Γίνεται μια οικονομική αποζημίωση να σβήσει τον πόνο, το δράμα που μεταφέρεται από γενιά σε γενιά ενός τόπου; Σε καμιά περίπτωση. Ομως πονάει και η απόρριψη της επίσημης βεβαίωσης ότι οι θύτες χρωστούν στον μαρτυρικό τόπο. Συνεπώς, η πρόσφατη απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης για τις γερμανικές αποζημιώσεις στους συγγενείς των θυμάτων αποτελεί οιονεί ένα νέο πλήγμα για τον πονεμένο τόπο. Κι όχι τόσο από οικονομικής πλευράς, καθώς, όπως μας λέει ο δήμαρχος Διστόμου – Αράχωβας – Αντίκυρας Γιάννης Πατσαντάρας, οι κάτοικοι αποβλέπουν πρωτίστως στη με τον κατάλληλο τρόπο ηθική αποκατάσταση, που όμως αργεί χαρακτηριστικά.
Συναντήσαμε τον Γιάννη Πατσαντάρα στο δημαρχείο του Διστόμου, δίπλα στο Μουσείο Θυμάτων Ναζισμού. Η απορριπτική απόφαση της Χάγης βάρυνε περισσότερο την ατμόσφαιρα στην περιοχή. Ο δήμαρχος, με την οξυμένη ευαισθησία του πρώην ιπταμένου της Πολεμικής Αεροπορίας σε εθνικά θέματα, μεταξύ άλλων έχει διατελέσει και υπασπιστής του προέδρου της Δημοκρατίας Κωστή Στεφανόπουλου – αμέσως με την ανακοίνωση της δικαστικής απόφασης εξέφρασε την οργή του.
Ωστόσο, σημειώνει ότι αυτή αφήνει παράθυρο διεκδίκησης αποζημιώσεων σε επίπεδο κρατών, χωρίς την ανάμειξη ιδιωτών.
«Η ασυλία της Γερμανίας δεν εμποδίζει το δικαίωμα για αποζημίωση, αλλά είναι πλέον θέμα διαπραγμάτευσης μεταξύ των κρατών. Βασικά το δικαστήριο αποφάσισε ότι πρόσωπα δεν έχουν το δικαίωμα να ασκήσουν αγωγή εναντίον ενός κράτους» τονίζει, κάνοντας λόγο για απόφαση με πολιτική χροιά. Τουτέστιν, η Χάγη «πέταξε το μπαλάκι» στην ελληνική κυβέρνηση, που όμως, σύμφωνα με τις αποκαλύψεις της «κυριακάτικης δημοκρατίας», με την ψήφιση του νέου Μνημονίου απεμπολεί το δικαίωμα διεκδίκησης των κατοχικών αποζημιώσεων.
Μάλιστα, ο Γιάννης Πατσαντάρας εκτιμά ότι «η απόφαση ήταν προϊόν αφόρητων πιέσεων από τη Γερμανία, διότι σε αντίθετη περίπτωση θα έπρεπε να καταβάλει αποζημιώσεις για τα εγκλήματα που διέπραξαν οι ναζί και σε άλλα κράτη της Ευρώπης». Αλλωστε, η περίπτωση του Διστόμου είναι εμβληματική για τις μαρτυρικές πόλεις της Ελλάδας και όχι μόνο.
Κάποιες ελπίδες δημιουργεί το αίτημα 27 βουλευτών, με πρωτοβουλία του Παναγιώτη Κουρουμπλή, για συζήτηση στην αρμόδια επιτροπή της Βουλής του γερμανικού κατοχικού δανείου, των γερμανικών επανορθώσεων για τις υποδομές και των αποζημιώσεων που αφορούν τα θύματα και τους ελληνικούς θησαυρούς.
«Εμείς θα συνεχίσουμε τον αγώνα»
Από την πλευρά του Δήμου Διστόμου – Αράχωβας – Αντίκυρας, ο Γιάννης Πατσαντάρας είναι ξεκάθαρος για την περαιτέρω στάση του: «Θα κινητοποιήσουμε τους άμεσα ενδιαφερομένους και θα συσπειρώσουμε στον αγώνα μας και ομάδες ενεργών πολιτών, φορείς θεσμικούς και μη, πολιτειακούς παράγοντες και οργανωμένες ομάδες Ελλήνων, καθώς και φιλέλληνες. Οποια κι αν είναι το τοπίο και οι συγκυρίες, εμείς θα συνεχίσουμε τον αγώνα που ξεκίνησε ο αείμνηστος Σταμούλης μαζί με τους Διστομίτες μέχρι την επικράτηση της δικαίωσής μας κι όχι του δικαίου του ισχυρού. Το δίκαιο είναι μεταβλητό και αποδομείται, ενώ η Δικαιοσύνη είναι σταθερή και σ’ αυτήν, ως αξία, πιστεύουμε».
