Για πολλούς χρήστες, η χρήση του κινητού μέσα σε αυτοκίνητο, λεωφορείο ή τρένο συνοδεύεται από ζαλάδα και ναυτία. Ωστόσο, τα iPhone διαθέτουν μια λιγότερο γνωστή δυνατότητα, η οποία έχει σχεδιαστεί για να περιορίζει τα συμπτώματα της ναυτίας που προκαλείται από την κίνηση του οχήματος.
Η λειτουργία ονομάζεται Vehicle Motion Cues και βασίζεται στην εμφάνιση μικρών κινούμενων κουκκίδων στα άκρα της οθόνης. Οι ενδείξεις αυτές κινούνται σε συγχρονισμό με τις κινήσεις του οχήματος, αξιοποιώντας τα δεδομένα του επιταχυνσιόμετρου της συσκευής, ώστε να παρέχουν στον εγκέφαλο επιπλέον οπτικές πληροφορίες για την κατεύθυνση και την ένταση της κίνησης.
Παρότι οι εμπειρίες των χρηστών διαφέρουν, αρκετοί υποστηρίζουν ότι η συγκεκριμένη λειτουργία βελτιώνει αισθητά την εμπειρία των μετακινήσεων. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση χρήστη από τη Νέα Υόρκη, ο οποίος αποκάλυψε ότι διατηρεί το Vehicle Motion Cues ενεργό όλο το εικοσιτετράωρο, ακόμη και όταν δεν βρίσκεται σε κάποιο μέσο μεταφοράς.
Γιατί εμφανίζεται η ναυτία στις μετακινήσεις
Η επιστημονική κοινότητα δεν έχει καταλήξει οριστικά στον ακριβή μηχανισμό που προκαλεί τη ναυτία λόγω κίνησης.
Η επικρατέστερη εξήγηση είναι η λεγόμενη «θεωρία της αισθητηριακής σύγκρουσης». Σύμφωνα με αυτή, το εσωτερικό αυτί αντιλαμβάνεται ότι το σώμα βρίσκεται σε κίνηση, ενώ τα μάτια, όταν είναι προσηλωμένα σε μια οθόνη ή άλλο σταθερό αντικείμενο, μεταφέρουν στον εγκέφαλο την εικόνα ενός ακίνητου περιβάλλοντος. Η ασυμφωνία αυτή προκαλεί αποπροσανατολισμό, οδηγώντας σε ζάλη και ναυτία.
Διαφορετική προσέγγιση παρουσιάζει ο καθηγητής Tom Stoffregen, ομότιμος καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Μινεσότα. Όπως υποστηρίζει, το πρόβλημα σχετίζεται κυρίως με τον τρόπο που ο οργανισμός προβλέπει και διατηρεί τη στάση και την ισορροπία του. Όταν αυτός ο μηχανισμός δεν λειτουργεί σωστά, εκδηλώνονται τα δυσάρεστα συμπτώματα.
Από την πλευρά της, η Kristen Steenerson, κλινική αναπληρώτρια καθηγήτρια στο Πανεπιστήμιο Στάνφορντ, επισημαίνει ότι τα αντικρουόμενα σήματα που λαμβάνει ο εγκέφαλος για την κίνηση προκαλούν αποπροσανατολισμό, ζάλη και τελικά ναυτία.
Η ίδια εκτιμά ότι η αντίδραση αυτή πιθανόν αποτελεί έναν εξελικτικό μηχανισμό προστασίας, καθώς ο εγκέφαλος μπορεί να εκλαμβάνει την ασυνήθιστη αυτή αισθητηριακή σύγχυση ως ένδειξη δηλητηρίασης, ενεργοποιώντας το αντανακλαστικό του εμετού.
Πώς λειτουργούν οι κινούμενες κουκκίδες
Το Vehicle Motion Cues επιχειρεί να συγχρονίσει τις πληροφορίες που δέχεται ο εγκέφαλος από τα μάτια και το εσωτερικό αυτί. Οι κινούμενες κουκκίδες ακολουθούν την πραγματική κίνηση του οχήματος, προσφέροντας πρόσθετα οπτικά ερεθίσματα που βοηθούν στη μείωση της αισθητηριακής σύγκρουσης.
Η προσέγγιση αυτή δεν αποτελεί καινοτομία. Αντίστοιχη φιλοσοφία ακολουθούν ειδικά γυαλιά κατά της ναυτίας, τα οποία περιέχουν υγρό που μετακινείται ανάλογα με τις επιταχύνσεις του οχήματος. Μελέτες έχουν δείξει ότι μπορούν επίσης να περιορίσουν τα συμπτώματα σε αρκετούς χρήστες.
Η Steenerson, η οποία αντιμετωπίζει και η ίδια πρόβλημα ναυτίας κατά τις μετακινήσεις, χρησιμοποιεί τη λειτουργία και αναφέρει ότι τη διευκολύνει σημαντικά, σημειώνοντας πως οι περισσότεροι θεωρούν αρχικά ότι η οθόνη του κινητού της παρουσιάζει κάποια βλάβη.
Πώς ενεργοποιείται
Η δυνατότητα είναι διαθέσιμη στα iPhone μέσω της διαδρομής: Ρυθμίσεις → Προσβασιμότητα → Κίνηση → Vehicle Motion Cues
Οι χρήστες μπορούν να επιλέξουν είτε τη μόνιμη ενεργοποίησή της είτε την αυτόματη λειτουργία της, όταν η συσκευή ανιχνεύει ότι βρίσκεται σε κινούμενο όχημα. Παράλληλα, παρέχεται η δυνατότητα προσαρμογής τόσο του μεγέθους όσο και του χρώματος των κινούμενων κουκκίδων.
Παρόμοιες εφαρμογές είναι ήδη διαθέσιμες και για συσκευές Android, ενώ πληροφορίες αναφέρουν ότι αντίστοιχη λειτουργία ενδέχεται να προστεθεί και σε μελλοντικά μοντέλα Pixel της Google.
Όπως συμβαίνει με κάθε μέθοδο αντιμετώπισης της ναυτίας, έτσι και το Vehicle Motion Cues δεν αποδίδει το ίδιο σε όλους τους χρήστες. Κάποιοι δεν διαπιστώνουν αξιοσημείωτη διαφορά, ενώ άλλοι υποστηρίζουν ότι έχει μεταμορφώσει την εμπειρία των μετακινήσεών τους.
Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η λειτουργία φαίνεται να είναι πιο αποτελεσματική σε όσους αισθάνονται ναυτία όταν χρησιμοποιούν το κινητό τους κατά τη διάρκεια της διαδρομής.
Παρά την τεχνολογική λύση που προσφέρει η Apple, η πιο απλή συμβουλή εξακολουθεί να παραμένει η ίδια: η απομάκρυνση του βλέμματος από την οθόνη και η παρακολούθηση του περιβάλλοντος εξακολουθούν να αποτελούν έναν από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους περιορισμού της ναυτίας στις μετακινήσεις.
