Στην προϊστορική Ελλάδα, εκτός από κρασί, έπιναν… και μπίρα, την οποία μάλιστα έφτιαχναν μόνοι τους οι αρχαίοι Ελληνες;Στο ερώτημα αυτό απαντά η αναπληρώτρια καθηγήτρια του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του ΑΠΘ Σουλτάνα-Μαρία Βαλαμώτη, η οποία έχει τέτοιες ενδείξεις. Οπως δηλώνει η ίδια στη «δημοκρατία», έως σήμερα δεν υπήρχαν καθόλου ενδείξεις ότι στην προϊστορική Ελλάδα παρασκεύαζαν και έπιναν μπίρα, σε αντίθεση με άλλους πολιτισμούς και περιοχές, όπως στην Ανατολή και την Αίγυπτο.
Σύμφωνα με την κυρία Βαλαμώτη, εάν ανακαλυφθεί τελικά ότι οι Ελληνες εκείνης της περιόδου έπιναν μπίρα, τότε θα πρέπει να αναζητήσουμε γιατί σταμάτησε αυτή η συνήθεια την περίοδο της αρχαίας Ελλάδας. «Γνωρίζουμε από τα γραπτά ότι στην αρχαία Ελλάδα δεν υπήρχε η μπίρα. Για πρώτη φορά έχουμε υποψίες πως σε περίοδο που προϋπήρχε παρασκευαζόταν και καταναλωνόταν μπίρα. Είναι ένα εύρημα αναπάντεχο» σχολιάζει η πανεπιστημιακός.
Οπως λέει, η έρευνα στην οποία συμμετέχει 50μελής ομάδα επιστημόνων αναμένεται να ολοκληρωθεί το 2021. Οι νέες αποκαλύψεις είναι αποτέλεσμα του προγράμματος PLANTCULT (ERC), που υλοποιείται στο ΑΠΘ από το 2016.
Τα νέα αυτά δεδομένα στηρίζονται σε αρχαιοβοτανικά κατάλοιπα φυτρωμένων σπόρων δημητριακών και θραύσματα αλεσμένων δημητριακών που βρέθηκαν σε δύο οικισμούς της Εποχής του Χαλκού: στο Αρχοντικό της Μακεδονίας και στην Αργισσα της Θεσσαλίας. «Τα ευρήματα είναι περίπου σύγχρονα και χρονολογούνται στο τέλος της 3ης – αρχές της 2ης χιλιετίας π.Χ. Καθιστούν πιθανή την ερμηνεία των επεξεργασμένων δημητριακών ως καταλοίπων ζυθοποίησης» αναφέρει η κυρία Βαλαμώτη.
«Οι φυτρωμένοι αυτοί σπόροι από το Αρχοντικό και την Αργισσα θα μπορούσαν να αντιστοιχούν σε προετοιμασία βύνης. Η πρακτική της ζυθοποίησης θα μπορούσε να έχει φτάσει στην περιοχή του Αιγαίου μέσω των επαφών με την ανατολική Μεσόγειο, όπου ήταν ευρέως διαδεδομένη.
Η διαδικασία υιοθέτησης της ζυθοποίησης και το πολιτισμικό πλαίσιο παρασκευής και κατανάλωσης της μπίρας από τους κατοίκους του προϊστορικού Αιγαίου είναι ένα θέμα που χρήζει περαιτέρω διερεύνησης» υπογραμμίζει η κυρία Βαλαμώτη.
Β. Στολάκης
