Την ώρα που νοικοκυριά και επιχειρήσεις βρίσκονται αντιμέτωπα με την ακρίβεια, τη φορολογική επιβάρυνση και τη συρρίκνωση του διαθέσιμου εισοδήματος, η κυβέρνηση επιμένει να κατευθύνει δισεκατομμύρια ευρώ από τα τεράστια πρωτογενή πλεονάσματα στην πρόωρη αποπληρωμή μνημονιακών δανείων. Πρόκειται για πλεονάσματα που δημιουργούνται από την υπερφορολόγηση πολιτών και επιχειρήσεων, με αποτέλεσμα να δημιουργείται πρόσθετος δημοσιονομικός χώρος που δεν επιστρέφει στους πολίτες αλλά διοχετεύεται στην ταχύτερη εξόφληση του δημόσιου χρέους.
Στο πλαίσιο αυτό, τα διοικητικά συμβούλια του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας (ESM) και του Ευρωπαϊκού Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (EFSF) ενέκριναν τη χορήγηση ειδικής εξαίρεσης προς την Ελλάδα προκειμένου να προχωρήσει σε νέα πρόωρη αποπληρωμή δανείων του πρώτου Μνημονίου, ύψους 6,94 δισ. ευρώ.
Η εξαίρεση κρίθηκε απαραίτητη καθώς, βάσει των δανειακών συμβάσεων, κάθε πρόωρη αποπληρωμή προς τους δανειστές του Greek Loan Facility (GLF) θα ενεργοποιούσε αυτόματα υποχρέωση αντίστοιχης πρόωρης αποπληρωμής και προς τον ESM και τον EFSF. Με την απόφαση που ελήφθη, η Ελλάδα απαλλάσσεται από αυτή την υποχρέωση και μπορεί να προχωρήσει στη συναλλαγή χωρίς να απαιτηθεί πρόσθετη καταβολή κεφαλαίων προς τους ευρωπαϊκούς μηχανισμούς στήριξης.
Παράλληλα, το Διοικητικό Συμβούλιο του ESM ενέκρινε τη χρήση πόρων από τον ειδικό λογαριασμό ταμειακού αποθέματος που είχε δημιουργηθεί με τη λήξη του τρίτου προγράμματος προσαρμογής, προκειμένου να χρηματοδοτηθεί μέρος της αποπληρωμής. Μετά την ολοκλήρωση της συναλλαγής, το συγκεκριμένο ταμειακό απόθεμα θα εξαντληθεί πλήρως.
Το ποσό των 6,94 δισ. ευρώ αφορά δάνεια του πρώτου Μνημονίου που κανονικά θα αποπληρώνονταν το 2029 και κατά την περίοδο 2033-2035.
Το Greek Loan Facility αποτέλεσε τον βασικό πυλώνα του πρώτου πακέτου διάσωσης της Ελλάδας το 2010 και χρηματοδοτήθηκε μέσω διμερών δανείων από 14 χώρες της ευρωζώνης. Το συνολικό ύψος των δανείων ανήλθε σε 52,9 δισ. ευρώ, ενώ σήμερα παραμένουν ανεξόφλητα περίπου 26,3 δισ. ευρώ.
Η Ελλάδα είχε ήδη εξοφλήσει πρόωρα το σύνολο των δανείων της προς το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο το 2022, δύο χρόνια νωρίτερα από το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα, ενώ είχε προηγηθεί και νέα πρόωρη αποπληρωμή δανείων του πρώτου Μνημονίου το 2025.