχια πολιτιστική κληρονομιά του βορείου Αιγαίου».
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στο ευρύτερο αναπτυξιακό πρότυπο βιωσίμου αξιοποιήσεως του θαλασσίου πολιτιστικού αποθέματος της πατρίδος μας, το οποίο συνδυάζει την επιστημονική έρευνα και την ποιοτική ανάπτυξη του καταδυτικού τουρισμού. Η συστηματική έρευνα της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων έχει φέρει στο φως δεκάδες ναυάγια, τα οποία χρονολογούνται από τον 6ο αιώνα π.Χ. έως τους νεότερους χρόνους, τεκμηριώνοντας τη διαχρονική ναυσιπλοϊκή και εμπορική σημασία της περιοχής στο Αιγαίο. Ιδιαιτέρως, στην Ακρα Φυγού κατεγράφη ένα άκρως σημαντικό και πολυεπίπεδο αρχαιολογικό σύνολο, με ναυάγια που αποτυπώνουν εμπορικά δίκτυα τα οποία εκτείνονται από το Αιγαίο έως τη Μαύρη Θάλασσα, ενώ η περιοχή του Βαθύλακα συμπληρώνει την εικόνα, αναδεικνύουσα τη συνεχή ναυτιλιακή δραστηριότητα από την ελληνιστική έως και τη ρωμαϊκή περίοδο.
Τέσσερις διαδρομές
Η συστηματική ενάλια έρευνα στην περιοχή εκκίνησε το 2014 και στόχος ήταν ο εντοπισμός, η καταγραφή και η τεκμηρίωσις αρχαίων, μεσαιωνικών και νεότερων ναυαγίων σε μία έως τότε ελάχιστα ερευνηθείσα περιοχή του Αιγαίου. Τεκμηριώθησαν συνολικώς 62 ναυάγια, χρονολογούμενα από τον 6ο αιώνα π.Χ. έως την περίοδο του Μεσοπολέμου (1920-1930), αναδεικνύοντας τη διαχρονική ναυσιπλοϊκή σημασία της περιοχής.
Στον πρώτο χώρο εντοπίζονται αρχαία ναυάγια διαφορετικών περιόδων, καθώς και σποραδικά ευρήματα από τη Μαύρη Θάλασσα και ιδίως από την Κριμαία, τη Σινώπη και την Ηράκλεια του Πόντου. Ο δεύτερος χώρος αφορά την περιοχή εντός του όρμου Βαθύλακα, στη Θύμαινα, όπου έχουν εντοπιστεί και τεκμηριωθεί τρία αρχαία ναυάγια. Η ευρυτέρα περιοχή ήταν κατάσπαρτη από απορρίψεις κεραμικής, αρχαίες και μεσαιωνικές άγκυρες και μεμονωμένα ευρήματα, γεγονός που καταδεικνύει τη σημασία της περιοχής για τη ναυσιπλοΐα από την ελληνιστική έως τη ρωμαϊκή περίοδο.
Προβλέπεται η δημιουργία τεσσάρων καταδυτικών διαδρομών με μέγιστα βάθη από -32μ. έως -70μ., καθώς και η τοποθέτησις φωτοσημαντήρων και αγκυροβολίων. Σε εκεί ναυάγιο της περιοχής υπάρχει φορτίο αμφορέων, που προέρχονται από εργαστήρια στην περιοχή της Καταλονίας, της νοτίου Ισπανίας και της νοτίου Πορτογαλίας, που καταδεικνύουν τα εκτεταμένα εμπορικά δίκτυα της υστέρας ρωμαϊκής περιόδου.
