Πόσο πιθανό είναι να κλείσουν τα ATM στην Ελλάδα

Η φερόμενη τουριστική οδηγία της Βρετανίας που δημοσιεύθηκε σε βρετανικά μέσα και απευθυνόταν σε όσους ταξιδέψουν στην Ελλάδα να έχουν μαζί τους μετρητά για να καλύψουν τυχόν έκτακτες ανάγκες έχει δύο αναγνώσεις και ένα διττό συμπέρασμα: Η μία αφορά στον κίνδυνο να «στερέψουν» από ρευστό οι ελληνικές τράπεζες αν η Αθήνα δεν καταλήξει σύντομα με τους εταίρους της σε μια αμοιβαία συμφωνία. Από την άλλη, οι ταξιδιωτικοί πράκτορες πάντα συστήνουν στους ταξιδιώτες να έχουν μαζί τους μετρητά και να μην βασίζονται στις πιστωτικές ή χρεωστικές τους κάρτες σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.

Είναι λοιπόν σημαντικό να εξεταστεί με ψυχραιμία και επιχειρήματα το κατά πόσον είναι πιθανή μία τέτοια εξέλιξη που αν επιβεβαιωθεί θα σκάσει σαν «βόμβα» στα θεμέλια της ελληνικής οικονομίας. Θέση σε αυτό το ζήτημα παίρνει ο αρθρογράφος του Forbes ο οποίος καθησυχάζει και εξηγεί γιατί είναι πολύ μακρινό γεγονός το να μην έχουν χρήματα τα ATM των ελληνικών τραπεζών. 

Σύμφωνα με τον Tim Worstall, αρθρογράφο, οικονομολόγο και συγγραφέα, ένα τέτοιο ακραίο γεγονός υπάρχει πάντα ως πιθανότητα, πιθανότητα όμως μακρινή. Όπως επισημαίνει ο ίδιος, «πρέπει να γίνει κατανοητό ότι υπάρχει πολύς δρόμος μπροστά μας μέχρι να γίνει πιθανή μια τέτοια εξέλιξη». Και συμπληρώνει: «Να κλείσουν, δηλαδή, τα ΑΤΜ των τραπεζών αφού δεν θα έχουν χρήματα να δώσουν στους καταθέτες».

«Στο βάθος υπάρχει μια πραγματική ανησυχία. Η Ελλάδα έχει ένα μεγάλο χρέος που αγωνίζεται να αποπληρώσει. Υπάρχουν διάφοροι τρόποι με τους οποίους μπορεί να εξυπηρετηθεί αυτό το χρέος και είναι αυτό ακριβώς που συζητείται αυτές τις ημέρες στις συναντήσεις μεταξύ Ευρωπαίων και Ελλάδας. Ο ΣΥΡΙΖΑ θέλει να διαγραφεί το χρέος και να τρέξει ένα μικρό πρωτογενές πλεόνασμα. Οι δανειστές ενδέχεται να δεχθούν αλλαγή των όρων, αλλά σε καμία περίπτωση διαγραφή του χρέους ή μικρότερο πρωτογενές πλεόνασμα. Στο βάθος, υπάρχει η πιθανότητα χρεοκοπίας», αναφέρει, μεταξύ άλλων. 

Και συνεχίζει: «Αν συμβεί κάτι τέτοιο, θα έχει άμεσες συνέπειες στις τράπεζες, που αυτή τη στιγμή παραμένουν ζωντανές μέσω του Έκτακτου Μηχανισμού Ρευστότητας (ELA) της ΕΚΤ. Αν δεν λάβουν χρήματα από τη Φρανκφούρτη, τότε δεν θα έχουν και χρήματα για να γεμίσουν τα ΑΤΜ. Η ελληνική κυβέρνηση δεν μπορεί να τυπώσει χρήμα. Έτσι, αν η Ελλάδα χρεοκοπήσει θα συνεχίσει η ΕΚΤ να δανείζει χρήματα στις ελληνικές τράπεζες;»

Ο Worstall επανέρχεται στους κανόνες της ΕΚΤ για να δώσει απάντηση στο ερώτημα που ο ίδιος θέτει: «Επισήμως, το “Ε” του ELA σημαίνει «έκτακτη ανάγκη». Άρα χρησιμοποιείται για να καλύψει ζητήματα ρευστότητας και όχι φερεγγυότητας. Έτσι, σε περίπτωση αδυναμίας πληρωμής, οι ελληνικές τράπεζες θα βρίσκονται σε κατάσταση πτώχευσης. Σύμφωνα με μία ανάγνωση των κανόνων, η ΕΚΤ θα πρέπει να κόψει τη χρηματοδότηση προς τις τράπεζες σε εκείνο το σημείο. Όμως, μια άλλη ανάγνωση λέει ότι η ΕΚΤ μπορεί να κάνει λίγο πολύ ό, τι θέλει και αν το επιθυμεί να ξεπεράσει το γράμμα των κανονισμών».