Εταιρείες τεχνολογίας στις ΗΠΑ ζητούν από τους εργαζομένους να δουλεύουν 12 ώρες τη μέρα, έξι ημέρες την εβδομάδα, στο όνομα της παραγωγικότητας
Ένα μοντέλο εξαντλητικής εργασίας
Όλο και περισσότερες νεοφυείς επιχειρήσεις στη Σίλικον Βάλεϊ φαίνεται να υιοθετούν το λεγόμενο «996» μοντέλο εργασίας, μια πρακτική που προέρχεται από την Κίνα και απαιτεί εργασία από τις 9 το πρωί έως τις 9 το βράδυ, έξι ημέρες την εβδομάδα. Το μοντέλο αυτό, που έχει ήδη απαγορευθεί στην Κίνα, μεταφέρεται τώρα στη Δύση, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις.
Σύμφωνα με το Fortune, εταιρείες που δραστηριοποιούνται στον χώρο της τεχνητής νοημοσύνης ζητούν από υποψήφιους εργαζόμενους να αποδεχθούν εξαντλητικά ωράρια ως προϋπόθεση πρόσληψης. Η startup Rilla, για παράδειγμα, δηλώνει στις αγγελίες της ότι δεν χρειάζεται να υποβάλει αίτηση όποιος δεν είναι «ενθουσιασμένος με την προοπτική να εργάζεται 70 ώρες την εβδομάδα».
Ο επικεφαλής ανάπτυξης της εταιρείας, Γουίλ Γκάο, δήλωσε ότι μια νέα γενιά εργαζομένων, κυρίως από τη Gen Z, «μεγάλωσε ακούγοντας ιστορίες για τον Στιβ Τζομπς και τον Μπιλ Γκέιτς» και επιδιώκει να τους μιμηθεί.
Η πίεση της τεχνολογικής κούρσας
Το φαινόμενο συνδέεται με την πίεση που δέχονται οι εταιρείες τεχνολογίας μετά τις μαζικές απολύσεις και την άνοδο της τεχνητής νοημοσύνης. Οι εργαζόμενοι που παραμένουν στις θέσεις τους καλούνται να αποδίδουν περισσότερο, σε λιγότερο χρόνο.
Ακόμη και κορυφαίοι επιχειρηματίες όπως ο Σερζέι Μπριν της Google, ο Ίλον Μασκ και ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ έχουν υποστηρίξει την ιδέα ότι η υψηλή παραγωγικότητα απαιτεί περισσότερες ώρες εργασίας. Ο Μασκ είχε μάλιστα καλέσει τους εργαζομένους του X (πρώην Twitter) να αποδεχθούν μια «εξαιρετικά απαιτητική» εργασιακή κουλτούρα ή να αποχωρήσουν.
Η σκληρή αυτή στάση ενισχύεται και από τον ανταγωνισμό με την Κίνα, όπου πρόσφατα η εταιρεία DeepSeek παρουσίασε μοντέλο τεχνητής νοημοσύνης που θεωρείται ισάξιο με τα κορυφαία αμερικανικά.
Αντιδράσεις και φόβοι για «εργασιακή εξουθένωση»
Αν και η Κίνα έχει κηρύξει παράνομο το 996 μοντέλο από το 2021, η πρακτική εξαπλώνεται διεθνώς. Στην Ευρώπη, η συζήτηση για τα όρια εργασίας έχει ήδη ξεκινήσει, με ορισμένους επενδυτές να υποστηρίζουν ότι οι μακρύτερες εργάσιμες ημέρες είναι αναγκαίες για να παραμείνει η ήπειρος ανταγωνιστική.
Ωστόσο, άλλοι προειδοποιούν ότι μια τέτοια κουλτούρα οδηγεί αναπόφευκτα σε μαζική επαγγελματική εξουθένωση (burnout) και τελικά σε αποτυχία των ίδιων των startups. Όπως δήλωσε η επενδύτρια Ίβι Μίλερ στο Fortune, «η εξουθένωση είναι ένας από τους τρεις κύριους λόγους που αποτυγχάνουν οι νέες επιχειρήσεις. Είναι κυριολεκτικά μια κακή επένδυση».
