Τα σαρκώματα αποτελούν μία από τις πιο σπάνιες, αλλά και τις πιο δύσκολα αντιμετωπίσιμες μορφές καρκίνου. Συχνά εμφανίζονται «σιωπηλά», με τη μορφή ενός φαινομενικά αθώου εξογκώματος ή ενός πόνου που δεν δικαιολογείται, συμπτώματα που πολλοί τείνουν να παραβλέπουν, αποδίδοντάς τα σε κόπωση, έντονη άσκηση ή έναν απλό μικροτραυματισμό.
Ωστόσο, η έγκαιρη αναγνώριση αυτών των ενδείξεων είναι καθοριστική για την έκβαση της νόσου, καθώς η πρώιμη διάγνωση μπορεί να καθορίσει την επιτυχία της θεραπείας, η οποία πρέπει να ακολουθεί πάντα αυστηρά προκαθορισμένα βήματα.
Γράφει ο Κυριάκος Παπαβασιλείου Χειρουργός Σαρκωμάτων Επικ. Καθηγητής Ορθοπαιδικής ΑΠΘ Διευθυντής Α’ Κλινικής Ορθοπαιδικής Ογκολογίας, Ιατρικό Διαβαλκανικό Θεσσαλονίκης
Τι είναι τα σαρκώματα και γιατί θεωρούνται τόσο απαιτητικοί όγκοι;
Τα σαρκώματα είναι σπάνιοι, αλλά ιδιαίτερα επιθετικοί όγκοι που αναπτύσσονται στα μαλακά μόρια (π.χ. μυς, τένοντες, λιπώδη ιστό) ή στα οστά. Η σπανιότητά τους συχνά οδηγεί σε καθυστερημένη διάγνωση, καθώς δεν αναγνωρίζονται εύκολα στα πρώτα στάδια, γεγονός που δυσχεραίνει σημαντικά τη θεραπευτική αντιμετώπιση. Γι’ αυτό, η έγκαιρη αναγνώριση ύποπτων συμπτωμάτων και η άμεση παραπομπή σε εξειδικευμένο κέντρο αντιμετώπισης, αποτελούν κρίσιμα βήματα για ένα καλύτερο θεραπευτικό αποτέλεσμα.
Ποια είναι τα πρώτα προειδοποιητικά σημάδια; Πότε ένα εξόγκωμα πρέπει να μας ανησυχήσει;
Το πρώτο σύμπτωμα που δεν πρέπει ποτέ να αγνοούμε είναι ένα εξόγκωμα, ένα μικρό «γρομπαλάκι» στο χέρι, στο πόδι ή και στον κορμό. Τις περισσότερες φορές μπορεί να είναι κάτι απολύτως αθώο, όμως σε κάποιες περιπτώσεις αποτελεί το πρώτο σημάδι ενός σαρκώματος.
Εξίσου σημαντικός είναι και ο πόνος που επιμένει χωρίς προφανή αιτία. Πρόκειται για πόνο που:
• δεν συνδέεται με κάποιον τραυματισμό
• επιμένει για εβδομάδες
• σταδιακά αυξάνεται σε ένταση και διάρκεια
• σε ορισμένες περιπτώσεις εμφανίζεται και κατά τη διάρκεια της νύχτας.
Μπορεί ένα σάρκωμα να εκδηλωθεί απότομα;
Σε ορισμένες, αν και σπάνιες περιπτώσεις, ένα σάρκωμα μπορεί να εκδηλωθεί πιο αιφνίδια και με πιο σοβαρά κλινικά σημεία. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ένα κάταγμα χωρίς να έχει προηγηθεί σημαντικός τραυματισμός. Αυτό μπορεί να συμβεί όταν ένα σάρκωμα εντοπίζεται σε ένα οστό, κάτι το οποίο μπορεί να αποδυναμώσει τη δομή και την αντοχή του. Τέτοιες εκδηλώσεις δεν αποτελούν τον κανόνα, ωστόσο, όταν έχουμε να κάνουμε με ένα κάταγμα που δεν εξηγείται από την κλινική εικόνα ή το ιστορικό του ασθενούς, ο βαθμός υποψίας μας πρέπει να είναι υψηλός.
Τα σαρκώματα αφορούν και σε νέους ανθρώπους ή είναι κυρίως νόσος μεγαλύτερης ηλικίας;
Τα σαρκώματα μπορούν να εμφανιστούν σε κάθε ηλικία. Μάλιστα το ποσοστό των σαρκωμάτων επί του συνόλου των καρκίνων που εκδηλώνονται στην παιδική ηλικία, είναι πολλαπλάσια υψηλότερο από το αντίστοιχο ποσοστό των ενηλίκων. Αυτό τα καθιστά ακόμη πιο ύπουλα, καθώς πολλοί νέοι και παιδιά (μαζί και οι γονείς τους) αποδίδουν έναν πόνο ή ένα εξόγκωμα αποκλειστικά σε αθλητική δραστηριότητα, καταπόνηση ή κάποιο χτύπημα. Η επαγρύπνηση, λοιπόν, δεν είναι θέμα ηλικίας. Είναι θέμα σωστής ενημέρωσης και αναγνώρισης των προειδοποιητικών συμπτωμάτων.
Πόσο καθοριστικός είναι ο ρόλος των εξειδικευμένων κέντρων στη διάγνωση και θεραπεία;
Στα σαρκώματα, η εξειδίκευση είναι ζωτικής σημασίας. Η διάγνωση, η βιοψία, η χειρουργική αντιμετώπιση και η ογκολογική θεραπεία στο σύνολό της, πρέπει να πραγματοποιούνται σε Κέντρα με αποδεδειγμένη εμπειρία, και κυρίως εκεί όπου υπάρχει πρόσβαση σε πολυεπιστημονική ομάδα.
Η Α΄ Κλινική Ορθοπαιδικής Ογκολογίας του Ιατρικού Διαβαλκανικού Κέντρου Θεσσαλονίκης αποτελεί την πρώτη οργανωμένη μονάδα του ιδιωτικού τομέα στην Ελλάδα αφιερωμένη αποκλειστικά στους όγκους των οστών και των μαλακών μορίων. Στην Κλινική παρέχεται έγκαιρη διάγνωση, εξειδικευμένη χειρουργική αντιμετώπιση και ολοκληρωμένη φροντίδα για καλοήθεις, κακοήθεις και μεταστατικούς όγκους του μυοσκελετικού συστήματος.
Η ομάδα της Κλινικής εφαρμόζει σύγχρονες τεχνικές διατήρησης άκρου, οστεοσύνθεσης και ανακατασκευής για μεταστατικά κατάγματα, ενώ συνεργάζεται διεπιστημονικά με παθολόγους-ογκολόγους, ακτινολόγους, πυρηνικούς ιατρούς, παθολογοανατόμους και ακτινοθεραπευτές. Η θεραπεία που παρέχεται είναι εξατομικευμένη, με στόχο τη διατήρηση της λειτουργικότητας και την ανακούφιση από τον πόνο, πάντα με πρώτο μέλημα την ογκολογική ασφάλεια.
Διαβάστε περισσότερα άρθρα για θέματα που αφορούν την υγεία σας, εδώ
