Η καθηγήτρια της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ Ντόρα Ψαλτοπούλου κρούει τον κώδωνα του κινδύνου ειδικά για τις νεαρές ηλικίες
Καμπανάκι κινδύνου χτυπά η καθηγήτρια Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής στην Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ Ντόρα Ψαλτοπούλου σχετικά με τον καρκίνο σε νέες ηλικίες. Οπως εξηγεί, οι καρκίνοι οφείλονται σε μεγάλο βαθμό και στον τρόπο ζωής μας και στο περιβάλλον. Αυτό όμως συμβαίνει όσο περισσότερο μεγαλώνουμε, γιατί ένας επιβαρυντικός παράγοντας χρειάζεται να δράσει πολλά χρόνια, ώστε να οδηγήσει έναν οργανισμό σε καρκίνο.
«Παράδειγμα, αν κάποιος καπνίζει, μπορεί να οδηγηθεί σε πολλά είδη καρκίνου. Επίσης, αν είναι παχύσαρκος ή κάνει ανθυγιεινή διατροφή ή υπερκαταναλώνει αλκοόλ» αναφέρει η καθηγήτρια, ενώ παραδέχεται πως έχουν βρεθεί πολλές μελέτες που διαπιστώνουν αύξηση περιστατικών καρκίνου σε μικρότερες ηλικίες και συγκεκριμένα μια αύξηση ορισμένων ειδών καρκίνων, ειδικά στο γαστρεντερικό.
«Μπορεί να είναι πολλοί λόγοι και δεν τους έχουμε ξεκαθαρίσει όλους. Σε μικρότερο βαθμό οφείλεται στον τρόπο ζωής, γιατί στους νέους ανθρώπους δεν έχουν περάσει οι δεκαετίες που χρειάζονται για να γίνει μετάλλαξη. Μπορεί να οφείλεται και στις καλύτερες διαγνωστικές εξετάσεις που έχουμε πλέον, αλλά όχι σε μεγάλο βαθμό» εξηγεί και συνεχίζει:
«Υπάρχει περίπτωση να οφείλεται και στη ρύπανση του περιβάλλοντος και αυτό είναι μια πολύ μεγάλη ανάλυση που γίνεται αυτή τη στιγμή από την επιστημονική κοινότητα, για να διαπιστωθεί σε ποιον βαθμό μπορεί να επηρεάζει την εμφάνιση καρκίνου, είτε μέσω της τροφικής αλυσίδας είτε της μόλυνσης της ατμόσφαιρας. Και είναι αλήθεια ότι σε μερικούς ανθρώπους το γενετικό υλικό τους οδηγεί σε μια προδιάθεση για να εμφανίσουν διαφόρους τύπους καρκίνων».
Μάλιστα, επισημαίνει πως ο ήλιος, όταν έχουμε μεγάλη δόση ηλιοφάνειας, αυξάνει την πιθανότητα μελανώματος. «Επίσης, υπάρχουν άτομα που έχουν νοσήσει σε πολύ νεαρή ηλικία και έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου. Ομως, στις περισσότερες περιπτώσεις δεν υπάρχει κάποιο ένοχο γονίδιο από αυτά που γνωρίζει η επιστήμη μέχρι σήμερα, οπότε είναι πολλές περιπτώσεις υγιών ανθρώπων ανάμεσά μας που δεν κάνουν κάτι το ανθυγιεινό και τελικά εμφανίζουν δυστυχώς κάποιον καρκίνο, χωρίς να υπάρχουν επιβαρυντικοί παράγοντες από αυτούς που γνωρίζουμε μέχρι τώρα» τονίζει και προσθέτει: «Γιατί μπορεί η εξέλιξη της επιστήμης σε 20-30 χρόνια να δείξει ότι υπάρχουν κάποια συγκεκριμένα γονίδια ή συγκεκριμένες συμπεριφορές ή κάποιες ακτινοβολίες που δεν γνωρίζουμε τα οποία να οδηγούν σε καρκινογένεση, ακόμη και σε μικρή ηλικία».
Μελέτες
Εντούτοις, η αύξηση της εμφάνισης καρκίνων σε ηλικίες κάτω των 50 δεν είναι πρόσφατο φαινόμενο, σύμφωνα με την καθηγήτρια, καθώς, όπως λέει, διαπιστώνεται σε μελέτες των τελευταίων 20-30 ετών. «Τις τελευταίες τρεις δεκαετίες υπήρξε σταδιακή αύξηση των νέων διαγνώσεων της τάξης του 80% στα άτομα κάτω των 50, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε πρόσφατα.
Αντίστοιχα, η θνησιμότητα σε αυτές τις νεαρές ηλικίες κάτω των 50 αυξήθηκε κατά 27%» υπογραμμίζει η κυρία Ψαλτοπούλου και σημειώνει μάλιστα ότι ο καρκίνος ως νόσος δεν είναι πολύ συχνός, αλλά ακόμη και σε αυτές τις ηλικίες αποτελεί μία από τις βασικές αιτίες θανάτου.
«Επειδή όμως δεν μπορούμε να προβλέψουμε, ειδικά για τα νεαρά άτομα, ποιοι έχουν μεγαλύτερη πιθανότητα να εμφανίσουν καρκίνο, τουλάχιστον είναι σημαντικό να “ακούμε” το σώμα μας. Δηλαδή σε περίπτωση που βλέπουμε κάποια συμπτωματολογία, την οποία δεν είχαμε πριν, θα πρέπει άμεσα να αποταθούμε στον προσωπικό μας γιατρό» κάνει σαφές και καταλήγει: «Αν δούμε δηλαδή αιμορραγία από κάπου, αλλαγή ενός σπίλου, γαστρεντερικές διαταραχές, έναν πόνο που επιμένει, κάποιο ογκίδιο στο στήθος, πυρετό ή δέκατα που μένουν σταθερά, κάποιους πονοκεφάλους, απώλεια σωματικού βάρους που δεν εξηγείται, θα πρέπει να πάμε στον γιατρό, έτσι ώστε να μας κάνει διαγνωστικές εργαστηριακές απεικονιστικές εξετάσεις, προκειμένου να μας αποκλείσει την ύπαρξη κακοήθειας. Και μην ξεχνάμε ότι όσο πιο γρήγορα διαγιγνώσκουμε ένα νόσημα ή τον καρκίνο τόσο πιο αποτελεσματική είναι η θεραπεία που λαμβάνουμε και μπορεί να φτάνει στην πλήρη ίαση. Επομένως γρήγορη διάγνωση για αποτελεσματική θεραπεία».
